Trong mỗi bước tiến của ngành địa chất, có những con người âm thầm cống hiến, không ngừng nghiên cứu và khám phá để bảo vệ và phát triển tài nguyên quý giá của đất nước. Nhân dịp Tết đến, chúng ta dành lời tri ân sâu sắc đến những người làm công tác địa chất - những "người khai phá" không chỉ của thiên nhiên mà còn là những người góp phần xây dựng nền tảng vững chắc cho tương lai phát triển bền vững.
Liên đoàn Địa chất Xạ - Hiếm: Năm 2025 với những bước tiến vượt bậc trong công tác điều tra và bảo vệ tài nguyên khoáng sản
Với tinh thần chủ động và trách nhiệm, Đảng ủy và Lãnh đạo Liên đoàn Địa chất Xạ - Hiếm đã lãnh đạo, chỉ đạo các đơn vị trực thuộc triển khai đồng bộ và hiệu quả các nhiệm vụ điều tra cơ bản về địa chất - khoáng sản, địa chất môi trường và nghiên cứu khoa học công nghệ trong năm 2025.
Năm 2025, Liên đoàn Địa chất Xạ - Hiếm đã thực hiện các nhiệm vụ chuyên môn theo chức năng và nhiệm vụ được giao tại Quyết định số 757/QĐ-BNNMT ngày 11/4/2025 của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường. Đây là một trong những hướng đi quan trọng trong công tác phát triển ngành địa chất, góp phần bảo vệ và khai thác hiệu quả tài nguyên khoáng sản của đất nước.
Các nhiệm vụ triển khai trong năm 2025 như: (1) Đề án "Điều tra, đánh giá tổng thể tiềm năng khoáng sản chiến lược (đất hiếm) trên lãnh thổ Việt Nam (phần đất liền) và thăm dò một số diện tích có triển vọng" (giai đoạn 1). Sau khi Đề án được phê duyệt, Liên đoàn đã triển khai công tác điều tra khoáng sản tỷ lệ 1:25.000 tại khu vực Đắk Tô. Kết quả bước đầu đã khoanh định diện tích 275 km² (05 khu vực), trong đó có thể đề xuất đánh giá khoáng sản tỷ lệ 1:10.000. Công tác đánh giá khoáng sản tại khu Đắk Ui đã được triển khai ngay, và tại khu Thanh Sơn, công tác đánh giá đã được bắt đầu vào tháng 12 năm 2024, đây là khu vực được Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam chọn để tổ chức các khóa tập huấn cho các đơn vị thi công Đề án.
Đặc biệt, tại khu Đắk Ui, công tác đánh giá khoáng sản tỷ lệ 1:10.000 được triển khai đồng bộ từ trên mặt xuống dưới sâu, giúp xác định tài nguyên và khoanh định các diện tích tiếp theo để chuyển giao thăm dò.
Với Đề án "Điều tra, đánh giá tổng thể tiềm năng khoáng sản chiến lược (đất hiếm) trên lãnh thổ Việt Nam (phần đất liền) và thăm dò một số diện tích có triển vọng" (giai đoạn 2). Sau khi tổng hợp kết quả điều tra khoáng sản tỷ lệ 1:25.000, Liên đoàn đã chỉ đạo lập Đề án giai đoạn 2 với diện tích 1.089 km², bao gồm 33 khu vực. Đề án đã được phê duyệt vào tháng 10 năm 2025. Trong giai đoạn này, Liên đoàn đã thực hiện công tác đánh giá khoáng sản tỷ lệ 1:10.000 trên diện tích 180 km², tiếp tục hoàn thiện các nhiệm vụ quan trọng của Đề án.
Liên đoàn cũng triển khai các nhiệm vụ quan trọng trong lĩnh vực địa chất môi trường, bao gồm: Dự án “Điều tra và thành lập bản đồ môi trường khoáng sản độc hại trên lãnh thổ Việt Nam (phần đất liền - giai đoạn I)”; Nhiệm vụ “Quan trắc thường xuyên môi trường các mỏ khoáng sản giai đoạn 2021-2025, định hướng đến 2030”; Các dự án xây dựng bộ bản đồ môi trường phóng xạ tự nhiên tỷ lệ 1/250.000 cho các tỉnh ven biển phía Nam và các khu vực khác trên toàn lãnh thổ Việt Nam; Dự án “Điều tra, đánh giá hiện trạng môi trường phóng xạ trên các vùng có dị thường phóng xạ khu vực Nam Tây Nguyên và Đông Nam Bộ” nhằm đề xuất các giải pháp giảm thiểu tác hại môi trường.
Liên đoàn không chỉ chú trọng vào công tác điều tra và bảo vệ môi trường mà còn tích cực thúc đẩy nghiên cứu khoa học, đặc biệt là khuyến khích sự tham gia của các cán bộ kỹ thuật trẻ. Liên đoàn đã thực hiện 02 Đề tài cấp Bộ: “Nghiên cứu xây dựng bộ tiêu chí nhận dạng đất hiếm trong vỏ phong hóa và đề xuất quy trình điều tra, đánh giá”; “Nghiên cứu xây dựng bộ tiêu chí để phân vùng địa chất môi trường và đánh giá khả năng phát tán đối với khoáng sản độc hại”.
Ngoài ra, Liên đoàn còn thực hiện các nhiệm vụ khác như “Xây dựng định mức kinh tế - kỹ thuật công tác điều tra, đánh giá môi trường khu vực có khoáng sản độc hại” và “Xây dựng định mức kinh tế - kỹ thuật công tác điều tra, đánh giá tài nguyên và thăm dò khoáng sản đất hiếm”.
Bên cạnh các nhiệm vụ chuyên môn, Liên đoàn cũng tích cực tham gia các hoạt động xã hội, đặc biệt là công tác đoàn thể. Đảng Bộ Liên đoàn đã tổ chức thành công Đại hội Đảng bộ Liên đoàn và các phong trào thanh niên. Tại vùng công tác thực địa, Liên đoàn đã tổ chức hoạt động tri ân và phát quà cho các cháu học sinh có hoàn cảnh khó khăn tại khu vực biên giới xã cửa khẩu Bờ Y. Hoạt động này không chỉ góp phần tăng cường mối quan hệ đoàn kết giữa các đoàn công tác và bà con nhân dân địa phương mà còn thể hiện sự quan tâm, trách nhiệm của Liên đoàn đối với cộng đồng.
Năm 2025, Liên đoàn Địa chất Xạ - Hiếm đã triển khai thành công các nhiệm vụ chuyên môn quan trọng, từ công tác điều tra khoáng sản, đánh giá môi trường đến nghiên cứu khoa học công nghệ. Những thành tựu này không chỉ góp phần bảo vệ tài nguyên khoáng sản mà còn đảm bảo phát triển bền vững cho ngành địa chất trong tương lai. Liên đoàn tiếp tục khẳng định vai trò tiên phong trong công tác nghiên cứu và ứng dụng khoa học công nghệ, đồng thời thể hiện sự cam kết mạnh mẽ trong việc phát triển tài nguyên khoáng sản đất nước một cách bền vững.
Liên đoàn Địa chất Tây Bắc: Thành công vượt trội năm 2025 và nền tảng vững chắc cho giai đoạn mới
Năm 2025, dưới sự lãnh đạo của Đảng ủy Liên đoàn và sự chỉ đạo sát sao của Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam, Liên đoàn Địa chất Tây Bắc đã hoàn thành xuất sắc các nhiệm vụ được giao, đạt được nhiều kết quả quan trọng trong các lĩnh vực điều tra địa chất - khoáng sản, dịch vụ địa chất và xây dựng tổ chức bộ máy, góp phần tạo nền tảng vững chắc cho giai đoạn phát triển tiếp theo.
Trong sản xuất địa chất từ nguồn vốn ngân sách nhà nước, Liên đoàn đã thực hiện các nhiệm vụ thuộc Đề án “Điều tra tổng thể khoáng sản và hoàn thiện nền bản đồ địa chất tỷ lệ 1:50.000 vùng Tây Bắc”. Các nhiệm vụ được triển khai nghiêm túc và hoàn thành đạt và vượt 100% kế hoạch đề ra, bảo đảm tiến độ và chất lượng. Nhiều phát hiện mới về đặc điểm địa chất, khoáng sản và môi trường đã được bổ sung.
Liên đoàn cũng thực hiện công tác giám sát thăm dò khoáng sản theo ủy quyền của Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam và Sở Tài nguyên và Môi trường các tỉnh. Công tác giám sát được thực hiện chặt chẽ, phù hợp với điều kiện thực tế và tuân thủ đầy đủ quy định pháp luật, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về khoáng sản.
Trong bối cảnh kinh tế thế giới có nhiều biến động, một số hợp đồng dịch vụ với đối tác bị gián đoạn, ảnh hưởng đến thu nhập của người lao động. Tuy nhiên, Liên đoàn đã nỗ lực triển khai các hợp đồng dịch vụ địa chất đã ký kết, và chất lượng sản phẩm đã được đối tác ghi nhận, đánh giá cao, giúp ổn định hoạt động sản xuất - kinh doanh của đơn vị.
Ngoài ra, Liên đoàn bảo đảm công tác quốc phòng - an ninh, trật tự an toàn cơ quan được thực hiện đầy đủ. Các tổ chức chính trị - xã hội phát huy tốt vai trò trong phong trào thi đua lao động sản xuất và các hoạt động xã hội, từ thiện. Đơn vị bảo đảm đủ việc làm cho 100% người lao động, thu nhập ổn định và từng bước được cải thiện.
Liên đoàn cũng chú trọng nâng cao chất lượng thực hiện nhiệm vụ, mở rộng hoạt động sản xuất và tiếp cận các nhiệm vụ đòi hỏi trình độ chuyên môn cao. Công tác đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn đạt kết quả tích cực, đội ngũ cán bộ trẻ ngày càng làm chủ công nghệ hiện đại, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của ngành.
Liên đoàn đã thực hiện chủ trương sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy, hoàn thiện Đề án hợp nhất Liên đoàn INTERGEO và Liên đoàn Địa chất Tây Bắc, giúp bộ máy hoạt động thông suốt và hiệu quả hơn. Việc sắp xếp biên chế hợp lý, khoa học, khắc phục tình trạng thừa - thiếu cục bộ, bảo đảm mỗi vị trí việc làm đều có cán bộ phù hợp, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ.
Liên đoàn tổ chức thành công Đại hội Đảng bộ lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030 và Đại hội Đoàn Thanh niên. Các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao chào mừng các sự kiện chính trị quan trọng được tổ chức thành công. Công tác thi đua – khen thưởng được triển khai đồng bộ, động viên tinh thần thi đua lao động sản xuất. Hội đồng Thi đua - Khen thưởng Liên đoàn đã đề xuất khen thưởng các cá nhân có thành tích xuất sắc trong phong trào thi đua.
Trong giai đoạn mới, Liên đoàn Địa chất Tây Bắc xác định các mục tiêu trọng tâm năm 2026, bao gồm: Hoàn thành các đề án lập bản đồ địa chất và khoáng sản tỷ lệ 1:50.000 tại các khu vực trọng điểm vùng Tây Bắc, phục vụ quy hoạch phát triển kinh tế – xã hội. Đẩy mạnh hợp tác chuyên môn với các chuyên gia, tổ chức trong và ngoài nước; chú trọng đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ cán bộ kỹ thuật trẻ kế cận.
Với tinh thần đoàn kết, chủ động và sáng tạo, Liên đoàn Địa chất Tây Bắc quyết tâm hoàn thành thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ năm 2026, tiếp tục khẳng định vai trò là đơn vị nòng cốt trong công tác điều tra địa chất, khoáng sản khu vực Tây Bắc.
Liên đoàn Vật lý Địa chất: Phát huy vai trò lãnh đạo, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ năm 2025
Năm 2025, dưới sự lãnh đạo của Đảng ủy Liên đoàn và sự chỉ đạo của Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam, Liên đoàn Vật lý Địa chất đã hoàn thành toàn diện các nhiệm vụ chính trị và chuyên môn, đạt được những kết quả nổi bật trên các mặt công tác.
Trong năm 2025, Liên đoàn đã thực hiện 07 nhiệm vụ, bao gồm 03 nhiệm vụ sự nghiệp kinh tế, 03 nhiệm vụ sự nghiệp môi trường và 01 đề tài khoa học công nghệ cấp cơ sở. Công tác xây dựng kế hoạch, lập dự toán thu - chi ngân sách nhà nước và các nhiệm vụ chuyên môn được triển khai bài bản, đúng quy định và đạt hiệu quả cao.
Liên đoàn đã hoàn thành xuất sắc các đề án theo đúng kế hoạch do Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam giao, với chất lượng tài liệu đáp ứng đầy đủ yêu cầu kỹ thuật và được nghiệm thu. Các hoạt động sản xuất của Liên đoàn từng bước được mở rộng, chủ động thực hiện các nhiệm vụ có yêu cầu cao về trình độ chuyên môn, đặc biệt là các nhiệm vụ nghiên cứu, điều tra các đối tượng địa chất và khoáng sản ở dưới sâu.
Công tác quốc phòng - an ninh, trật tự, an toàn cơ quan được bảo đảm. Liên đoàn duy trì và phát huy vai trò các tổ chức chính trị - xã hội, tạo khí thế thi đua trong lao động sản xuất và các hoạt động xã hội, từ thiện. Liên đoàn bảo đảm đủ việc làm cho 100% người lao động, thu nhập ổn định và từng bước được nâng cao. Nội bộ cơ quan luôn đoàn kết, thống nhất, hoạt động điều hành nề nếp, đúng quy định pháp luật.
Liên đoàn chú trọng công tác đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn cho đội ngũ viên chức và người lao động. Đội ngũ cán bộ trẻ của Liên đoàn đã làm chủ các hệ thống thiết bị tiên tiến, công nghệ hiện đại, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của ngành và xã hội. Các trang thiết bị hiện đại được đưa vào sử dụng hiệu quả trong các lĩnh vực chuyên môn, giúp nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả công việc.
Năm 2025, Liên đoàn đã tổ chức thành công Đại hội Đảng bộ lần thứ XXII, nhiệm kỳ 2025–2030. Công tác thi đua - khen thưởng được triển khai kịp thời và minh bạch, tạo động lực khuyến khích tinh thần lao động sáng tạo. Nhiều cá nhân và tập thể có thành tích xuất sắc đã được biểu dương, khen thưởng, trong đó có đồng chí Lại Mạnh Giàu – Liên đoàn trưởng, được Bộ Nông nghiệp và Môi trường tặng Bằng khen.
Bước vào năm 2026, Liên đoàn Vật lý Địa chất tiếp tục đẩy mạnh các đề án, nhiệm vụ trọng điểm, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và hiện đại hóa trang thiết bị. Với quyết tâm cao và sự đoàn kết, Liên đoàn sẽ tiếp tục phát triển bền vững, đóng góp thiết thực vào sự nghiệp điều tra cơ bản địa chất và khoáng sản của đất nước.
Khi Tết Nguyên đán 2026 đã cận kề, những nhà báo chuyên ngành Nông nghiệp và Môi trường chúng tôi không thể không nghĩ đến những con người âm thầm nhưng vô cùng quan trọng trong công cuộc bảo vệ và phát triển tài nguyên của đất nước - các kỹ sư địa chất, các cán bộ của các Liên đoàn và Cục Địa chất và Khoáng sản. Các anh, các chị không chỉ là những người khai thác, nghiên cứu, mà còn là những người bảo vệ, bảo tồn những tài sản quý giá của đất nước, đóng góp lớn lao vào sự phát triển bền vững của nền kinh tế.
Năm qua, dù đối mặt với không ít thử thách, các anh, các chị đã làm việc hết mình, vượt qua khó khăn và đạt được những kết quả đáng tự hào. Từ những đề án điều tra khoáng sản đến những nghiên cứu khoa học sâu rộng, các anh, các chị đã chứng tỏ vai trò không thể thiếu trong việc xây dựng nền tảng vững chắc cho tương lai của ngành Địa chất và Khoáng sản Việt Nam.
Việc Quốc hội ban hành Luật Địa chất và Khoáng sản nhằm thể chế quan điểm chỉ đạo của Đảng, Nhà nước được nêu tại Nghị quyết 10-NQ/TW ngày 10/02/2022 của Bộ Chính trị về định hướng chiến lược địa chất, khoáng sản và công nghiệp khai khoáng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 như: “Rà soát, sửa đổi, bổ sung hoàn thiện quy định về đấu giá quyền khai thác khoáng sản, thăm dò, khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường phù hợp với thực tiễn; hoàn thiện cơ chế quản lý theo nguyên tắc thị trường...”. Đồng thời, Luật ban hành cũng giải quyết được các vướng mắc như việc tính và thu tiền cấp quyền khai thác khoáng sản dựa trên trữ lượng được phê duyệt không bảo đảm tính chính xác tuyệt đối dẫn đến cơ quan quản lý nhà nước phải tính và phê duyệt lại tiền cấp quyền khai thác khoáng sản khi có sự thay đổi về trữ lượng trong quá trình khai thác khoáng sản, gây tốn kém nguồn lực và phát sinh các hệ lụy khác; thu tiền cấp quyền khai thác trước khi tiến hành khai thác không tạo điều kiện
Năm 2024, thực hiện chương trình công tác được Bộ Tài nguyên và Môi trường giao, Ngành Địa chất và Khoáng sản Việt Nam (Ngành) đã tổ chức thực hiện và hoàn thành khối lượng công việc tương đối lớn, bao gồm nhiều nhiệm vụ cấp bách, đột xuất phát sinh theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Lãnh đạo Bộ và từ yêu cầu thực tiễn. Ngành đã bám sát chương trình, kế hoạch công tác của Bộ để hoàn thành tiến độ các nhiệm vụ được giao.
Sáng 5/3, tại Hà Nội, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Quý Kiên đã chủ trì cuộc họp nghe Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam báo cáo về kết quả Đề án “Điều tra tổng thể về khoáng sản và hoàn thiện nền bản đồ địa chất tỷ lệ 1/50.000 vùng Tây Bắc phục vụ quy hoạch phát triển bền vững kinh tế xã hội” (đề án Tây Bắc).
Thời gian qua, Ủy ban nhân dân tỉnh Kon Tum ban hành nhiều văn bản chỉ đạo tăng cường công tác quản lý nhà nước đối với các hoạt động khai thác khoáng sản. Việc triển khai các văn bản này đã giúp giải quyết những vướng mắc, khắc phục những tồn tại, hạn chế trong quản lý nhà nước về khoáng sản. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, công tác quản lý, bảo vệ khoáng sản chưa khai thác ở một số địa phương chưa hiệu quả, việc khai thác khoáng sản trái phép vẫn còn xảy ra và chưa ngăn chặn, chấm dứt triệt để; dẫn đến khả năng có nguy cơ thất thoát tài nguyên và thất thu ngân sách nhà nước. Do vậy, cần tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra tổ chức, cá nhân hoạt động khoáng sản đối với việc chấp hành pháp luật về khoáng sản, đất đai, bảo vệ môi trường và pháp luật khác có liên quan; công khai xử lý trách nhiệm đối với cán bộ, người đứng đầu cơ quan, tổ chức có hành vi bao che, tiếp tay để xảy ra tình trạng khai thác khoáng sản trái phép trên địa bàn quản lý.
Việc tích hợp công nghệ viễn thám trong hoạt động khai thác mỏ đã cách mạng hóa ngành công nghiệp có lịch sử lâu đời này. Từ lựa chọn địa điểm đến đánh giá sau khai thác mỏ, những kỹ thuật viễn thám tiên tiến đã góp phần nâng cao hiệu quả, an toàn và trách nhiệm môi trường. Cùng với sự phát triển của ngành khai thác mỏ, viễn thám tiếp tục đóng vai trò là nền tảng trong quá trình chuyển đổi của ngành, giúp hoạt động khai thác tài nguyên khoáng sản hiệu quả, trong khi giảm thiểu tác động tới môi trường, hướng tới sự phát triển bền vững trong tương lai.
