Giữ đà tăng trưởng xuất khẩu nông, lâm, thủy sản

Giữ đà tăng trưởng xuất khẩu nông, lâm, thủy sản

Thứ hai, 7/9/2026, 19:09 (GMT+7)
logo Trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục đối mặt với nhiều biến động do xung đột địa chính trị, chính sách thương mại mới của các nền kinh tế lớn, biến đổi khí hậu và các rào cản kỹ thuật ngày càng gia tăng, ngành Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) vẫn duy trì đà tăng trưởng tích cực trong 6 tháng đầu năm 2026. Tăng trưởng khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản đạt khoảng 3,8-3,85%, vượt mục tiêu đề ra; kim ngạch xuất khẩu đạt gần 35,9 tỷ USD, xuất siêu khoảng 9,2 tỷ USD. Kết quả này tạo nền tảng quan trọng để Ngành hướng tới mục tiêu tăng trưởng 4% và xuất khẩu 74 tỷ USD trong cả năm, đồng thời, đặt ra yêu cầu phải tạo lập những động lực phát triển mới trên cơ sở tái cơ cấu, chuyển đổi số, phát triển xanh và nâng cao năng lực cạnh tranh.
thuy-san_1788492719.jpg
Ảnh minh họa

Giữ vững đà tăng trưởng trong bối cảnh nhiều biến động

6 tháng đầu năm 2026, ngành NN&MT triển khai kế hoạch phát triển trong điều kiện nhiều khó khăn đan xen. Chính sách áp thuế của Hoa Kỳ, xung đột tại khu vực Trung Đông làm gia tăng nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng vật tư, năng lượng; biến đổi khí hậu với tác động của El Nino tiếp tục ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp. Tuy nhiên, nhờ sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, sự chủ động của Bộ NN&MT cùng nỗ lực của địa phương, doanh nghiệp và người dân, khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản vẫn duy trì tốc độ tăng trưởng khoảng 3,8-3,85%, vượt mục tiêu 3,7% đề ra; riêng quý II đạt khoảng 3,9-4,0%. 

Động lực tăng trưởng đến từ sự phát triển khá đồng đều ở các lĩnh vực sản xuất. Trong trồng trọt, sản lượng lúa Đông Xuân ước đạt gần 20,5 triệu tấn, tăng khoảng 88 nghìn tấn so với cùng kỳ năm trước nhờ năng suất được cải thiện. Diện tích cây lâu năm tiếp tục mở rộng lên khoảng 3,85 triệu ha, trong đó cây ăn quả đạt 1,312 triệu ha, phản ánh xu hướng chuyển dịch sang các ngành hàng có giá trị kinh tế cao. 

Lĩnh vực chăn nuôi duy trì tăng trưởng ổn định khi tổng đàn lợn tăng 2,2%, sản lượng thịt hơi đạt 2,86 triệu tấn, tăng 4,8%; đàn gia cầm tăng 3,1%, sản lượng thịt hơi đạt 1,3 triệu tấn, tăng 5,6%; sản lượng sữa tươi đạt gần 684 nghìn tấn, tăng 5,2%. Những kết quả này cho thấy, quá trình chuyển dịch sang chăn nuôi quy mô lớn, ứng dụng công nghệ và tăng cường kiểm soát dịch bệnh đang phát huy hiệu quả. 

Thủy sản tiếp tục là điểm sáng với tổng sản lượng đạt 4,95 triệu tấn, tăng 3,3%, trong đó nuôi trồng tăng 5,7%, cao hơn nhiều so với khai thác. Lâm nghiệp cũng ghi nhận nhiều kết quả tích cực khi diện tích rừng trồng mới đạt gần 136 nghìn ha, sản lượng gỗ khai thác đạt 11,8 triệu m³, diện tích được cấp chứng chỉ quản lý rừng bền vững tăng hơn 41%, nguồn thu dịch vụ môi trường rừng đạt gần 1.872 tỷ đồng, tăng 34,7%. Những con số này cho thấy xu hướng phát triển lâm nghiệp đang chuyển từ khai thác tài nguyên sang nâng cao giá trị hệ sinh thái và kinh tế rừng. 

Kết quả sản xuất là nền tảng quan trọng cho hoạt động xuất khẩu. 6 tháng đầu năm, tổng kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản đạt 35,88 tỷ USD, tăng 6% so với cùng kỳ; nhập khẩu đạt 26,7 tỷ USD, tăng 11,7%, đưa cán cân thương mại toàn ngành xuất siêu khoảng 9,2 tỷ USD. 

Nhìn từ những kết quả trên có thể thấy, tăng trưởng của Ngành không còn dựa chủ yếu vào mở rộng sản lượng mà đang chuyển dần sang nâng cao giá trị, chất lượng và khả năng thích ứng với thị trường. Đây cũng là cơ sở để Chính phủ điều chỉnh mục tiêu tăng trưởng khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản năm 2026 từ 3,7% lên 4%, đồng thời đặt mục tiêu kim ngạch xuất khẩu cả năm đạt khoảng 74 tỷ USD. 

Từ mục tiêu ngắn hạn đến năng lực cạnh tranh dài hạn

Nhìn từ kết quả 6 tháng đầu năm 2026 có thể thấy, ngành NN&MT đang có nền tảng thuận lợi để hướng tới mục tiêu tăng trưởng 4% và kim ngạch xuất khẩu khoảng 74 tỷ USD. 

Tiếp tục cơ cấu lại ngành theo hướng xanh, sinh thái, tuần hoàn 

Trồng trọt tập trung điều chỉnh lịch vụ mùa, chuyển đổi cơ cấu cây trồng; đẩy nhanh việc cấp mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói, giảm thời gian, chi phí tuân thủ cho người dân, doanh nghiệp; đẩy mạnh triển khai Đề án phát triển bền vững 1 triệu ha chuyên canh lúa chất lượng cao, phát thải thấp. Chăn nuôi hướng tới quy mô lớn, công nghiệp hóa và tăng cường phòng chống dịch bệnh trên vật nuôi, nhất là bệnh lở mồm long móng. Lâm nghiệp đẩy mạnh bảo vệ rừng, phát triển thị trường carbon và kinh tế tổng hợp dưới tán rừng. Thủy sản phát triển nuôi trồng thâm canh, mở rộng nuôi biển theo quy mô công nghiệp, ứng dụng công nghệ hiện đại gắn với bảo vệ nghiêm ngặt môi trường sinh thái biển; chống khai thác bất hợp pháp (IUU) và kiểm soát 100% tàu cá qua hệ thống VMS. 

Thúc đẩy xúc tiến thương mại và xuất khẩu nông sản 

Đẩy mạnh các hoạt động xúc tiến thương mại, đưa sản phẩm thương hiệu Việt Nam thâm nhập sâu vào các hệ thống phân phối quốc tế lớn. Bám sát, chủ động nắm bắt, theo dõi chính sách các nước, diễn biến thị trường thế giới để thông tin, hướng dẫn doanh nghiệp, nông dân tận dụng cơ hội xuất khẩu; thực hiện các giải pháp đảm bảo an ninh lương thực quốc gia, dự trữ gạo phù hợp, hiệu quả; đẩy nhanh công tác đàm phán, mở cửa thị trường; phát triển thị trường phụ phẩm nông nghiệp. Triển khai hiệu quả hệ thống truy xuất nguồn gốc nông, lâm, thủy sản trong bối cảnh các nước nhập khẩu tăng cường tiêu chuẩn xuất xứ hàng hóa. Hỗ trợ kết nối tiêu thụ nông sản trong nước gắn với xây dựng thương hiệu nông sản quốc gia và chuẩn bị đầy đủ các điều kiện để đáp ứng Quy định chống phá rừng (EUDR) của châu Âu. 

Nâng cao năng lực dự báo thiên tai và quản lý tài nguyên nước phục vụ cho sản xuất, hạn chế tối đa thiệt hại do thiên tai 

Theo dõi, giám sát chặt chẽ diễn biến thời tiết và các yếu tố môi trường liên quan; kịp thời xây dựng, triển khai các kịch bản ứng phó với thiên tai, đặc biệt các giải pháp trong mùa mưa bão sắp tới và xây dựng kịch bản phòng, chống hạn hán, xâm nhập mặn từng vùng, từng lưu vực sông gắn với kế hoạch sản xuất nông nghiệp và cấp nước sinh hoạt, bảo đảm đủ nước cho sản xuất và sinh hoạt. 

Nâng cao chất lượng công tác quan trắc, dự báo, cảnh báo khí tượng thủy văn, bảo đảm cung cấp thông tin kịp thời, chính xác phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương và nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội, phòng chống thiên tai, thích ứng với biến đổi khí hậu. 

Đầu tư hạ tầng đồng bộ; quản lý ngân sách hiệu quả và đẩy mạnh giải ngân đầu tư công. 

Đẩy nhanh tiến độ thực hiện dự án và giải ngân vốn đầu tư công theo đúng tiến độ đề ra. Chuyển đổi phương thức quản lý dự án đầu tư công sang đánh giá theo kết quả đầu ra; lấy hiệu quả kinh tế - xã hội làm thước đo cao nhất. Kiên quyết tập trung nguồn vốn đầu tư, tránh dàn trải. 

Tập trung hoàn thiện thể chế phát triển đồng bộ, hiện đại, cải cách hành chính mạnh mẽ 

Tiếp tục ưu tiên các nhiệm vụ lớn, quan trọng để làm yếu tố đột phá, triển khai thủ tục hoàn thành xây dựng bổ sung dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh lĩnh vực nông nghiệp và môi trường. Tập trung xử lý, hoàn thành dứt điểm các đề án trong chương trình công tác; đề xuất tháo gỡ kịp thời vướng mắc, giao rõ thời hạn, không để chậm trễ, kéo dài, lãng phí. Hoàn thiện, xây dựng bộ máy tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả; hoàn thiện dự thảo Nghị định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ; nâng cao năng lực, trình độ cán bộ các cấp. 

Phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số toàn diện: Đẩy mạnh chuyển đổi số, xây dựng các ứng dụng chuyên ngành phục vụ người dân, doanh nghiệp và công tác quản lý; đầu tư phát triển khoa học, công nghệ. Hoàn thiện và triển khai cơ sở dữ liệu đất đai, phấn đấu hoàn thành trong năm 2026; hoàn thiện cơ sở dữ liệu môi trường quốc gia; hoàn thiện hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản.

Quản lý, sử dụng hiệu quả tài nguyên, tăng cường bảo vệ môi trường và chuyển đổi xanh. Giải phóng nguồn lực (đất đai, tài nguyên rừng, biển,...), thúc đẩy các ngành, lĩnh vực hỗ trợ sản xuất, đóng góp tăng trưởng Ngành và nền kinh tế.

Phương Chi