Nhân Ngày Trái Đất 22/4, Vietnam Airlines chính thức ra mắt “Liên minh Xanh - Phát triển bền vững”, đánh dấu bước chuyển từ các sáng kiến đơn lẻ sang một mô hình kết nối, điều phối hành động trên nền tảng ESG. Không dừng ở câu chuyện giảm phát thải của ngành hàng không, sự kiện còn mở ra một không gian hợp tác liên ngành giữa cơ quan quản lý nhà nước, doanh nghiệp, tổ chức xã hội và đối tác quốc tế, hướng tới mục tiêu phát triển hài hòa giữa tăng trưởng, trách nhiệm môi trường và giá trị nhân văn.
Từ một lễ ra mắt, nhìn ra tư duy phát triển mới của hàng không quốc gia
Sự kiện diễn ra tại Gia Lâm - Hà Nội, đúng dịp ngày Trái đất 22/4/2026, Lễ ra mắt “Liên minh Xanh - Phát triển bền vững” không chỉ mang tính chất một hoạt động truyền thông thương hiệu. Trong cấu trúc chương trình, thông điệp được đặt ra khá rõ: phát triển bền vững không còn là lựa chọn bổ trợ, mà đã trở thành một định hướng vận hành trung tâm của hãng hàng không quốc gia. Tinh thần đó cũng được thể hiện nhất quán trong thông cáo báo chí, khi Vietnam Airlines xác định Liên minh Xanh là một mô hình hợp tác tự nguyện nhằm kết nối và điều phối các sáng kiến môi trường, xã hội và quản trị theo chuẩn mực quốc tế ESG, với thông điệp “Bay cao khát vọng bền vững”.
Điểm đáng chú ý là sự kiện không được thiết kế như một “màn công bố” đơn thuần, mà như một cột mốc thể hiện sự thay đổi về cách tiếp cận. Nếu trước đây các hoạt động xanh, hoạt động cộng đồng hay cải tiến quản trị có thể được nhìn nhận như những hợp phần riêng lẻ, thì nay Vietnam Airlines chủ động đặt chúng trong một cấu trúc tổng thể, lấy ESG làm khung quy chiếu, lấy liên kết đa bên làm phương thức thực hiện và lấy tác động dài hạn làm thước đo.
Phát biểu tại sự kiện, ông Đặng Ngọc Hòa, Chủ tịch HĐQT Vietnam Airlines, nhấn mạnh rằng Liên minh Xanh “không chỉ là một sáng kiến hợp tác, mà là cam kết hành động dài hạn” của hãng trong hành trình chuyển đổi xanh; phát triển bền vững, theo cách đặt vấn đề này, không còn là phần việc “nên làm”, mà là nền tảng cho năng lực cạnh tranh và sự phát triển lâu dài của hãng hàng không quốc gia.
Nhìn từ danh sách đại biểu và thành phần tham dự, có thể thấy quy mô kết nối mà Vietnam Airlines hướng tới là khá rộng: từ lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Y tế, Cục Cảnh sát Giao thông, Trung tâm Điều phối ghép tạng quốc gia đến các tổ chức quốc tế như SkyTeam, Operation Smile, Facing The World, cùng nhiều đối tác xã hội, doanh nghiệp công nghệ, môi trường, nhân đạo. Đây chính là dấu hiệu cho thấy Liên minh Xanh được định vị như một nền tảng hành động liên ngành, thay vì một chiến dịch mang tính nội bộ doanh nghiệp.
Ba trụ cột ESG không chỉ nằm trên báo cáo, mà đã đi vào thực tiễn vận hành
Chiều sâu của sự kiện nằm ở chỗ Vietnam Airlines không nói về phát triển bền vững như một khẩu hiệu, mà đưa ra được hệ quy chiếu khá cụ thể về những gì đã làm và sẽ làm. Theo báo cáo trình bày tại sự kiện, hãng xác định mục tiêu tối hậu là hướng tới Net Zero vào năm 2050, đồng hành cùng định hướng của IATA, ICAO và Chính phủ Việt Nam. Trong khung phát triển bền vững, hãng đặt ra ba trụ cột rõ ràng: môi trường, xã hội và quản trị. Ở đó, môi trường gắn với giảm phát thải carbon, sử dụng nhiên liệu hàng không bền vững và tối ưu khai thác; xã hội gắn với kết nối cộng đồng, các chương trình nhân đạo, xây dựng môi trường làm việc bình đẳng; còn quản trị gắn với chuẩn minh bạch quốc tế, triển khai ESG Dashboard và thực hiện CORSIA từ năm 2026.
Ở trụ cột môi trường, một loạt con số cho thấy nỗ lực chuyển đổi không dừng ở chủ trương. Vietnam Airlines cho biết đang khai thác các dòng tàu bay thế hệ mới như Airbus A350 và Boeing 787, giúp giảm 20-25% phát thải so với thế hệ cũ; riêng năm 2025, hoạt động tối ưu khai thác đã giúp tiết kiệm 25.500 tấn Jet A1, tương đương ngăn phát thải 80.580 tấn CO2 ra môi trường. Đây là những dữ liệu đáng chú ý bởi chúng cho thấy “xanh hóa” trong hàng không không chỉ gắn với công nghệ tương lai, mà trước hết nằm ở chính hiệu quả vận hành hiện tại.
Cũng theo báo cáo, hãng là đơn vị tiên phong trong việc tiếp cận nhiên liệu hàng không bền vững (SAF), với các dấu mốc từ chuyến bay đáp ứng quy định nghiêm ngặt của Pháp năm 2022, chuyến bay thử nghiệm với tỷ lệ pha trộn SAF tới 38% trên chặng SIN-HAN vào tháng 5/2024, thực hiện chuẩn RefuelEU từ tháng 1/2025 cho các chuyến bay từ châu Âu về Việt Nam, đến cột mốc tháng 6/2025 khai thác đồng thời 6 chuyến bay nội địa sử dụng SAF từ Đà Nẵng. Tính trong năm 2025, Vietnam Airlines đã sử dụng 2.200 tấn SAF nguyên chất tại một số quốc gia.
Ở cấp độ trải nghiệm và dịch vụ, “hành trình xanh” cũng được lượng hóa bằng những thay đổi nhỏ nhưng có ý nghĩa lớn. Hãng đã loại bỏ 5,5 triệu bộ dụng cụ nhựa dùng một lần, tương đương khoảng 40 tấn rác thải nhựa; giảm 18.000 kg thực phẩm dư thừa; thay thế 35.000 tạp chí và 64.000 tờ báo giấy bằng hệ thống đọc số PressReader. Báo cáo nêu rằng việc giảm trọng lượng này giúp tiết kiệm nhiên liệu trong khai thác thường niên.
Nếu môi trường là mặt nổi dễ nhìn thấy của chuyển đổi xanh, thì trụ cột xã hội và quản trị mới là yếu tố giúp câu chuyện phát triển bền vững của Vietnam Airlines có thêm chiều sâu. Hãng cho biết đã duy trì nhiều chương trình cộng đồng như “Chuyến bay yêu thương”, hỗ trợ tương đương 10 triệu dặm bay, tương ứng khoảng 5,5 tỷ đồng trong năm 2025 cho phẫu thuật trẻ em; chương trình “1 vé = 1 lá” góp phần phục hồi 50 ha rừng Tây Bắc với 60.000 khách hàng cùng tham gia; bàn giao hơn 7,7 tấn thực phẩm dư chưa sử dụng cho VietHarvest để hỗ trợ các nhóm yếu thế. Ở góc độ nhân sự, nữ giới chiếm 54% lực lượng lao động tuyến đầu và sản xuất; 33% vị trí quản lý từ cấp ban trở lên do nữ đảm nhiệm, và hãng từng đạt giải Nhất hạng mục bình đẳng giới tại WEPs Awards 2024.
Những dữ liệu đó cho thấy, “Liên minh Xanh” ra đời trên một nền thực hành đã có sẵn, chứ không khởi đầu từ con số 0. Điều hãng đang làm là nâng cấp các nỗ lực rời rạc thành một cơ chế kết nối và điều phối có cấu trúc hơn, có đối tác hơn, có mục tiêu dài hạn hơn.
Từ giảm phát thải đến trách nhiệm xã hội: khi “xanh” được hiểu theo nghĩa rộng hơn
Một điểm đặc biệt của sự kiện là cách khái niệm “phát triển bền vững” được mở rộng vượt ra ngoài câu chuyện môi trường thuần túy. Điều đó thể hiện rất rõ trong chương trình ký kết Quy chế phối hợp giữa Vietnam Airlines, Trung tâm Điều phối Quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người và Cục Cảnh sát Giao thông, Bộ Công an. Theo kịch bản chương trình, nghi thức này được nhấn như một sự đồng hành “vì sự sống”, nhằm rút ngắn thời gian, tối ưu quy trình, nâng cao hiệu quả trong những nhiệm vụ có ý nghĩa đặc biệt. Ở đây, phát triển bền vững được đặt trong mối liên hệ trực tiếp với năng lực cứu người, tinh thần liên ngành và trách nhiệm cộng đồng.
Đây là chi tiết giàu ý nghĩa báo chí, bởi nó cho thấy một hãng hàng không quốc gia có thể đóng vai trò gì trong mạng lưới dịch vụ công và nhân đạo. Khi mỗi phút di chuyển có thể quyết định cơ hội sống của một ca ghép tạng, thì năng lực vận tải, phối hợp điều phối và mở đường không còn chỉ là bài toán logistics, mà đã trở thành một phần của hạ tầng xã hội hiện đại. Chính ở điểm này, Liên minh Xanh phát lộ một hàm nghĩa rộng hơn: đó là phát triển bền vững phải đi cùng năng lực phục vụ con người, bảo vệ sự sống và gia tăng niềm tin xã hội.
Bên cạnh đó, việc Vietnam Airlines được SkyTeam lựa chọn là đơn vị chủ nhà của sự kiện Kết nối Thử thách Hàng không 2026 cũng mang ý nghĩa vượt ra ngoài một chứng nhận danh dự. Theo kịch bản sự kiện, đây là sự ghi nhận cho nỗ lực bền bỉ của hãng trong hành trình phát triển bền vững, đồng thời khẳng định vai trò chủ động và dẫn dắt ngày càng rõ hơn của Vietnam Airlines trong khu vực, cũng như mở rộng cơ hội chia sẻ kinh nghiệm và hợp tác trong hệ sinh thái hàng không toàn cầu.
Nếu đặt cạnh nghi thức kích hoạt Mạng lưới Hợp tác Phát triển bền vững với ba nhóm đại diện cho ba trụ cột “Kiến tạo nền tảng xanh”, “Lan tỏa giá trị nhân văn” và “Bảo tồn & Đổi mới xanh”, có thể thấy thông điệp chủ đạo của toàn bộ chương trình là chuyển từ “cam kết trên văn bản” sang “hành động có mạng lưới”. Kịch bản MC viết khá rõ: những cam kết hôm nay không dừng trên giấy, mà phải được lan tỏa thành hành động, kết nối thành sức mạnh và tạo nên giá trị bền vững cho tương lai.
Hợp tác với Bộ Nông nghiệp và Môi trường: mở rộng không gian xanh từ bầu trời xuống chuỗi giá trị nông nghiệp
Nếu Quy chế phối hợp trong lĩnh vực ghép tạng cho thấy chiều sâu xã hội của Liên minh Xanh, thì Biên bản ghi nhớ hợp tác giai đoạn 2026-2030 giữa Bộ Nông nghiệp và Môi trường và Vietnam Airlines lại mở ra chiều sâu chính sách và kinh tế xanh.
Theo nội dung MOU, hai bên thống nhất tăng cường phối hợp để thúc đẩy nông nghiệp xanh, bảo vệ môi trường bền vững, chủ động ứng phó biến đổi khí hậu, qua đó góp phần thực hiện mục tiêu phát triển bền vững kinh tế - xã hội và nâng cao vị thế, thương hiệu quốc gia. Nội dung hợp tác trải rộng từ tuyên truyền, phổ biến giải pháp bảo vệ tài nguyên, môi trường và giảm phát thải; nghiên cứu sáng kiến hàng không bền vững; thúc đẩy kinh tế tuần hoàn, quản trị rác thải, lộ trình thay thế nhựa trên chuyến bay; đến phát triển chuỗi logistics xanh phục vụ xuất khẩu nông, lâm, thủy sản chất lượng cao; quảng bá di sản nông thôn, du lịch sinh thái và đưa các sản phẩm OCOP lên hệ thống dịch vụ của Vietnam Airlines.
Đây là một hướng hợp tác đáng chú ý vì nó mở rộng cách hiểu về “liên minh xanh”. Không chỉ là giảm phát thải trong vận hành bay, hợp tác này còn nối dài hành trình xanh sang chuỗi cung ứng, xúc tiến thương mại, quảng bá nông sản và du lịch sinh thái, tức là từ bầu trời đi xuống các giá trị kinh tế thực của đất nước. Nói cách khác, hàng không được đặt vào vai trò của một hạ tầng kết nối cho tăng trưởng xanh quốc gia.
MOU cũng quy định khá rõ cơ chế tổ chức thực hiện. Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường được giao làm đầu mối phía Bộ; Ban Truyền thông Vietnam Airlines là đầu mối phía doanh nghiệp; hằng năm hai bên sẽ đánh giá kết quả thực hiện, xây dựng chương trình, kế hoạch cho năm tiếp theo và giai đoạn tiếp theo. Điều này cho thấy hợp tác không chỉ dừng ở lễ ký kết, mà đã có thiết kế đầu mối, trách nhiệm và chu kỳ kiểm tra, sơ kết, tổng kết để bảo đảm hiệu quả.
Liên minh Xanh không chỉ là một dấu mốc, mà là khởi đầu cho hành trình hành động chung, kết nối các nguồn lực vì mục tiêu phát triển bền vững và những giá trị thiết thực cho môi trường, cộng đồng. |
Khi một hãng hàng không chọn vai trò “kết nối”
Nhìn tổng thể, điều đáng nói nhất của sự kiện ngày 22/4 không phải ở số lượng nghi thức hay danh sách đối tác, mà ở cách Vietnam Airlines tự xác định vai trò của mình. Hãng không chỉ nói về việc “xanh hóa” chính mình, mà nhấn vào năng lực kết nối: kết nối chính sách với thực tiễn, kết nối doanh nghiệp với cơ quan quản lý, kết nối hành trình bay với trách nhiệm xã hội, kết nối sáng kiến môi trường với hệ sinh thái đối tác, kết nối thương hiệu quốc gia với mục tiêu phát triển bền vững.
Trong bối cảnh phát triển bền vững ngày càng trở thành yêu cầu xuyên suốt của chiến lược quốc gia và toàn cầu, lựa chọn này mang nhiều ý nghĩa. Với một hãng hàng không quốc gia, tính bền vững không còn chỉ được đo bằng các chứng chỉ hay báo cáo, mà bằng khả năng tạo ra một hệ sinh thái hợp tác nơi các bên cùng tham gia, cùng chia sẻ nguồn lực, cùng hiện thực hóa những mục tiêu chung. Liên minh Xanh, vì thế, có thể xem là một phép thử cho năng lực điều phối đó.
Sự kiện ngày 22/4 đã phát đi một thông điệp tương đối rõ ràng: tương lai xanh không thể được tạo dựng bởi một chủ thể đơn lẻ. Nó đòi hỏi một mạng lưới đủ rộng, một tầm nhìn đủ dài và một quyết tâm đủ cụ thể để biến các lời hứa về ESG thành hành động có thể đo đếm được. Trong cách Vietnam Airlines đặt vấn đề, mỗi chuyến bay không chỉ kết nối điểm đến, mà còn có thể chuyên chở những giá trị mới của phát triển: ít phát thải hơn, nhân văn hơn, minh bạch hơn và gắn bó hơn với lợi ích chung của cộng đồng.
"Hãy mang rác thải đến để đổi lấy thực phẩm mang về". Đó không phải câu nói vui hay chuyện đùa mà là chuyện thật 100% ở TP Hà Nội, hơn thế, lại diễn ra vào thời điểm dịch Covid-19 vẫn còn có những diễn biến phức tạp.
Chiều 21/10, Bộ trưởng Trần Hồng Hà đã có buổi tiếp và làm việc với ông Patricio Becker, Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Chi-lê tại Việt Nam. Hai bên cùng nhau trao đổi những nội dung về hợp tác trong lĩnh vực tài nguyên và môi trường, bảo tồn đa dạng sinh học và ứng phó biến đổi khí hậu.
Sáng 18/10, tại Hà Nội, Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Trần Hồng Hà cùng Thứ trưởng Võ Tuấn Nhân đã chủ trì cuộc họp với một số Hội, Hiệp hội doanh nghiệp về dự thảo Nghị định Quy định chi tiết một số điều của Luật Bảo vệ môi trường.
Sáng 19/10, tại Hà Nội, Bộ TN&MT tổ chức gặp mặt kỷ niệm 91 năm ngày thành lập Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam (20/10/1930 - 20/10/2021). Bộ trưởng Trần Hồng Hà tới dự và chúc mừng toàn thể nữ cán bộ của Bộ.
Công đoàn Bộ Tài nguyên và Môi trường vừa tổ chức Hội nghị tổng kết Phong trào thi đua năm 2020 và triển khai nhiệm vụ trọng tâm công tác 9 tháng cuối năm 2021.
