Xác định bảo vệ rừng là nhiệm vụ trọng tâm, Chi cục Kiểm lâm Tuyên Quang (Chi cục) đã triển khai đồng bộ các giải pháp từ tuyên truyền, kiểm tra, xử lý vi phạm đến phòng cháy, chữa cháy rừng (PCCCR), quản lý đất lâm nghiệp và bảo tồn đa dạng sinh học. Những kết quả đạt được trong 6 tháng đầu năm 2026 đang tạo nền tảng để nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ và phát triển rừng trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang.
LTS: Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng khốc liệt, thiên tai, suy thoái môi trường và suy giảm đa dạng sinh học đang trở thành những thách thức toàn cầu. Việc bảo vệ và phát triển rừng gắn với bảo tồn đa dạng sinh học không chỉ là trách nhiệm của một ngành, mà là sự lựa chọn chiến lược của Quốc gia. Việt Nam, với hệ thống rừng đặc dụng, phòng hộ và các vườn Quốc gia trải dài từ Bắc tới Nam, đang nắm giữ một kho tàng thiên nhiên vô giá.
Tuyến bài “Giữ rừng và bảo tồn đa dạng sinh học - nền tảng phát triển bền vững” trên Tạp chí điện tử Nông nghiệp và Môi trường sẽ phản ánh những nỗ lực, kết quả, thách thức trong công cuộc giữ rừng, phát triển rừng, bảo tồn và đa dạng sinh học của lực lượng Kiểm lâm và các vườn Quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên, rừng phòng hộ tiêu biểu của đất nước. Qua đó, tôn vinh vai trò của rừng trong việc phòng hộ đầu nguồn, điều hòa khí hậu, duy trì sự sống và sinh kế cộng đồng. Đồng thời khẳng định quyết tâm của Việt Nam trên con đường phát triển xanh, hài hòa với thiên nhiên.
Trong 6 tháng đầu năm 2026, công tác quản lý, bảo vệ rừng được Chi cục Kiểm lâm Tuyên Quang tập trung chỉ đạo với nhiều giải pháp đồng bộ. Theo ông Triệu Đăng Khoa, Phó Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm Tuyên Quang, cùng với tăng cường kiểm tra, kiểm soát, đơn vị xác định tuyên truyền, phổ biến pháp luật là giải pháp quan trọng để nâng cao nhận thức, trách nhiệm của người dân trong bảo vệ rừng.
Chi cục đã chỉ đạo các Hạt Kiểm lâm trực thuộc tổ chức 708 cuộc tuyên truyền với 46.930 lượt người tham gia; ký cam kết bảo vệ rừng với 33.720 hộ gia đình; tuyên truyền qua mạng xã hội 3.879 lượt tin; tuyên truyền trong trường học cho 4.347 học sinh; tổ chức 116 buổi tuyên truyền tại các phiên chợ và thực hiện 80.857 lượt tuyên truyền qua hệ thống phát thanh, truyền hình.
Ông Triệu Đăng Khoa cho biết, việc tuyên truyền cần được thực hiện thường xuyên, hướng trực tiếp tới cộng đồng dân cư sống gần rừng, chủ rừng và các đối tượng có hoạt động liên quan đến tài nguyên rừng. Qua đó, người dân hiểu rõ hơn trách nhiệm của mình, chủ động phối hợp với lực lượng chức năng trong phát hiện, ngăn chặn các hành vi xâm hại rừng.
Cùng với tuyên truyền, công tác kiểm tra, xử lý vi phạm được tăng cường. Trong 6 tháng đầu năm 2026, Tuyên Quang đã phát hiện và xử lý 79 vụ vi phạm pháp luật về lâm nghiệp, trong đó xử lý hành chính 74 vụ, xử lý hình sự 5 vụ. Đồng thời tịch thu 26,803 m³ gỗ các loại và thu nộp ngân sách Nhà nước 472,30 triệu đồng.
Tuyên Quang đã ban hành quyết định chuyển mục đích sử dụng rừng đối với 11 dự án, tổng diện tích 161,53 ha trong 6 tháng đầu năm 2026. Các dự án đã thực hiện nộp tiền trồng rừng thay thế vào Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng tỉnh theo quy định, không có đơn vị, dự án nào nợ tiền trồng rừng thay thế, ông Triệu Đăng Khoa cho biết thêm.
Năm 2026 được xác định có nhiều tháng nắng nóng gay gắt, tiềm ẩn nguy cơ cháy rừng cao. Trước tình hình đó, Chi cục Kiểm lâm đã chủ động tham mưu UBND tỉnh, Sở Nông nghiệp và Môi trường Tuyên Quang ban hành các văn bản chỉ đạo. Đồng thời tăng cường kiểm tra, đôn đốc các đơn vị thực hiện nghiêm các biện pháp bảo vệ rừng, phòng cháy, chữa cháy rừng.
Tại các thời điểm nguy cơ cháy cao, lực lượng chức năng tổ chức trực phòng cháy 24/24 giờ. Thường xuyên theo dõi hệ thống thông tin dự báo, cảnh báo cháy rừng của Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm để kịp thời thông báo cấp dự báo cháy rừng cho chủ rừng và người dân.
Ông Triệu Đăng Khoa nhấn mạnh, công tác PCCCR được triển khai theo hướng chủ động phòng ngừa, tăng cường kiểm tra tại những khu vực có nguy cơ cao, đồng thời nâng cao trách nhiệm của chủ rừng và cộng đồng. Nhờ đó, trong 6 tháng đầu năm 2026, toàn tỉnh Tuyên Quang chỉ xảy ra 1 vụ cháy rừng tự nhiên tại thôn Cốc Lấy, xã Tân Tiến, với diện tích thiệt hại 0,118 ha, giảm 37 vụ so với cùng kỳ năm 2025.
Bên cạnh bảo vệ rừng, công tác phát triển rừng cũng được quan tâm. Diện tích trồng rừng tập trung đạt 11.908,35 ha/13.700 ha, bằng 86,9% kế hoạch và bằng 108,2% so với cùng kỳ năm trước. Trồng cây phân tán quy đổi đạt 1.400,1/1.400 ha, hoàn thành 100% kế hoạch, tăng 103,6% so với cùng kỳ.
Đáng chú ý, diện tích rừng được cấp chứng chỉ quản lý rừng bền vững FSC, PEFC trên địa bàn tỉnh đã đạt trên 96.000 ha. Đây là cơ sở quan trọng để nâng cao giá trị rừng trồng, thúc đẩy quản lý rừng theo hướng bền vững và đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường lâm sản.
Trong 06 tháng đầu năm 2026 tại Tuyên Quang: diện tích khai thác gỗ rừng trồng đạt 7.353,56 ha, sản lượng đạt 681.725,88/1.260.000m3, bằng 54,1% kế hoạch. Sản lượng khai thác tre, nứa đạt 22.220,63/30.000 tấn, bằng 74,1% kế hoạch và đạt 128,3% so với cùng kỳ năm 2025.
Tuyên Quang có tiềm năng đa dạng sinh học phong phú với hệ thống các khu bảo tồn có giá trị cao. Hiện trên địa bàn tỉnh có 13 khu bảo tồn thiên nhiên, gồm vườn quốc gia, khu dự trữ thiên nhiên, khu bảo tồn loài - sinh cảnh và khu bảo vệ cảnh quan, với tổng diện tích rừng đặc dụng khoảng 95.500 ha.
Đây là những khu vực có ý nghĩa quan trọng trong bảo tồn nguồn gen, hệ sinh thái và các loài động, thực vật quý hiếm. Toàn tỉnh Tuyên Quang ghi nhận 12 kiểu hệ sinh thái cùng hệ động, thực vật đa dạng, trong đó có nhiều loài thực vật quý hiếm như Bách xanh, Lát hoa, Nghiến, Pơ mu và các loài đặc hữu có giá trị bảo tồn cao.
Ngoài ra, các khu bảo tồn của Tuyên Quang còn là nơi sinh sống của nhiều động vật nguy cấp, quý hiếm được ghi trong Sách đỏ Việt Nam như Voọc mũi hếch, Vượn đen má trắng, Cu li nhỏ, Khỉ mặt đỏ, Mèo rừng, Gà lôi trắng,…
Trong 6 tháng đầu năm 2026, Chi cục Kiểm lâm Tuyên Quang đã ban hành 5 văn bản chỉ đạo, hướng dẫn về quản lý, bảo vệ các loài nguy cấp, quý, hiếm; tiếp nhận, cứu hộ và tái thả nhiều cá thể động vật hoang dã về môi trường tự nhiên.
Công tác quản lý các cơ sở nuôi động vật hoang dã cũng được tăng cường. Lực lượng chức năng quản lý, giám sát 535 cơ sở nuôi, nhốt động vật hoang dã với tổng số 94.334 cá thể. Đồng thời cấp mã số cho 61 cơ sở nuôi động vật hoang dã nguy cấp thuộc Phụ lục CITES.
Cũng theo ông Triệu Đăng Khoa, bảo vệ rừng phải gắn với bảo tồn thiên nhiên, bảo vệ hệ sinh thái và các loài động, thực vật quý hiếm. Đây không chỉ là yêu cầu trong quản lý tài nguyên mà còn góp phần duy trì giá trị sinh thái lâu dài của những khu rừng tự nhiên trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang.
Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác bảo vệ và phát triển rừng ở Tuyên Quang vẫn còn những khó khăn về nguồn lực. Chính sách đầu tư lâm nghiệp được điều chỉnh theo Nghị định số 42/2026/NĐ-CP, song trong năm 2026, tỉnh chưa được Trung ương bố trí vốn, trong khi ngân sách địa phương còn khó khăn. Diện tích rừng và đất lâm nghiệp chưa giao, chưa cho thuê còn lớn, chiếm trên 50%, gây khó khăn trong thực hiện hồ sơ giao rừng, cho thuê rừng.
Những kết quả trên cho thấy công tác bảo vệ rừng tại Tuyên Quang đang được triển khai theo hướng đồng bộ, từ phòng ngừa, kiểm tra, xử lý vi phạm đến phát triển rừng, bảo tồn thiên nhiên và nâng cao giá trị rừng. Việc tiếp tục tháo gỡ khó khăn về nguồn lực, đồng thời phát huy vai trò của chủ rừng và cộng đồng sẽ là yếu tố quan trọng để nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ và phát triển tài nguyên rừng trong thời gian tới.
Tuyên Quang hiện có 13 khu bảo tồn thiên nhiên, với tổng diện tích rừng đặc dụng khoảng 95.500 ha; quản lý, giám sát 535 cơ sở nuôi động vật hoang dã với 94.334 cá thể và đã cấp mã số cho 61 cơ sở thuộc diện quản lý theo Phụ lục CITES.
>>>>>> Xin vui lòng xem thêm:
- Bài 51: Nâng cao hiệu quả quản lý rừng ở Bảo Yên
- Bài 50: Giữ rừng Sông Lô từ trách nhiệm đến hành động
- Bài 49: Những bước chân lặng lẽ giữ rừng đặc dụng Hương Sơn
- Bài 48: Giữ màu xanh Xứ Lạng bằng những bước đi bền vững
- Bài 47: Những bước chân không mỏi của những người giữ rừng Văn Bàn
- Bài 46: Kiểm lâm Tràng Định giữ màu xanh nơi phên giậu biên cương
Đến thời điểm này, TPHCM có gần 9 triệu xe máy sử dụng xăng, nếu chuyển đổi toàn bộ sang xe điện sẽ thu được một lượng tín chỉ carbon đáng kể.
Thủ tướng Chính phủ ngày 2/5/2024 vừa ban hành Chỉ thị số 13/CT-TTg về việc tăng cường công tác quản lý tín chỉ các-bon nhằm thực hiện Đóng góp do quốc gia tự quyết định. Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp chặt chẽ với Bộ Tài nguyên và Môi trường, các bộ, cơ quan liên quan hoàn thiện Đề án phát triển thị trường các-bon tại Việt Nam, trình cấp có thẩm quyền phê duyệt.
Thị trường carbon được tạo ra bởi các chính sách khí hậu hoặc mục tiêu khí hậu của 1 hay nhiều quốc gia, tổ chức bằng cách giao dịch hạn ngạch phát thải khí nhà kính hoặc kết quả giảm phát thải được công nhận dưới dạng tín chỉ carbon. Qua đó cung cấp các lựa chọn để đáp ứng mục tiêu giảm phát thải theo quy định hoặc tự nguyện. Sau gần một thập kỷ chuẩn bị điều kiện cho việc hình thành, thị trường carbon tại Việt Nam đang dần được định hình ngày một rõ nét và hoàn thiện hơn.
Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính vừa ký ban hành Chỉ thị số 13/CT-TTg ngày 2/5/2024 về tăng cường công tác quản lý tín chỉ các-bon nhằm thực hiện Đóng góp do quốc gia tự quyết định.
Năm 2023, Việt Nam lần đầu bán được 10,3 triệu tín chỉ carbon rừng (10,3 triệu tấn CO2), thu về khoảng 51,5 triệu USD (1.250 tỷ đồng). Việc hình thành, phát triển thị trường carbon vừa thúc đẩy phát triển nền kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, vừa mang lại nguồn lợi tài chính rất lớn cho cả nước, trong đó khu vực ĐBSCL được ghi nhận có nhiều tiềm năng trên thị trường này.
