Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa có Báo cáo gửi Chính phủ về việc rà soát các chủ trương, đường lối của Đảng, văn bản quy phạm pháp luật và điều ước quốc tế liên quan đến dự thảo Nghị định hướng dẫn thực hiện cơ chế, chính sách đặc thù tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng kéo dài theo Nghị quyết số 29/2026/QH16 của Quốc hội. Báo cáo nhằm bảo đảm dự thảo Nghị định có đầy đủ cơ sở chính trị, pháp lý, thống nhất với hệ thống pháp luật hiện hành và phù hợp với các cam kết quốc tế của Việt Nam.
Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, việc rà soát được thực hiện toàn diện trên các lĩnh vực đất đai, đầu tư, quy hoạch, xây dựng, tài chính, tài sản công, thanh tra, kiểm tra, kiểm toán, tố tụng và thi hành án; tập trung làm rõ các quy định liên quan đến giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất, thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; chấp thuận chủ trương đầu tư, lựa chọn nhà đầu tư, điều chỉnh dự án, cấp phép xây dựng; cùng các quy định về quản lý tài chính công, tài sản công và xử lý các dự án thua lỗ, kéo dài.
Báo cáo khẳng định việc tháo gỡ các dự án tồn đọng kéo dài là yêu cầu đã được xác lập rõ trong hệ thống chủ trương của Đảng, từ Nghị quyết Đại hội XIII, Đại hội XIV đến các nghị quyết chuyên đề về hoàn thiện thể chế, phát triển kinh tế tư nhân, quản lý đất đai, cơ cấu lại doanh nghiệp nhà nước và khơi thông nguồn lực phát triển. Tinh thần xuyên suốt là xử lý dứt điểm các điểm nghẽn, nút thắt, không để lãng phí nguồn lực quốc gia, đồng thời bảo đảm nguyên tắc “không hợp pháp hóa sai phạm, không làm phát sinh sai phạm mới”.
Trong đó, lĩnh vực đất đai được xác định là nội dung cốt lõi của phần lớn các dự án tồn đọng. Nghị quyết số 18-NQ/TW về tiếp tục đổi mới, hoàn thiện thể chế, chính sách, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý và sử dụng đất đã yêu cầu có chế tài cụ thể để xử lý các trường hợp đã được giao đất, cho thuê đất nhưng không sử dụng hoặc chậm sử dụng; kiên quyết thu hồi đất sử dụng không đúng mục đích, nhất là tại các vị trí có lợi thế, khả năng sinh lợi cao.
Bộ cũng rà soát các quy định của Nghị quyết số 170/2024/QH15 của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù tháo gỡ khó khăn, vướng mắc đối với các dự án, đất đai tại Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng và Khánh Hòa. Theo đó, nhiều cơ chế quan trọng đã được xác lập như điều chỉnh thời hạn sử dụng đất đối với các trường hợp cấp sai thời hạn; tiếp tục sử dụng đất, xác định lại giá đất và nghĩa vụ tài chính đối với các trường hợp giao đất, cho thuê đất không qua đấu giá, đấu thầu; xử lý các trường hợp sai phạm trong xác định giá đất; và cơ chế tính thu tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đối với các dự án đã tạm nộp hoặc ứng trước kinh phí xây dựng khu tái định cư.
Trên cơ sở đó, Nghị định số 76/2025/NĐ-CP của Chính phủ đã quy định cụ thể trình tự, thủ tục điều chỉnh thời hạn sử dụng đất, rà soát điều kiện tiếp tục sử dụng đất, xác định lại giá đất và nghĩa vụ tài chính đối với các dự án có vướng mắc. Quy trình được thiết kế theo hướng chặt chẽ, công khai, minh bạch, giao trách nhiệm rõ cho Sở Nông nghiệp và Môi trường, Văn phòng đăng ký đất đai và Ủy ban nhân dân cấp tỉnh trong rà soát, thẩm định, quyết định và xử lý dự án.
Đối với điều ước quốc tế, Bộ cho biết không có điều ước quốc tế nào mà Việt Nam là thành viên điều chỉnh trực tiếp về chế độ sở hữu đất đai, giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất hay xử lý các dự án có sử dụng đất. Các hiệp định quốc tế chủ yếu điều chỉnh gián tiếp thông qua nguyên tắc bảo hộ quyền đầu tư, bảo đảm đối xử công bằng, minh bạch, không phân biệt đối xử và bảo vệ quyền tài sản hợp pháp. Qua rà soát, các chính sách dự kiến trong dự thảo Nghị định cơ bản phù hợp và tương thích với các cam kết quốc tế của Việt Nam.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường nhấn mạnh, việc xây dựng Nghị định đặc thù lần này không chỉ nhằm xử lý các tồn tại lịch sử mà còn góp phần hoàn thiện thể chế, khơi thông nguồn lực phát triển, tạo môi trường đầu tư minh bạch, ổn định và nâng cao hiệu quả sử dụng đất đai, tài sản công trong giai đoạn mới.
Nghệ An sẽ triển khai các đợt kiểm tra chuyên đề đối với hàng loạt tổ chức, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường. Hoạt động này nhằm siết chặt việc chấp hành pháp luật, đồng thời kịp thời phát hiện những bất cập trong quản lý và sản xuất để điều chỉnh, hoàn thiện chính sách.
Đó là khẳng định của ông Vũ Văn Tiến, Ủy viên Đoàn Chủ tịch, Trưởng ban Tuyên giáo Cơ quan Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, ứng cử viên Đại biểu Quốc hội khóa XVI, trong cuộc trao đổi với PV Báo Phụ nữ Việt Nam.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa chính thức ban hành Thông tư số 11/2026/TT-BNNMT quy định về quản lý và vận hành Hệ thống đăng ký quốc gia về hạn ngạch phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon. Thông tư này được ban hành trên cơ sở các căn cứ pháp lý, bao gồm Luật Bảo vệ môi trường 2020 và các nghị định, quyết định liên quan đến việc giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn.
Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 38/2026/NĐ-CP, quy định chi tiết việc nhập khẩu cây trồng mang theo bầu đất và quản lý mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói. Nghị định đặt ra yêu cầu bắt buộc về kiểm dịch thực vật, cách ly và theo dõi sau nhập khẩu, nhằm ngăn chặn nguy cơ xâm nhập, lây lan sinh vật gây hại, bảo vệ sản xuất nông nghiệp và môi trường sinh thái trong nước.
Từ ngày 25/1/2026, Thông tư liên tịch số 11/2025/TTLT-VKSNDTC-TANDTC-BCA-BQP-BTP-BTC-BCT-BXD-BNN&MT-KTNN-TTCP (Thông tư liên tịch số 11/2025) do 11 Bộ, ngành Trung ương ban hành chính thức có hiệu lực, đánh dấu bước chuyển mạnh trong công tác quản lý, sử dụng đất đai và tài nguyên. Lần đầu tiên, nhiều hành vi gây lãng phí trong quy hoạch, giao đất, sử dụng đất và khai thác tài nguyên được xác định rõ. Đây được coi là công cụ pháp lý quan trọng nhằm khắc phục tình trạng thất thoát nguồn lực, lập lại kỷ cương quản lý và tạo nền tảng minh bạch hơn cho phát triển bền vững.
