Từ ngày 1/1/2026, Nghị định số 346/2025/NĐ-CP của Chính phủ chính thức có hiệu lực, thay thế cho Nghị định 53/2020/NĐ-CP về phí bảo vệ môi trường đối với nước thải.
Nghị định mới quy định chi tiết về đối tượng chịu phí, mức thu và các trường hợp miễn phí nhằm nâng cao hiệu quả quản lý môi trường đối với cả nước thải công nghiệp và nước thải sinh hoạt trên phạm vi cả nước.
Theo quy định mới, mức phí bảo vệ môi trường đối với nước thải sinh hoạt được ấn định là 10% trên giá bán của 01 m³ nước sạch (chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng). Trong trường hợp cần thiết phải áp dụng mức phí cao hơn để phù hợp với đặc thù địa phương, Hội đồng nhân dân cấp tỉnh sẽ quyết định mức phí cụ thể đối với từng nhóm đối tượng. Số lượng nước sạch sử dụng để tính phí được căn cứ trực tiếp trên chỉ số đồng hồ đo lượng nước tiêu thụ của người nộp phí.
Về quy trình thực hiện, người dân và các cơ sở kinh doanh sẽ nộp khoản phí này cùng với hóa đơn thanh toán tiền nước sạch hằng tháng cho tổ chức cung cấp nước. Các đơn vị thu phí có trách nhiệm mở sổ sách kế toán theo dõi riêng, không hạch toán khoản phí này vào doanh thu kinh doanh. Chậm nhất là ngày 20 hằng tháng, tổ chức thu phí phải nộp toàn bộ số tiền thu được vào tài khoản chờ nộp ngân sách và thực hiện quyết toán hằng năm theo quy định của pháp luật về quản lý thuế.
Nghị định 346/2025/NĐ-CP xác định đối tượng chịu phí bao gồm nước thải sinh hoạt thông thường và nước thải từ các cơ sở kinh doanh, dịch vụ được quản lý như nước thải sinh hoạt. Đặc biệt, các cơ sở có lượng nước thải trung bình năm dưới 20 m³/ngày (tương đương 7.300 m³/năm) sử dụng nước từ hệ thống cấp nước sạch cũng thuộc đối tượng phải nộp phí theo quy định này để đảm bảo tính công bằng trong việc xả thải ra môi trường.
Tuy nhiên, nhằm hỗ trợ sản xuất và các địa phương khó khăn, Nghị định quy định rõ 10 trường hợp được miễn phí bảo vệ môi trường. Đáng chú ý có nước thải sinh hoạt của hộ gia đình tại các xã đặc biệt khó khăn; nước thải tại các khu vực chưa có hệ thống nước sạch hoặc tự khai thác nước sử dụng.
Ngoài ra, nước xả từ nhà máy thủy điện, nước biển làm muối, nước mưa tự nhiên chảy tràn và nước thải từ các hoạt động đánh bắt, nuôi trồng thủy hải sản cũng nằm trong danh mục không phải nộp phí. Các quy định mới này được kỳ vọng sẽ tạo hành lang pháp lý minh bạch, khuyến khích việc tái sử dụng nước thải và bảo vệ nguồn tài nguyên nước bền vững.
Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường Đồng Tháp tổ chức chương trình “Truyền thông khai thác bền vững tài nguyên nước và bảo vệ môi trường xuyên biên giới”, diễn ra vào ngày 19/12 tại tỉnh Đồng Tháp.
Sáng ngày 19/12, Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường Đồng Tháp tổ chức Hội thảo “Truyền thông khai thác bền vững tài nguyên nước và bảo vệ môi trường xuyên biên giới”, diễn ra tại tỉnh Đồng Tháp.
Trước nguy cơ suy giảm nguồn nước và tác động ngày càng rõ nét của biến đổi khí hậu, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Nghệ An đã ban hành văn bản yêu cầu các địa phương triển khai đồng bộ các giải pháp đảm bảo an ninh nguồn nước, hướng tới khai thác và sử dụng hiệu quả, an toàn và bền vững.
Ngày 9/12, Bộ Nông nghiệp và Môi trường có yêu cầu các đơn vị quản lý khai thác hồ chứa thủy lợi quan trọng đặc biệt và hồ chứa thủy lợi liên tỉnh phải tổ chức rà soát, đánh giá toàn diện việc vận hành.
Hội nghị Hội đồng Nước châu Á và Hội thảo kỹ thuật AWC 2025 là diễn đàn quan trọng để các bên trao đổi chính sách, chia sẻ sáng kiến, thúc đẩy hợp tác đa phương và huy động nguồn lực quốc tế cho các chương trình, dự án bảo vệ tài nguyên nước tại Việt Nam.
