Thúc đẩy hợp tác Việt Nam - Trung Quốc: Đưa công nghệ cao và giải pháp xanh vào chuỗi giá trị nông sản

Tăng cường hợp tác xúc tiến thương mại, công nghệ cao và nông nghiệp xanh Việt - Trung 

Phát biểu tại buổi làm việc, Thứ trưởng Võ Văn Hưng cho biết, năm 2025, xuất khẩu nông lâm thủy sản của Việt Nam đã vượt mốc 70 tỷ USD. Tuy nhiên, điều quan trọng hiện nay là nông nghiệp cần chuyển mạnh từ tư duy sản xuất nông nghiệp sang kinh tế nông nghiệp theo chuỗi giá trị, gắn với an toàn thực phẩm, xây dựng thương hiệu, truy xuất nguồn gốc và phát triển bền vững.

Theo Thứ trưởng Võ Văn Hưng, Việt Nam đang thúc đẩy mạnh các Nghị quyết lớn của Đảng và Nhà nước liên quan đến khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển kinh tế tư nhân. Trong lĩnh vực nông nghiệp, Việt Nam đặc biệt ưu tiên phát triển nông nghiệp xanh, kinh tế tuần hoàn, giảm phát thải và ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất.

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Võ Văn Hưng đánh giá các định hướng hợp tác và chiến lược phát triển của Tập đoàn Sun Wah hoàn toàn phù hợp với định hướng phát triển nông nghiệp của Việt Nam trong giai đoạn hiện nay, đặc biệt trong các lĩnh vực ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số và công nghệ canh tác hiện đại.

Theo Thứ trưởng Võ Văn Hưng, thời gian qua Sun Wah đã có nhiều đóng góp tích cực trong kết nối thị trường cho nông sản Việt Nam thông qua các hoạt động thương mại, giới thiệu sản phẩm và xây dựng chuỗi liên kết. Một số mặt hàng nông sản Việt Nam như cà phê, thủy sản, sản phẩm trồng trọt và chăn nuôi đã từng bước tiếp cận sâu hơn thị trường Trung Quốc thông qua hệ thống kết nối của doanh nghiệp.

Ông Jonathan Choi, Chủ tịch Tập đoàn Sun Wah cho biết, doanh nghiệp đã có hơn nửa thế kỷ hợp tác với Việt Nam trong lĩnh vực nông nghiệp, đặc biệt là thủy hải sản, cà phê và xuất khẩu nông sản.

Bên cạnh hoạt động thương mại, lãnh đạo Sun Wah khẳng định doanh nghiệp đang thúc đẩy hợp tác đào tạo, chuyển giao kỹ thuật và nâng cao giá trị gia tăng cho nông sản Việt Nam. Trong lĩnh vực chè, tập đoàn đã phối hợp với Bộ Ngoại giao Trung Quốc và Đại sứ quán Việt Nam tại Côn Minh tổ chức nhiều lớp tập huấn về trà cổ thụ, trà lên men dành cho nông dân và doanh nghiệp Việt Nam. Nội dung đào tạo bao gồm toàn bộ quy trình sản xuất từ chăm sóc cây trà, thu hái, sơ chế đến hoàn thiện bao bì sản phẩm nhằm hướng tới phát triển các dòng trà giá trị cao.

Theo Chủ tịch Sun Wah, định hướng hợp tác trong thời gian tới không chỉ dừng ở xuất khẩu hàng hóa mà hướng tới phát triển vùng nguyên liệu và bản địa hóa sản xuất tại Việt Nam. Doanh nghiệp mong muốn đưa các dòng hoa chất lượng cao của Vân Nam vào trồng tại Đà Lạt, đồng thời nghiên cứu phát triển các vùng dược liệu tại miền Bắc Việt Nam trên cơ sở tương đồng về khí hậu và thổ nhưỡng giữa Việt Nam với các địa phương như Vân Nam, Quảng Tây. Ông cho rằng nhiều loại dược liệu có giá trị kinh tế cao của Trung Quốc, như tam thất Văn Sơn, có thể phù hợp để phát triển vùng nguyên liệu tại Việt Nam.

Ưu tiên hợp tác trong thời gian tới 

Đề xuất hợp tác trong thời gian tới, ông Liu Minyuan, Tổng Giám đốc Công ty Quốc Trà Vân Nam (Tập đoàn Sun Wah) cho biết doanh nghiệp hiện là một trong những đơn vị sở hữu nguồn tài nguyên trà cổ thụ và trà hữu cơ lớn tại Trung Quốc, đồng thời phát triển ngành chè theo hướng hiện đại hóa, tiêu chuẩn hóa và mở rộng thị trường quốc tế.

Theo ông Liu Minyuan, Quốc Trà Vân Nam hiện là đơn vị sản xuất “trà quốc lễ” phục vụ Liên Hợp Quốc và nhiều đại sứ quán trên thế giới. Các sản phẩm của doanh nghiệp đã có mặt tại hơn 20 quốc gia và vùng lãnh thổ. Bên cạnh hoạt động thương mại, doanh nghiệp cũng thúc đẩy quảng bá các dòng trà gắn với di sản văn hóa phi vật thể và văn hóa trà phương Đông ra quốc tế.

Từ kinh nghiệm phát triển ngành chè tại Trung Quốc, ông Liu Minyuan đề xuất tăng cường hợp tác với Việt Nam trong đào tạo nguồn nhân lực và xây dựng thương hiệu chè quốc gia. Theo đó, doanh nghiệp mong muốn phối hợp xây dựng hệ thống đào tạo theo chuỗi dành cho người trồng chè Việt Nam; hỗ trợ nông dân, doanh nghiệp sang học tập thực tế tại các nhà máy ở Trung Quốc; đồng thời cử chuyên gia sang hướng dẫn trực tiếp tại vùng nguyên liệu.

Bên cạnh đó, đại diện Quốc Trà Vân Nam đề xuất xây dựng bộ tiêu chuẩn “trà quốc lễ Việt Nam” phục vụ các hoạt động lễ tân, đối ngoại và quảng bá hình ảnh quốc gia. Theo ông, Việt Nam có nhiều vùng chè nổi tiếng như Thái Nguyên, Sơn La, Tuyên Quang và có tiềm năng xây dựng thương hiệu chè quốc gia gắn với tiêu chuẩn vùng nguyên liệu, phân hạng chất lượng, truy xuất nguồn gốc, số hóa sản xuất và tiêu chuẩn bao bì.

Ngoài phát triển sản phẩm, doanh nghiệp cũng đề xuất hợp tác xây dựng mô hình du lịch trà tại Việt Nam theo hướng kết hợp giữa sản xuất, trải nghiệm văn hóa và phát triển du lịch. Theo ông Liu Minyuan, nhiều vùng chè của Việt Nam không chỉ có chất lượng sản phẩm tốt mà còn sở hữu cảnh quan đặc sắc, phù hợp để phát triển các mô hình du lịch văn hóa trà trong thời gian tới.

Tại buổi làm việc, ông Li Gang, CEO Công ty công nghệ nông nghiệp Lingnong (Thượng Hải) giới thiệu “đường lợi khuẩn” là sản phẩm cốt lõi của doanh nghiệp, được phát triển từ oligosaccharide chiết xuất từ sinh vật giáp xác và các nguyên liệu sinh học tự nhiên.

Theo đại diện doanh nghiệp, đây là chế phẩm vi sinh thân thiện với môi trường, không để lại tồn dư hóa chất, phù hợp với xu hướng giảm phân bón, giảm thuốc bảo vệ thực vật và phát triển nông nghiệp xanh theo hướng bền vững. Sản phẩm hiện đã được ứng dụng thực tế tại nhiều vùng sản xuất ở Trung Quốc với bốn nhóm tác dụng chính gồm cải tạo đất, phục hồi hệ vi sinh vật; kháng khuẩn tự nhiên, giảm 30 - 40% lượng thuốc bảo vệ thực vật; tăng khả năng chống chịu của cây trồng trước hạn, rét, sâu bệnh và xâm nhập mặn; đồng thời nâng cao năng suất, chất lượng nông sản và hiệu quả kinh tế cho người dân.

Đại diện Lingnong bày tỏ mong muốn triển khai các chương trình thử nghiệm thực địa tại Việt Nam nhằm tối ưu hóa công nghệ phù hợp với điều kiện bản địa, xây dựng các mô hình trồng trọt xanh kiểu mẫu. Doanh nghiệp cũng đề xuất phối hợp tổ chức các khóa đào tạo, chuyển giao công nghệ sinh học, góp phần thúc đẩy phát triển nông nghiệp xanh, nâng cao thu nhập cho người dân và cải thiện hệ sinh thái sản xuất nông nghiệp bền vững.

Kết luận buổi làm việc, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Võ Văn Hưng đánh giá cao các đề xuất hợp tác từ phía doanh nghiệp Trung Quốc, cho rằng nhiều nội dung hoàn toàn phù hợp với chiến lược phát triển nông nghiệp của Việt Nam trong giai đoạn hiện nay. Theo Thứ trưởng, để nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững, ngành nông nghiệp cần tiếp tục tiếp cận công nghệ mới, thúc đẩy chuyển đổi số, phát triển kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học công nghệ vào sản xuất. 

Từ những kết quả đạt được, lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho rằng dư địa hợp tác giữa Việt Nam với Tập đoàn Sunwah và các đối tác Trung Quốc vẫn còn rất lớn, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam đang thúc đẩy tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng hiện đại, xanh và bền vững.

Thứ trưởng Võ Văn Hưng đề xuất một số nhóm hợp tác trọng tâm trong thời gian tới. Trong đó, tiếp tục mở rộng hoạt động xúc tiến thương mại, giới thiệu thêm nhiều mặt hàng nông sản Việt Nam vào thị trường Trung Quốc cũng như các thị trường quốc tế. Theo lãnh đạo Bộ, đây là cơ sở quan trọng để nâng cao giá trị nông sản, mở rộng chuỗi tiêu thụ và thúc đẩy xuất khẩu bền vững.

Bên cạnh đó, tăng cường hợp tác trong chuyển giao khoa học công nghệ, đặc biệt trong các lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản và công nghệ phục vụ nông nghiệp xanh. Thứ trưởng Võ Văn Hưng cho rằng Trung Quốc có nhiều kinh nghiệm thực tiễn trong ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất nông nghiệp, đây là những kinh nghiệm Việt Nam có thể học hỏi và hợp tác triển khai.

Đối với công nghệ sinh học trong sản xuất nông nghiệp xanh, lãnh đạo Bộ cho rằng đây là giải pháp cần thiết để giảm tồn dư thuốc bảo vệ thực vật, nâng cao chất lượng nông sản và đáp ứng yêu cầu phát triển nông nghiệp hữu cơ. Trong khi đó, các giải pháp về quản lý môi trường, xử lý ô nhiễm, chuyển đổi số, truy xuất nguồn gốc và quản lý mã số vùng trồng cũng được đánh giá là nhu cầu cấp thiết của ngành nông nghiệp Việt Nam hiện nay nhằm hướng tới nền nông nghiệp hiện đại, minh bạch và phát triển bền vững.

Theo Thứ trưởng Võ Văn Hưng, truy xuất nguồn gốc, mã số vùng trồng và quản lý minh bạch chuỗi sản xuất đang trở thành yêu cầu bắt buộc của thị trường quốc tế, đồng thời là điều kiện quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh của nông sản Việt Nam.

“Việt Nam rất cần những công nghệ liên quan đến chuyển đổi số, truy xuất nguồn gốc và mã số vùng trồng để đưa nền nông nghiệp chuyển sang quản lý minh bạch, hiện đại và hiệu quả hơn”, Thứ trưởng nhấn mạnh.

Khẳng định quan điểm hợp tác cởi mở, lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết Việt Nam luôn sẵn sàng tạo điều kiện cho các dự án phù hợp với chiến lược phát triển quốc gia, hướng tới mục tiêu thúc đẩy tăng trưởng nông nghiệp xanh, nâng cao hiệu quả kinh tế và đem lại lợi ích hài hòa cho doanh nghiệp cũng như người dân hai nước.