Trước xu thế kinh tế toàn cầu đang dịch chuyển mạnh mẽ theo hướng số hóa và phát triển bền vững, chuyển đổi số gắn với chuyển đổi xanh đang trở thành yêu cầu cấp thiết đối với cộng đồng doanh nghiệp. Tại Hội thảo “Chuyển đổi số - xanh: Động lực phát triển doanh nghiệp trong kỷ nguyên mới” diễn ra ngày 30/3/2026 tại Hà Nội, TS. Đào Xuân Hưng, Tổng Biên tập Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường nhấn mạnh, việc kết hợp hai quá trình này mở ra hướng đi chiến lược giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh, đổi mới sáng tạo và thích ứng hiệu quả với những biến động của nền kinh tế hiện đại.

Phát biểu tại Hội thảo “Chuyển đổi số - xanh: Động lực phát triển doanh nghiệp trong kỷ nguyên mới” do Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) tổ chức sáng ngày 30/3/2026 tại Hà Nội, TS. Trần Nguyễn Thị Tâm Đan (Trường Đại học Tài nguyên và Môi trường Hà Nội) cho rằng thanh niên đang trở thành lực lượng quan trọng thúc đẩy đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp xanh, góp phần định hình mô hình phát triển bền vững trong bối cảnh chuyển đổi số.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng khốc liệt và các tiêu chuẩn quốc tế liên tục được siết chặt, nông nghiệp Việt Nam đang đứng trước yêu cầu phải chuyển đổi mạnh mẽ cả về tư duy và phương thức phát triển. Tham luận của ông Vũ Ngọc Tuấn tại hội thảo “Chuyển đổi số - xanh: Động lực phát triển doanh nghiệp trong kỷ nguyên mới” được tổ chức vào ngày 30/3/2026 đã nhấn mạnh một thông điệp then chốt: Hạ tầng số và dữ liệu không còn là công cụ hỗ trợ, mà đã trở thành nguồn tài nguyên chiến lược, quyết định năng lực cạnh tranh và khả năng phát triển bền vững của toàn ngành.

Trong bối cảnh ngành nông nghiệp đối mặt với áp lực kép: biến đổi khí hậu và cạnh tranh thị trường, chuyển đổi số gắn với chuyển đổi xanh không chỉ là xu hướng công nghệ mà đang trở thành động lực tái cấu trúc toàn diện ngành nông nghiệp Việt Nam, hướng tới nông nghiệp chính xác, nâng cao giá trị gia tăng, giảm phát thải và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Trong bối cảnh nền kinh tế số đang phát triển mạnh mẽ, chuyển đổi số không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu tất yếu đối với mọi thành phần kinh tế. Đối với khu vực kinh tế tập thể (KTTT), mà nòng cốt là các hợp tác xã (HTX), chuyển đổi số được xác định là “chìa khóa” quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh, mở rộng thị trường và phát triển bền vững. Thực tế tại tỉnh Ninh Bình cho thấy, nhờ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, nhiều HTX đã từng bước đổi mới phương thức sản xuất, kinh doanh, tạo ra những chuyển biến tích cực cả về quy mô lẫn chất lượng hoạt động.

Ngày 18/3, Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) tổ chức lớp bồi dưỡng kiến thức về chuyển đổi số báo chí. Tham dự buổi tập huấn có TS. Đào Xuân Hưng, Tổng Biên tập Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường, Phó Tổng Biên tập Kiều Đăng Tuyết, Phó Tổng Biên tập Vũ Minh Lý, lãnh đạo các Ban, phóng viên, biên tập viên, cùng toàn thể cán bộ đang công tác tại Tạp chí.

Triển khai Nghị quyết số 19-NQ/TW và Kết luận số 219-KL/TW của Trung ương, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Nghệ An đã ban hành Chương trình hành động với 7 nhóm nhiệm vụ trọng tâm, đặt nông nghiệp, nông dân và nông thôn vào vị trí chiến lược lâu dài trong tiến trình phát triển của tỉnh.

Trong những năm gần đây việc sử dụng máy bay không người lái (flycam) vào hỗ trợ phát hiện sâu bệnh, theo dõi tình trạng cây trồng và tối ưu hóa việc tưới tiêu, bón phân đã được người nông dân triển khai, nhờ đó, năng suất được nâng cao, chi phí giảm và hoạt động sản xuất trở nên hiện đại, hiệu quả hơn.

Nếu Kỳ 1 nhấn mạnh vai trò trung tâm của doanh nghiệp và nông dân trong hệ sinh thái AI nông nghiệp, thì ở Kỳ 2, ông Abraham Nguyễn Quang Huy - Chủ tịch Hội đồng Liên hiệp Kinh tế Toàn cầu (9S UNION), Phó Chủ tịch Hiệp hội Khởi nghiệp Quốc gia tiếp tục phân tích những điều kiện nền tảng mang tính quyết định, từ thể chế, dữ liệu đến nguồn lực trong và ngoài nước, nhằm đưa trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số trở thành động lực thực chất cho nông nghiệp hiện đại, xanh và bền vững. Phóng viên Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường trân trọng giới thiệu đến bạn đọc nội dung cuộc trò chuyện ngay sau đây.

Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) đang được xem là “hạ tầng quyền lực mới” của thời đại, nông nghiệp Việt Nam đứng trước yêu cầu phải chuyển đổi mạnh mẽ từ mô hình sản xuất dựa trên kinh nghiệm sang mô hình dựa trên dữ liệu và công nghệ. Trao đổi với phóng viên Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường, ông Abraham Nguyễn Quang Huy - Chủ tịch Hội đồng Liên hiệp Kinh tế Toàn cầu (9S UNION), Phó Chủ tịch Hiệp hội Khởi nghiệp Quốc gia cho rằng, để AI thực sự đi vào nông nghiệp, điều cốt lõi không chỉ nằm ở công nghệ, mà ở cách doanh nghiệp và nông dân được đặt vào trung tâm của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.

Trong bối cảnh khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo được xác định là khâu đột phá chiến lược, Nghị quyết 57-NQ/TW đang mở ra hướng tiếp cận mới cho lĩnh vực nông nghiệp, từ chỗ dựa vào sản xuất truyền thống, thủ công dần chuyển sang mô hình dựa trên công nghệ, dữ liệu và sáng tạo.

Sau giai đoạn xây dựng, làm sạch và liên thông dữ liệu, năm 2025 đánh dấu bước chuyển quan trọng khi dữ liệu đất đai bắt đầu đi vào trực tiếp quy trình giải quyết thủ tục hành chính của ngành Nông nghiệp và Môi trường. Dịch vụ công trực tuyến không còn dừng ở hạ tầng kỹ thuật, mà từng bước trở thành công cụ cải cách, tác động trực tiếp đến trải nghiệm của người dân và doanh nghiệp.

Khởi nghiệp từ phế phẩm nông nghiệp, chị Vũ Thị Liễu đã tiên phong biến lá dứa thành sợi dệt may, một loại vải sinh học thân thiện môi trường. Không chỉ đưa sản phẩm dệt Việt Nam ra thị trường quốc tế, câu chuyện của chị còn truyền cảm hứng về chuyển đổi xanh gắn với chuyển đổi số, thúc đẩy sự phát triển bền vững gắn với bảo vệ môi trường.

Nếu năm 2025 được xác định là năm ngành Nông nghiệp và Môi trường hoàn thiện nền tảng chuyển đổi số, thì Cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai chính là trụ cột có quy mô lớn nhất, mức độ phức tạp cao nhất và tác động sâu rộng nhất trong toàn bộ tiến trình này. Việc hoàn thành xây dựng, làm giàu, làm sạch và đồng bộ dữ liệu đất đai trên phạm vi cả nước không chỉ mang ý nghĩa kỹ thuật, mà còn đánh dấu bước ngoặt trong phương thức quản trị đất đai quốc gia trên môi trường số.

Năm 2025 đánh dấu bước chuyển quan trọng của Ngành Nông nghiệp và Môi trường trong tiến trình chuyển đổi số. Thông qua việc hoàn thiện thể chế, kiện toàn tổ chức, đổi mới phương thức làm việc và hoàn thành 100% nhiệm vụ được giao, ngành đã từng bước hình thành nền tảng chuyển đổi số đồng bộ, tạo tiền đề cho việc nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp trong giai đoạn tiếp theo.

Chất lượng môi trường nước trong nuôi trồng thủy sản là một trong những yếu tố quyết định chất lượng sản phẩm thủy sản. Từ nghiên cứu của các kỹ sư Việt Nam, hệ thống quan trắc tự động môi trường nước ra đời, giúp người nuôi có thể kiểm soát chặt chẽ điều kiện nước, từ đó nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.

Trên những cánh đồng lúa truyền thống của Việt Nam, nơi từng quen với tiếng bơm nước, tiếng gà gáy sớm và nhịp cày của người nông dân, nay đã xuất hiện những thiết bị cảm biến, trạm khí tượng tự động và hệ thống điều khiển tưới từ xa. Đó không chỉ là sự thay đổi về công cụ, mà là cuộc cách mạng số trong nông nghiệp, khi Internet vạn vật (IoT) và trí tuệ nhân tạo (AI) đang giúp cây lúa “lớn lên bằng dữ liệu”, biết “thở” theo quy trình tưới tiết kiệm nước, giảm phát thải khí mê-tan và thích ứng khí hậu. Từ mô hình thí điểm ở Bắc Ninh đến những cánh đồng mênh mông vùng đồng bằng sông Cửu Long, “ruộng lúa thông minh” đang mở ra một thời kỳ mới cho hạt gạo Việt Nam, thời kỳ của nông nghiệp xanh, hiện đại và phát triển bền vững.