Giữ nhịp sản xuất, mở rộng thị trường, hoàn thiện thể chế và đẩy mạnh chuyển đổi số là những nhiệm vụ được Bộ Nông nghiệp và Môi trường tập trung trong quý IV. Tại hội nghị giao ban ngày 29/9, lãnh đạo Bộ yêu cầu các đơn vị cụ thể hóa công việc, nỗ lực phấn đấu hoàn thành mục tiêu năm 2026 và chuẩn bị sớm kế hoạch năm 2027.
Đây là một trong số nhiều nội dung được nêu ra tại Hội nghị giao ban công tác quý III, đánh giá kết quả 9 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ trọng tâm quý IV/2026. Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp chủ trì hội nghị. Cùng dự có các Thứ trưởng: Nguyễn Thị Phương Hoa, Nguyễn Quốc Trị, Võ Văn Hưng, Lê Trọng Yên và lãnh đạo các đơn vị trực thuộc Bộ.
Xuất khẩu đạt 56,3 tỷ USD, tiếp tục mở rộng thị trường
Báo cáo tại hội nghị, ông Nguyễn Xuân Chinh, Chánh Văn phòng Bộ cho biết: 9 tháng đầu năm, Bộ đã triển khai đồng thời các nhiệm vụ chỉ đạo sản xuất, xây dựng chính sách, hợp tác quốc tế và quản lý tài nguyên, bảo vệ môi trường. Trong điều kiện thị trường và thời tiết có nhiều biến động, công tác điều hành bám sát nhiệm vụ được giao, chú trọng phối hợp với các bộ, ngành, địa phương và hiệp hội ngành hàng.
Kết quả công tác quý III, 9 tháng đầu năm và nhiệm vụ trọng tâm quý IV/2026, xuất khẩu nông, lâm, thủy sản đạt 56,3 tỷ USD, tăng 7,8% so với cùng kỳ. Nhập khẩu đạt 39,4 tỷ USD; tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 95,7 tỷ USD, xuất siêu 16,9 tỷ USD. Tăng trưởng quý III của toàn ngành ước đạt 4,1-4,2%, cơ bản đáp ứng mức 4,15% trong kịch bản điều hành.
Cùng với theo dõi sản xuất, Bộ đã tổ chức các hội nghị với hiệp hội ngành hàng để trao đổi giải pháp thúc đẩy xuất khẩu; cập nhật kịch bản tăng trưởng và xác định nhiệm vụ cho những tháng còn lại. Các hoạt động hợp tác quốc tế, đàm phán thương mại và mở cửa thị trường được triển khai gắn với yêu cầu của từng ngành hàng.
Một kết quả cụ thể được báo cáo là Tổng cục Hải quan Trung Quốc phê duyệt thêm 401 vùng trồng và 166 cơ sở đóng gói sầu riêng của Việt Nam đủ điều kiện xuất khẩu. Công tác quản lý mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói, kiểm dịch và hướng dẫn doanh nghiệp đáp ứng quy định của thị trường tiếp tục được thực hiện.
Trong xây dựng thể chế, từ đầu năm đến nay, Bộ đã trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ ban hành 44 văn bản; Bộ trưởng ban hành 41 thông tư. Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật liên quan đến thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp, môi trường được Quốc hội thông qua ngày 24/8/2026, có hiệu lực từ ngày 1/1/2027. Đồng thời, Bộ đã hoàn thiện các nội dung chính sách quan trọng về đất đai, môi trường và biển, chuẩn bị hồ sơ các dự án luật theo chương trình công tác.
Kết quả trên các lĩnh vực chuyên ngành cho thấy hoạt động sản xuất được triển khai cùng những nhiệm vụ bảo vệ tài nguyên và môi trường. Trong lâm nghiệp, các địa phương được hướng dẫn chuẩn bị cây giống, tổ chức trồng rừng, chăm sóc và bảo vệ rừng; tiếp tục thực hiện dịch vụ môi trường rừng và các hoạt động giảm phát thải. Trong lĩnh vực môi trường, Bộ triển khai quản lý chất thải, hướng dẫn phân loại, tái chế, tái sử dụng và thực hiện trách nhiệm của nhà sản xuất, nhập khẩu.
Công tác phòng, chống thiên tai được duy trì thường xuyên, với chế độ trực ban 24/24 giờ, theo dõi vận hành hồ chứa, kiểm tra đê điều và hướng dẫn địa phương cập nhật phương án ứng phó. Bộ cũng xây dựng, cập nhật kịch bản hạn hán, ứng phó El Niño theo vùng và lưu vực sông, chủ động tính toán nguồn nước phục vụ đời sống, sản xuất.
Gắn nhiệm vụ chuyên ngành với cải cách hành chính và dữ liệu
Cũng tại Hội nghị, đại diện các đơn vị trao đổi về kế hoạch thực hiện nhiệm vụ trong quý IV. Nội dung thảo luận tập trung vào tiến độ xây dựng văn bản, tổ chức nghiên cứu khoa học, chuẩn bị tiêu chuẩn, quy chuẩn, phát triển dữ liệu và phối hợp triển khai tại địa phương.
Vụ trưởng Vụ Pháp chế Phan Tuấn Hùng đề nghị các đơn vị chủ động rà soát nhiệm vụ xây dựng văn bản, chuẩn bị đầy đủ căn cứ và nội dung đề xuất theo chương trình công tác. Việc phối hợp cần được thực hiện ngay từ khâu xây dựng hồ sơ, bảo đảm thời gian lấy ý kiến, thẩm định và hoàn thiện trước khi trình cấp có thẩm quyền.
Điều hành thảo luận, Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp yêu cầu tiếp tục quan tâm giải quyết kiến nghị của cử tri và báo cáo rõ kết quả cắt giảm thủ tục hành chính. Các đơn vị cần rà soát cả thành phần hồ sơ, trình tự thực hiện và phụ lục hướng dẫn, đề xuất đơn giản hóa những yêu cầu không còn phù hợp để người dân, doanh nghiệp thuận lợi hơn khi thực hiện thủ tục.
Ở lĩnh vực khoa học và công nghệ, Vụ trưởng Vụ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Văn Long đã báo cáo việc triển khai chương trình theo từng lĩnh vực, phối hợp với các viện, trường và bảo đảm tiến độ thực hiện nhiệm vụ. Theo báo cáo, năm 2026 Bộ triển khai 414 nhiệm vụ khoa học và công nghệ, gồm 151 nhiệm vụ mở mới và 263 nhiệm vụ chuyển tiếp.
Công tác nghiên cứu tiếp tục gắn với nhu cầu sản xuất. Vụ trưởng Nguyễn Văn Long đã báo cáo về việc nghiên cứu, thử nghiệm công nghệ mới trong trồng trọt, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, cơ giới hóa canh tác, chuyển giao giống cây trồng và xây dựng mô hình lâm nghiệp. Đây là những nội dung Vụ cần sự phối hợp giữa cơ quan quản lý, tổ chức nghiên cứu và đơn vị tiếp nhận để kết quả khoa học được ứng dụng phù hợp với từng lĩnh vực.
Đối với tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, năm 2026 Bộ triển khai 152 nhiệm vụ xây dựng tiêu chuẩn quốc gia và 5 nhiệm vụ xây dựng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia. Tính đến ngày 18/9, đã công bố 64 tiêu chuẩn quốc gia. Vụ Khoa học và Công nghệ đề nghị các đơn vị chuyên ngành tiếp tục phối hợp hoàn thiện hồ sơ, bảo đảm chất lượng và tiến độ theo kế hoạch.
Chuyển đổi số được thảo luận trong mối liên hệ với nhiệm vụ quản lý hằng ngày. Theo báo cáo, Bộ đã hoàn thành 188 trong tổng số 298 nhiệm vụ thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW; các nhiệm vụ còn lại đang tiếp tục triển khai. Bộ đã kết nối, đồng bộ 12 cơ sở dữ liệu với Trung tâm Dữ liệu quốc gia, đồng thời xây dựng kế hoạch hoàn thiện các cơ sở dữ liệu và hệ thống thông tin được giao.
Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp nhấn mạnh, dữ liệu chuyên ngành phải được hình thành từ hoạt động chuyên môn và cập nhật từ cơ sở. Đơn vị quản lý lĩnh vực chịu trách nhiệm tạo lập, kiểm tra, duy trì thông tin; đơn vị chuyển đổi số bảo đảm kiến trúc, nền tảng và kết nối. Với dữ liệu về cây trồng, vật nuôi và các đối tượng quản lý khác, sự phối hợp này cần được xác định cụ thể để thông tin có thể phục vụ trực tiếp công tác điều hành.
Đại diện Cục Chuyển đổi số trao đổi về xây dựng khung kiến trúc từng lĩnh vực, chuẩn hóa và chia sẻ dữ liệu, đồng thời gắn việc phát triển hệ thống với tái cấu trúc thủ tục hành chính. Các đơn vị cũng thảo luận về chỉ đạo sản xuất, cập nhật thị trường, tổ chức thực hiện dự án đầu tư, quản lý khai thác thủy sản và chuẩn bị phương án ứng phó với diễn biến thời tiết.
Chủ động điều hành quý IV, chuẩn bị sớm kế hoạch năm 2027
Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Lê Trọng Yên đề nghị các đơn vị tiếp tục hoàn thiện cơ sở dữ liệu phục vụ quản lý nhà nước, bám sát nhiệm vụ được giao và phối hợp trong triển khai chính sách, pháp luật. Những công việc có liên quan giữa các lĩnh vực cần được trao đổi thường xuyên để bảo đảm tiến độ và hiệu quả thực hiện.
Thứ trưởng Võ Văn Hưng đánh giá kết quả 9 tháng thể hiện nỗ lực của toàn ngành, đồng thời lưu ý công tác điều hành quý IV cần tập trung vào tăng trưởng, xuất nhập khẩu và giải ngân đầu tư công. Với xuất khẩu nông sản, phải chủ động từ tổ chức sản xuất, kiểm soát chất lượng đến cập nhật tiêu chuẩn và yêu cầu kỹ thuật của thị trường nhập khẩu.
Thứ trưởng cũng đề nghị tiếp tục hoàn thiện dữ liệu phục vụ quản lý, xây dựng phương án sản xuất gắn với phòng, chống thiên tai và chuẩn bị kế hoạch cho năm sau. Các chỉ tiêu kinh tế cần được theo dõi cùng diễn biến thực tế của từng ngành hàng để có biện pháp điều hành phù hợp.
Thứ trưởng Nguyễn Quốc Trị đề nghị rà soát chương trình công tác và nhiệm vụ Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng giao, xác định trọng tâm thực hiện trong thời gian còn lại. Đối với văn bản về cơ sở dữ liệu chuyên ngành, cần tính toán phạm vi điều chỉnh và nội dung chung giữa các lĩnh vực để bảo đảm tính thống nhất. Việc hoàn thành kế hoạch năm 2026 phải đi cùng chuẩn bị chương trình năm 2027.
Theo báo cáo tại hội nghị, quý IV Bộ phấn đấu tăng trưởng toàn ngành đạt 4%, kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản cả năm từ 74 tỷ USD trở lên và giải ngân 100% kế hoạch vốn đầu tư công. Bộ tập trung xây dựng ba dự án luật về đất đai, bảo vệ môi trường, tài nguyên và môi trường biển, hải đảo để trình Quốc hội; tiếp tục đàm phán mở cửa thị trường, phát triển thương hiệu ngành hàng nông sản và tăng cường dự báo thị trường.
Các nhiệm vụ quản lý tài nguyên, bảo vệ môi trường được triển khai đồng thời, trong đó chú trọng kiểm soát ô nhiễm nước, đất, không khí tại lưu vực sông, làng nghề và đô thị; hoàn thiện đo đạc, hồ sơ địa chính và dữ liệu đất đai; nâng chất lượng dự báo thiên tai, theo dõi, điều tiết nguồn nước phục vụ sản xuất và dân sinh.
Kết luận hội nghị, Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp biểu dương nỗ lực của các đơn vị trong 9 tháng qua, ghi nhận công tác chuẩn bị báo cáo của Văn phòng Bộ. Thứ trưởng đề nghị tiếp tục hoàn thiện bản tổng hợp theo hướng bao quát kết quả toàn ngành, làm rõ nhiệm vụ trọng tâm để phục vụ chỉ đạo, điều hành.
Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp nhấn mạnh, các đơn vị cần bám sát thực tiễn, nâng chất lượng dự báo và chủ động trước những tình huống thời tiết bất thường có thể ảnh hưởng đến sản xuất. Phương án cho ba tháng cuối năm phải được chuẩn bị cùng kế hoạch năm 2027, nhất là việc bảo đảm nguồn nước, duy trì sản xuất và đáp ứng nhu cầu của người dân.
Đối với những tháng cuối năm và Tết Nguyên đán, công tác chỉ đạo cần chú trọng nguồn cung thực phẩm đầy đủ, an toàn, cùng chất lượng môi trường sống. Những nhiệm vụ này đòi hỏi sự phối hợp giữa các lĩnh vực sản xuất, chất lượng nông sản, thị trường, tài nguyên nước và môi trường.
Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp yêu cầu, từng đơn vị rà soát mục tiêu tăng trưởng, kế hoạch giải ngân và toàn bộ nhiệm vụ năm 2026; phân công cụ thể người phụ trách, thời hạn và kết quả phải đạt. Công tác tổng kết và kế hoạch năm 2027 cần được chuẩn bị sớm, bảo đảm đầy đủ các phần việc theo chức năng, nhiệm vụ.
Cải cách hành chính và thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW tiếp tục là trọng tâm trong thời gian tới. Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp đề nghị các đơn vị tiếp tục nâng chất lượng phục vụ, rà soát thủ tục để đề xuất đơn giản hóa phù hợp, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp. Thứ trưởng cũng yêu cầu các đơn vị tập trung cụ thể hóa chương trình quý IV, phối hợp hoàn thành mục tiêu năm 2026 và chuẩn bị điều kiện triển khai nhiệm vụ năm 2027.
Kết quả 9 tháng đầu năm ghi nhận sự nỗ lực của các đơn vị trong toàn ngành Nông nghiệp và Môi trường. Từ công tác tham mưu, xây dựng chính sách đến chỉ đạo sản xuất, mở rộng thị trường và phục vụ người dân, doanh nghiệp, mỗi phần việc đều góp vào kết quả chung. Phát huy tinh thần trách nhiệm ấy, các đơn vị tiếp tục phối hợp, chủ động triển khai nhiệm vụ trong ba tháng cuối năm, cùng phấn đấu hoàn thành các mục tiêu năm 2026 và chuẩn bị tốt cho năm 2027.
Nếu quý I/2026 cho thấy rõ vai trò “trụ đỡ” của sản xuất nông, lâm, thủy sản đối với nền kinh tế, thì những định hướng điều hành được xác lập tại Hội nghị giao ban công tác quý I và triển khai nhiệm vụ trọng tâm quý II năm 2026 lại mở ra một tầng phát triển mới cho ngành Nông nghiệp và Môi trường. Đó không chỉ là yêu cầu giữ nhịp tăng trưởng trong bối cảnh thế giới còn nhiều bất định, mà còn là đòi hỏi phải khơi thông các điểm nghẽn thể chế, đẩy nhanh chuyển đổi số, xây dựng nền tảng dữ liệu ngành và thúc đẩy chuyển đổi xanh, hình thành các động lực phát triển bền vững cho giai đoạn tới.
Chiều 6/4, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Bộ Công an tổ chức Lễ ký kết Biên bản ghi nhớ và kích hoạt kết nối, đồng bộ cơ sở dữ liệu ngành với Cơ sở dữ liệu tổng hợp quốc gia (C12).
Chiều 03/4, tại Lào Cai, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với UBND tỉnh Lào Cai tổ chức Hội nghị phát triển nuôi trồng thủy sản các tỉnh phía Bắc năm 2026, đồng thời triển khai Đề án phát triển nuôi trồng thủy sản hồ chứa giai đoạn 2026–2030. Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến cùng ông Ngô Hạnh Phúc, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai, đồng chủ trì hội nghị.
Tại họp báo Chính phủ thường kỳ diễn ra chiều 4/4, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến đã thông tin về kết quả triển khai Công điện của Thủ tướng Chính phủ trong điều hành sản xuất và tiêu thụ lúa gạo cũng như các giải pháp đảm bảo sản xuất, xuất khẩu lúa gạo.
Ngày 27/3, tại buổi làm việc với đoàn công tác bang Ohio (Hoa Kỳ), Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Hoàng Trung nhấn mạnh yêu cầu thúc đẩy hợp tác đi vào chiều sâu, gắn với thương mại nông sản và chuyển giao công nghệ. Việc ký kết Biên bản ghi nhớ về đậu tương được kỳ vọng tạo động lực mới, góp phần nâng cao hiệu quả chuỗi cung ứng và tăng trưởng kim ngạch giữa hai bên.
