Dự kiến thời gian làm việc của Kỳ họp thứ Nhất Quốc hội khoá XVI là khoảng 11 ngày, trong đó Quốc hội sẽ dành khoảng 2,5 ngày làm việc để xem xét, quyết định về công tác tổ chức bộ máy, nhân sự. Đây là một trong những nội dung trọng tâm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng nhằm hoàn thiện đầy đủ bộ máy lãnh đạo Nhà nước để tổ chức thực hiện các nhiệm vụ phát triển đất nước trong giai đoạn 2026 - 2031.
Chiều 3/4, tại Nhà Quốc hội, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Lê Quang Mạnh chủ trì họp báo về dự kiến chương trình Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội Khóa XVI.
Tham dự họp báo còn có Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Lâm Văn Đoan; Phó Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu Tạ Thị Yên; Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Nguyễn Văn Hiển; các đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách cùng đại diện nhiều cơ quan báo chí trong và ngoài nước.
Phát biểu tại họp báo, Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Lê Quang Mạnh nêu rõ, Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội Khóa XVI diễn ra trong bối cảnh đất nước đang có những chuyển biến rất mạnh mẽ, sau thành công Đại hội Đảng lần thứ XIV và sau khi cuộc bầu cử ĐBQH Khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 thành công tốt đẹp, với tỷ lệ cử tri đi bỏ phiếu rất cao và đã bầu đủ 500 đại biểu.
Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội nêu rõ, đây là kỳ họp có ý nghĩa đặc biệt, là dấu mốc đầu nhiệm kỳ Quốc hội Khóa XVI, định hướng toàn bộ hoạt động của Quốc hội trong thời gian tới. Kỳ họp sẽ đặt nền móng quan trọng cho quá trình đổi mới về thể chế, nâng cao hiệu lực, hiệu quả giám sát, quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững của đất nước trong nhiệm kỳ tới.
Một trong những trọng tâm của nhiệm kỳ này là hướng đến xây dựng một Quốc hội ngày càng chuyên nghiệp, hiện đại và từng bước chuyển đổi số trong toàn bộ quá trình ra quyết định, từ xây dựng chính sách, thảo luận đến biểu quyết thông qua các dự án luật, dự thảo nghị quyết, quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước. Quốc hội cũng sẽ hướng đến mở rộng hơn nữa tính dân chủ, để bảo đảm ý kiến của nhân dân được tiếp nhận và phản ánh đầy đủ, trung thực trong quá trình hoạch định và ban hành chính sách.
Thông tin tóm tắt về dự kiến chương trình kỳ họp, Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Nguyễn Văn Hiển cho biết, Kỳ họp thứ Nhất sẽ họp phiên trù bị vào chiều 5/4; khai mạc vào sáng 6/4 và dự kiến bế mạc vào ngày 23/4.
Kỳ họp được tổ chức theo hình thức họp tập trung tại Nhà Quốc hội, Thủ đô Hà Nội. Dự kiến tổng thời gian làm việc của Kỳ họp là khoảng 11 ngày, chia thành 2 đợt (Đợt 1: từ ngày 6/4 - 12/4; Đợt 2: từ ngày 20/4 - 23/4, dự phòng ngày 24 - 25/4).
Tại kỳ họp này, Quốc hội sẽ xem xét, quyết định các nội dung quan trọng gồm: công tác tổ chức bộ máy, nhân sự; 8 dự án luật, một dự thảo nghị quyết quy phạm pháp luật; 5 nhóm nội dung về kinh tế - xã hội, tài chính, ngân sách, giám sát và các vấn đề quan trọng khác; đồng thời, có 9 nhóm nội dung các cơ quan gửi báo cáo để đại biểu Quốc hội nghiên cứu.
Đối với một số nội dung quan trọng, cấp bách cần trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ Nhất để kịp thời triển khai ngay các nghị quyết, kết luận của cấp có thẩm quyền, hoặc để giải quyết ngay vấn đề cấp bách, vướng mắc, bất cập phát sinh từ thực tiễn, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã đề nghị Chính phủ chỉ đạo khẩn trương chuẩn bị hồ sơ theo đúng quy định, bảo đảm chất lượng và kịp thời gửi hồ sơ đến các cơ quan của Quốc hội để nghiên cứu, tổ chức thẩm tra.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến trong thời gian Quốc hội nghỉ giữa 2 đợt họp; trường hợp hồ sơ đủ điều kiện thì sẽ báo cáo Quốc hội để bổ sung vào Đợt 2 của Kỳ họp (như: Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam; Nghị quyết về xử lý các vi phạm pháp luật về đất đai, trong ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, vi phạm liên quan đến kinh tế tư nhân, kinh tế nhà nước; Nghị quyết về thí điểm chế định luật sư công; Đề án thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương…).
Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội cũng cho biết, Trung tâm Báo chí Kỳ họp được bố trí tại tầng B1, Nhà Quốc hội với đầy đủ cơ sở vật chất, thiết bị kỹ thuật bảo đảm điều kiện thuận lợi cho phóng viên tác nghiệp. Phóng viên của một số cơ quan báo chí chủ lực được cấp thẻ tác nghiệp trong Hội trường Diên Hồng nhằm bảo đảm cung cấp hình, ảnh và cập nhật đầy đủ, kịp thời trên Trang Trung tâm Báo chí Kỳ họp và Cổng Thông tin điện tử Quốc hội để các cơ quan báo chí khai thác, sử dụng. Văn phòng Quốc hội chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị hữu quan bảo đảm vận hành hiệu quả Trung tâm báo chí; tiếp tục hỗ trợ ăn trưa cho phóng viên tác nghiệp.
Trả lời câu hỏi của phóng viên về công tác nhân sự, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu Tạ Thị Yên khẳng định, công tác chuẩn bị nhân sự được tiến hành chặt chẽ, bài bản, đúng quy trình, đặt dưới sự chỉ đạo thống nhất của Đảng.
Bộ Chính trị đã xây dựng phương án và giới thiệu nhân sự đảm nhiệm các chức danh lãnh đạo chủ chốt của Nhà nước, báo cáo Ban Chấp hành Trung ương Đảng xem xét, cho ý kiến; sau đó, các nội dung này được hoàn thiện và trình Quốc hội xem xét quyết định theo đúng thẩm quyền, bảo đảm nguyên tắc Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý và Nhân dân làm chủ.
Phó Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu nhấn mạnh, việc Quốc hội bầu và phê chuẩn các chức danh lãnh đạo Nhà nước tại Kỳ họp thứ Nhất có ý nghĩa quan trọng, là bước kiện toàn bộ máy lãnh đạo cấp cao của Nhà nước, bảo đảm bộ máy trong hệ thống chính trị ổn định, liên tục và thông suốt trong hoạt động ngay sau bầu cử.
Quá trình này thể hiện rõ vai trò của Quốc hội là cơ quan đại diện cao nhất của Nhân dân, cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất, trực tiếp quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước đối với các chức danh lãnh đạo chủ chốt, qua đó thể chế hóa chủ trương của Đảng thành quyết định của Nhà nước.
Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, với yêu cầu cao về hoàn thiện thể chế và thúc đẩy tăng trưởng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu nêu rõ, việc Quốc hội bầu và phê chuẩn đội ngũ lãnh đạo có đủ phẩm chất, năng lực, uy tín sẽ có ý nghĩa quyết định với việc thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao hiệu lực hiệu quả quản trị quốc gia, đáp ứng kỳ vọng của Nhân dân. Đây không chỉ là công tác nhân sự mà còn là tiền đề quan trọng để mở ra một nhiệm kỳ với kỳ vọng đổi mới, hành động và phát triển.
Chia sẻ về số lượng nhân sự dự kiến được bầu và phê chuẩn, Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Công tác đại biểu Tạ Thị Yên cho biết, tại Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI sẽ thực hiện việc bầu và phê chuẩn một số lượng lớn các chức danh lãnh đạo chủ chốt của Nhà nước theo quy định của Hiến pháp và pháp luật.
Cụ thể, Quốc hội sẽ bầu các chức danh trực tiếp gồm Chủ tịch nước, Phó Chủ tịch nước, Thủ tướng Chính phủ, Chủ tịch Quốc hội, các Phó Chủ tịch Quốc hội, Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Tổng Kiểm toán nhà nước.
Quốc hội cũng sẽ phê chuẩn đề nghị bổ nhiệm đối với các chức danh của Chính phủ bao gồm các Phó Thủ tướng Chính phủ, các Bộ trưởng và các thành viên Chính phủ, cùng một số chức danh khác thuộc thẩm quyền.
"Như vậy, tổng số lượng nhân sự được Quốc hội bầu và phê chuẩn tại Kỳ họp này là khoảng 39 chức danh liên quan đến toàn bộ các vị trí lãnh đạo cấp cao của Nhà nước ở Trung ương, bảo đảm điều kiện để kiện toàn đồng bộ các thiết chế theo nhiệm kỳ mới", Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Công tác đại biểu cho biết.
Phó Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu nhấnh mạnh, đây là một trong những nội dung trọng tâm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng của Kỳ họp thứ Nhất nhằm hoàn thiện đầy đủ bộ máy lãnh đạo Nhà nước để tổ chức thực hiện các nhiệm vụ phát triển đất nước trong giai đoạn 2026 - 2031.