Làng quê - Những ngày Xuân về!

Tết của nông thôn mới: Cánh đồng tươi xanh và nhà lầu

Năm nay, khi tôi trở về quê, một điều dễ nhận thấy là những con đường làng đã được bê tông hóa, những ngôi nhà mới khang trang mọc lên san sát, không còn những ngôi nhà tranh tre nứa lá như ngày trước. Nhiều người con quê hương đã trở về xây dựng quê hương, tạo dựng cơ nghiệp, giúp cho làng quê không chỉ đẹp lên mà còn góp phần phát triển kinh tế địa phương. Cánh đồng lúa xuân năm nay trông tươi xanh hơn, những bờ ruộng đã được bao bọc khang trang, tạo nên những tấm thảm màu xanh mướt mát giữa đất trời. Với những tiến bộ trong canh tác, bà con nông dân đã ứng dụng khoa học kỹ thuật, trồng những giống lúa mới, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.

Năm nay, làng quê tôi còn đón nhận một tin vui lớn khi các tỉnh Hà Nam, Nam Định và Ninh Bình được sáp nhập lại, tạo thành một vùng đất rộng lớn với nhiều tiềm năng phát triển. Điều này không chỉ thúc đẩy các dự án phát triển hạ tầng, mà còn mở ra cơ hội hợp tác giữa các vùng miền, đặc biệt trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường. Cảnh vật quê tôi giờ đây không chỉ giữ được vẻ đẹp nguyên sơ của cánh đồng lúa, mà còn hòa mình vào sự đổi mới, hiện đại hóa. Dẫu vậy, trong từng làng xóm nhỏ, vẫn không thiếu đi không khí xuân tươi đẹp, với những nghi thức cổ truyền, những mâm cơm Tết sum vầy và những phong tục không thể thiếu trong đời sống của mỗi người dân.

Những dân chài với “lộc biển” đầu xuân

Ngày cuối năm, khi mọi người đang chuẩn bị cho một cái Tết sum vầy bên gia đình, thì những ngư dân trên bến biển lại hối hả chuẩn bị cho chuyến ra khơi cuối cùng của năm. Biển vào dịp Tết không chỉ là nơi làm ăn, mà còn là không gian tâm linh, nơi những người dân chài gửi gắm những lời cầu khấn cho một năm mới thuận buồm xuôi gió, mùa cá bội thu. Với họ, "lộc biển" không chỉ là những mẻ cá tôm đầy khoang, mà còn là những ước vọng về một cuộc sống đủ đầy, an lành, và những hy vọng về một năm mới tươi sáng.

Biển không phân biệt ngày hay đêm, mùa đông hay mùa hè, nhưng đối với người dân chài, mỗi chuyến đi biển lại mang một ý nghĩa đặc biệt. Đặc biệt là những ngày Tết, khi những con sóng không chỉ vỗ về mà còn như mang theo những hy vọng về một năm mới tốt lành. Anh Trần Văn Thơ, một ngư dân ở xóm 6, xã Rạng Đông, chia sẻ rằng: “Ngày Tết, biển không chỉ là công việc mà là sự kết nối của chúng tôi với đất trời. Mỗi chuyến đi biển trước Tết là một dịp để cầu mong thần biển phù hộ, mang về lộc biển cho gia đình".

Dù những con tàu hiện đại đã thay thế cho những chiếc thuyền buồm cũ kỹ ngày xưa, nhưng trong tâm trí của người dân chài, mỗi chuyến ra khơi vẫn gắn liền với những nghi lễ truyền thống, những phong tục cầu khẩn. Trước mỗi chuyến ra khơi vào đêm 30 Tết, các ngư dân mang hương, hoa lên mũi tàu để dâng cúng thần biển, thần cá, cầu cho một năm mới mưa thuận gió hòa, sóng yên biển lặng. Những chiếc thuyền trở thành "ngôi nhà thứ hai" của ngư dân, và mỗi năm, họ đều nhớ lại những nghi thức thiêng liêng này, như một phần không thể thiếu trong cuộc sống của họ.

Mặc dù hiện nay các công cụ dự báo thời tiết và những thiết bị hiện đại đã giúp các ngư dân có thể ra khơi với nhiều sự chuẩn bị kỹ lưỡng hơn, nhưng anh Thơ vẫn luôn giữ trong lòng những kinh nghiệm mà ông cha để lại. "Biển không dễ đoán, nhưng những dấu hiệu của biển, những thay đổi nhỏ như màu nước, mây trời, hay hành vi của các con vật cũng là những bài học quý báu. Tôi luôn nhớ lời ông tôi dạy, để ra khơi thì phải nhìn biển, biết biển có đồng lòng với mình hay không", anh Thơ cười, chia sẻ.

Dù làm nghề này đã nhiều năm, nhưng mỗi dịp Tết đến, những ngư dân như anh Thơ đều không khỏi bồi hồi, cảm thấy biển như có một sự giao thoa đặc biệt với mùa xuân. Những ngày cuối năm, khi mà đất trời như giao hòa, ngư dân vẫn phải lao động miệt mài để "vươn khơi, bám biển", nhưng trong lòng họ, niềm vui lớn nhất chính là được trở về với gia đình sau những chuyến đi dài, mang theo "lộc biển" - không chỉ là những mẻ cá tươi rói, mà còn là những điều tốt đẹp mà họ hy vọng sẽ đến trong năm mới.

Người dân chài quê tôi có một phong tục đặc biệt mỗi dịp Tết, đó là "mở biển" vào những ngày đầu năm. Sau khi cúng bái thần biển, họ sẽ tổ chức lễ "mở biển" với hy vọng một năm mới thịnh vượng, biển cả sẽ mang về nhiều tôm cá để cuộc sống gia đình ấm no. Việc làm lễ "mở biển" không chỉ là một nghi thức truyền thống mà còn thể hiện sự tôn kính đối với thiên nhiên, đặc biệt là biển cả, nơi mà những người ngư dân đã gắn bó suốt cả cuộc đời.

Trong cái không khí lành lạnh của biển, tôi chứng kiến những khoảnh khắc đặc biệt của những ngư dân chuẩn bị Tết. Những chuyến tàu đánh cá ra khơi sớm mang theo những lời cầu chúc bình an, những tiếng hò kéo thuyền, và những tiếng cười nói vui vẻ. Dù biển có phần khắc nghiệt, những con sóng dữ dội, nhưng ngư dân vẫn không bao giờ ngừng tin vào sức mạnh của biển, vào những điều may mắn sẽ đến trong năm mới.

Khi những con tàu từ ngoài khơi trở về vào những ngày Tết, bến cảng lại rộn ràng tiếng hò reo, tiếng gọi nhau của thương lái và người dân chài. Những mẻ cá tươi ngon, những con tôm bắt từ biển khơi, những sản vật của biển đổ ra thành từng đống lớn trên bờ, mang theo niềm vui và sự hân hoan. Mỗi con cá, con tôm như một món quà của biển, mang đến cho người dân những ngày Tết đầy đủ, tràn ngập niềm vui.

Cảm giác khi nhìn thấy những chiếc thuyền đầy ắp cá trở về bến trong những ngày đầu xuân, với lá cờ đỏ sao vàng phần phật bay trong gió biển, lòng tôi không khỏi xúc động. Những người dân chài không chỉ làm nghề để kiếm sống, mà còn để bảo vệ và phát triển những giá trị truyền thống, để giữ gìn vẻ đẹp của biển cả cho các thế hệ mai sau. Mỗi chuyến ra khơi không chỉ là một công việc mưu sinh, mà còn là một hành trình của hy vọng và tình yêu quê hương.

Với những người dân chài, Tết không chỉ là dịp để nghỉ ngơi, mà còn là lúc để họ tiếp tục vươn ra biển, tiếp tục cống hiến cho gia đình, cho quê hương. "Lộc biển" không chỉ là những mẻ cá đầy khoang, mà còn là sự đầy đủ, hạnh phúc và sự bình an mà họ cầu mong cho gia đình trong năm mới.

Tết này, tôi lại được về biển, nơi những người dân chài vẫn ngày đêm vươn khơi, bám biển. Ngày cuối năm, gió biển vẫn mạnh mẽ, làn sóng vỗ về bờ cát, nhưng không vì thế mà không khí Tết của ngư dân lại thiếu vắng niềm vui. Trái lại, Tết đối với họ lại càng đặc biệt hơn. Những con thuyền đánh cá căng buồm ra khơi, mang theo hi vọng về một mùa biển bội thu. Lòng thuyền đầy ắp cá, tôm, là niềm mong ước không chỉ của những ngư dân mà còn của những gia đình mong một cái Tết đủ đầy, hạnh phúc.

Từ lâu, những người dân biển như ông Lê Văn Thế, bà Nguyễn Thị Lan, đã gắn bó cả đời với nghề đánh bắt thủy sản. Mỗi năm, vào đêm 30 Tết, những ngư dân lại ra khơi, không quên mang theo hương, hoa tươi để cầu khấn thần biển, thần cá phù hộ cho một năm mới an lành và thuận lợi. Những chiếc thuyền nhỏ từ lâu đã trở thành "ngôi nhà thứ hai" của họ, và dù có bận rộn, họ vẫn dành thời gian để giữ gìn những nghi lễ cổ truyền, mong những điều tốt đẹp nhất cho năm mới.

Tết truyền thống: Những ngày xum vầy với những lễ tục đặc sắc

Ở vùng quê nội của tôi, Tết không chỉ là những ngày nghỉ ngơi, sum vầy mà còn là dịp để mọi người nhớ về tổ tiên, về những giá trị văn hóa truyền thống. Đến Tết, hầu hết các gia đình đều tổ chức cúng ông Công, ông Táo, lễ gia tiên để thể hiện lòng biết ơn với tổ tiên và cầu mong một năm mới an lành. Ngoài ra, trong những ngày đầu năm mới, mọi người còn có tục "mở cửa biển" để cầu may mắn, cũng như các lễ cúng để cầu cho mùa màng bội thu, cho đất đai màu mỡ. Mỗi lễ cúng được thực hiện với lòng thành kính và sự tôn trọng đối với thiên nhiên, đất trời.

Không chỉ có cúng bái, các nghi thức Tết tại các làng chài còn gắn liền với các trò chơi dân gian, như kéo co, đuổi bắt, hay những đám hội xuân tưng bừng. Những người dân quê vẫn giữ vững những phong tục này, làm cho không khí Tết càng thêm phần ấm áp, gắn kết tình thân, tình làng nghĩa xóm.

Mỗi mùa Tết, biển quê tôi lại chứng kiến những ngày tháng bận rộn, nhưng cũng đầy niềm vui. Những ngư dân nỗ lực "vươn khơi, bám biển" không chỉ để mưu sinh mà còn mang trong mình sứ mệnh phát triển kinh tế gia đình, bảo vệ vùng biển quê hương. Dù là những ngày Tết hay những ngày bình thường, biển luôn là nơi mà họ quay về, tìm thấy niềm vui và sự bình yên.

Tết này, không chỉ là dịp để người dân quê tôi tụ họp cùng gia đình, mà còn là thời gian để chúng tôi nhìn lại những gì đã đạt được trong năm qua và cùng nhau vươn tới những hy vọng mới. Tết là thời điểm để chúng tôi nhớ về cội nguồn, về quê hương, về những người thân yêu và cả những nỗ lực không ngừng nghỉ để phát triển một Ninh Bình ngày càng xanh, sạch, đẹp và bền vững hơn.

Tết của tình người và môi trường

Mỗi dịp Tết đến, xuân về, không khí làng quê tôi lại tràn ngập niềm vui, sự xôn xao của những công việc chuẩn bị cho một mùa Tết mới. Những cây đào, cây quất được người dân trồng và chăm sóc suốt cả năm, giờ đây đua nhau khoe sắc, báo hiệu một mùa xuân ấm áp và đầy hứa hẹn. Nhưng ngoài những mâm cơm đầy đặn, những bánh chưng xanh ngát, Tết đối với tôi còn là dịp để nhớ về một điều quan trọng không kém: tình người và môi trường sống xung quanh.

Trong không khí nhộn nhịp của những ngày cuối năm, tôi vẫn không thể quên được những hình ảnh giản dị nhưng đầy ý nghĩa của người dân quê tôi trong việc chăm sóc và bảo vệ môi trường. Khi những cánh đồng lúa vào vụ thu hoạch, những người nông dân không chỉ lao động vất vả, mà họ còn có ý thức rất rõ ràng về việc giữ gìn mảnh đất quê hương. Họ biết rằng chỉ khi đất đai, khí trời được bảo vệ, cây cối được chăm sóc đúng cách, thì mùa màng mới tươi tốt, đời sống con người mới phát triển bền vững.

Một trong những nét đẹp trong văn hóa Tết ở quê tôi là việc người dân cùng nhau dọn dẹp đường làng, ngõ xóm, phát quang bụi rậm, làm sạch bờ ao, kênh mương để đón Tết. Đây là một truyền thống mà chúng tôi vẫn giữ gìn qua bao năm tháng, như một cách thể hiện sự trân trọng với thiên nhiên, với không gian sống của mình. Tết không chỉ là dịp để tụ họp gia đình, mà còn là cơ hội để mỗi người trong làng chúng tôi làm sạch nơi mình sống, tạo không khí vui tươi, khỏe mạnh cho mọi người, cho năm mới. Những ngày đầu xuân, khi gió xuân vờn qua, bầu không khí trong lành, không còn rác thải vương vãi, người dân cảm nhận rõ ràng rằng chính sự đoàn kết và ý thức bảo vệ môi trường mới tạo ra một làng quê hạnh phúc và tươi mới.

Với những gia đình nông dân ở quê tôi, bảo vệ môi trường không chỉ là trách nhiệm mà còn là một nghĩa vụ thiêng liêng đối với thế hệ mai sau. Trong những năm gần đây, người dân quê tôi đã chủ động áp dụng các biện pháp canh tác nông nghiệp bền vững, sử dụng phân bón hữu cơ, hạn chế sử dụng hóa chất, thay vào đó là những phương pháp tự nhiên để tăng năng suất mà vẫn bảo vệ đất đai. Nhiều hộ gia đình bắt đầu trồng cây ăn quả, cây xanh trong vườn để cải thiện không gian sống, vừa tạo bóng mát, vừa giảm thiểu ô nhiễm môi trường.

Những mảnh vườn tươi xanh vào mùa xuân, những khu rừng ngập mặn ven biển bảo vệ làng quê khỏi sóng biển, hay những ao hồ sạch sẽ đầy ắp nước, tất cả đều là kết quả của ý thức bảo vệ môi trường mà bà con nơi đây đã xây dựng và duy trì trong suốt nhiều năm qua. Những hành động nhỏ, từ việc không vứt rác bừa bãi, không đốt rơm rạ, cho đến việc giữ gìn nguồn nước sạch, tất cả đều góp phần vào việc bảo vệ một môi trường sống lành mạnh.

Tết này, khi về quê, tôi thấy làng quê đã có những thay đổi rõ rệt. Những con đường đất giờ đã được thay thế bằng đường bê tông sạch sẽ, những ngôi nhà xanh mướt cây cối, và những vườn hoa đầy màu sắc khiến không gian Tết trở nên sống động và đầy sức sống. Tết giờ đây không chỉ là thời điểm để sum vầy, mà còn là dịp để mỗi người dân nhìn nhận lại những giá trị mà mình đang gìn giữ. Đó không chỉ là cái Tết của niềm vui, của những món ăn ngon, mà là cái Tết của sự tôn trọng, của tình yêu với thiên nhiên và môi trường sống quanh ta.

Tết cũng là dịp để mỗi người dân quê tôi gắn kết lại với nhau. Sau một năm dài làm việc vất vả, mọi người trong làng đều mong muốn cùng nhau ăn một bữa cơm gia đình, cùng nhau nhớ lại những kỷ niệm xưa cũ, cùng nhau chia sẻ niềm vui, nỗi buồn trong cuộc sống. Những ngày Tết, từ già đến trẻ, từ người nghèo đến người giàu, tất cả đều quây quần bên nhau, không phân biệt điều kiện sống hay địa vị xã hội.

Một trong những điều làm tôi cảm thấy ấm lòng nhất trong những ngày Tết chính là tình người. Những gia đình nghèo khó trong làng không bao giờ thiếu sự giúp đỡ từ những người giàu có hơn. Các bà con trong làng có thể chia sẻ cho nhau rau quả, thức ăn, hay những món quà nhỏ nhưng đầy ắp tình cảm. Một bát canh nóng hổi, một bao bánh chưng, một cuốn lịch Tết – tất cả đều chứa đựng sự quan tâm, chăm sóc lẫn nhau.

Tết đối với người dân quê tôi không chỉ là thời gian để ăn uống, vui chơi, mà còn là cơ hội để họ thể hiện tình yêu thương, lòng hiếu khách và sự sẻ chia. Những nét đẹp truyền thống này tạo nên một không khí Tết ấm áp, thân thương, khiến mỗi người trong chúng ta cảm thấy rằng, dù cuộc sống có thay đổi thế nào, thì tình người, tình làng nghĩa xóm vẫn là thứ quý giá và bền vững nhất.

Hy vọng về một tương lai Xanh

Nhìn lại một năm đã qua, tôi cảm thấy may mắn vì được sống trong một cộng đồng luôn giữ gìn những giá trị truyền thống, biết trân trọng đất đai, bảo vệ môi trường, và gìn giữ tình làng nghĩa xóm. Cùng với những đổi mới trong phát triển kinh tế, Tết này, chúng tôi lại tiếp tục nuôi dưỡng niềm hy vọng về một tương lai bền vững hơn, với một môi trường xanh sạch đẹp hơn.

Mỗi dịp Tết, tôi lại càng nhận thấy rằng việc bảo vệ môi trường không chỉ là trách nhiệm của các cơ quan chức năng, mà là của mỗi cá nhân, mỗi gia đình trong cộng đồng. Và Tết, chính là thời điểm lý tưởng để chúng ta nhìn nhận lại những hành động của mình đối với môi trường, để từ đó, xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn cho thế hệ mai sau. Tết này, chúng tôi không chỉ chúc nhau những điều tốt đẹp về sức khỏe, tài lộc, mà còn chúc cho đất đai, môi trường và thiên nhiên luôn được bảo vệ, để mùa xuân vĩnh viễn tươi đẹp.

Với những thay đổi và nỗ lực bảo vệ môi trường trong năm qua, tôi tin rằng Tết này sẽ là khởi đầu cho một năm mới đầy ắp hy vọng, với những hành động tích cực hơn trong việc bảo vệ thiên nhiên và xây dựng một cộng đồng sống xanh, sống khỏe.