Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội vừa có báo cáo gửi UBND TP. Hà Nội về hiện trạng rừng và đất lâm nghiệp trên địa bàn nhằm phục vụ cho kế hoạch của thành phố về “Chiến lược phát triển lâm nghiệp trên địa bàn TP. Hà Nội giai đoạn 2022-2025 và những năm tiếp theo”.
Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, tổng diện tích rừng và đất lâm nghiệp được đưa vào phạm vi rà soát là 28.978,56 ha. Trong đó, 21.592,40 ha được các xã, phường báo cáo tiếp tục quản lý theo quy định của pháp luật về lâm nghiệp; 7.386,16 ha được đề xuất xem xét điều chỉnh đưa ra khỏi quy hoạch lâm nghiệp.
Kết quả này được tổng hợp từ báo cáo, hồ sơ, tài liệu, bản đồ và kiểm tra thực địa do 25/25 xã, phường có rừng cung cấp, cùng việc đối chiếu của Sở Nông nghiệp và Môi trường và các sở ngành liên quan khác. Đây là bước rà soát nhằm nhận diện hiện trạng, các điểm chồng lấn và sai khác giữa hồ sơ, quy hoạch với tình hình sử dụng đất tại địa phương.
Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội cho hay quá trình rà soát gặp khó khăn do hồ sơ địa chính, hồ sơ lâm nghiệp và các quy hoạch được hình thành qua nhiều thời kỳ, chưa đồng bộ về số liệu, ranh giới và hệ tọa độ.
Ở một số khu vực, đất được sử dụng lâu năm nhưng thiếu giấy tờ về nguồn gốc; có tình trạng mua bán bằng giấy viết tay, tự chia tách hoặc chuyển mục đích khi chưa hoàn tất thủ tục. Việc chuyển sang mô hình chính quyền địa phương hai cấp cũng đặt ra yêu cầu bàn giao, kế thừa và xác minh hồ sơ tại cơ sở.
Sở đề nghị các xã, phường tiếp tục kiểm tra nguồn gốc đất, chủ quản lý và chủ sử dụng; đối chiếu hồ sơ địa chính, quy hoạch, dữ liệu lâm nghiệp với thực địa; đồng thời chịu trách nhiệm về tính chính xác và hợp pháp của tài liệu, bản đồ, số liệu đã báo cáo. Việc rà soát phải công khai, minh bạch, không hợp thức hóa vi phạm, không để lợi dụng quá trình xem xét điều chỉnh làm giảm diện tích rừng hoặc gây thất thoát tài sản nhà nước.
Đối với diện tích 21.592,40ha là diện tích rừng và đất lâm nghiệp mà các địa phương báo cáo, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội cho hay diện tích này cơ bản phù hợp Quyết định số 1668/QĐ-TTg ngày 27/12/2024 của Thủ tướng Chính phủ và Quyết định số 2512/QĐ-UBND ngày 13/5/2026 của UBND TP. Hà Nội. Đây là cơ sở để tiếp tục quản lý, hoàn thiện hồ sơ và tổ chức cắm mốc giới.
“Việc cắm mốc ngoài thực địa được thực hiện đối với các khu vực có hồ sơ đầy đủ, ranh giới rõ ràng và đáp ứng các điều kiện theo quy định”, báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội nhấn mạnh.
Còn với 7.386,16ha được đề xuất xem xét điều chỉnh đưa khỏi quy hoạch đất lâm nghiệp, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã tổng hợp để báo cáo UBND TP. Hà Nội xin ý kiến chỉ đạo.
7.386,16ha đất được đề xuất có hiện trạng phức tạp
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội cho hay, diện tích 7.386,16ha được các địa phương đề nghị đưa ra khỏi quy hoạch lâm nghiệp gồm nhiều nhóm đất khác nhau và có hiện trạng sử dụng khá đa dạng, phức tạp.
Trong đó, đất sản xuất nông nghiệp có diện tích 1.332,27ha. Nhóm đất này có nhiều thửa đất nằm trong các khu rừng tập trung; một số trường hợp đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất với mục đích lâm nghiệp hoặc chỉ có hợp đồng giao khoán rừng.
Đất ở, đất vườn và khu dân cư chiếm 1.663,70ha. Hồ sơ do một số địa phương cung cấp mới dừng ở danh sách tổng hợp các hộ có diện tích chồng lấn, chưa kèm hồ sơ pháp lý. Phiếu lấy ý kiến khu dân cư về hiện trạng và nguồn gốc đất cũng chưa đi kèm đầy đủ giấy chứng nhận, hồ sơ nguồn gốc đất hoặc thông tin diện tích chồng lấn theo từng thửa.
Đất quốc phòng, an ninh có diện tích 1.119,86ha, trong đó có các khu vực đã được giao đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc có quyết định giao đất.
Nhóm đất lâm nghiệp được quy hoạch thực hiện chức năng khác có diện tích 641,54ha, gồm đất có nguồn gốc lâm nghiệp nhưng hiện là khu dân cư; đất thuộc các dự án đã có quyết định thu hồi; đất đã được cấp giấy chứng nhận với mục đích phi lâm nghiệp; đất thương mại, dịch vụ và các diện tích nhỏ, xen kẹt trong khu dân cư. Theo Quy hoạch chung Thủ đô, những khu vực này được định hướng sử dụng cho mục đích phi lâm nghiệp.
Các địa phương cũng báo cáo 743,42ha nằm ngoài địa giới hành chính.
Ngoài ra còn nhóm đất cơ sở văn hóa, giáo dục, y tế với diện tích 436,73ha. Một số khu vực được xác định là rừng theo hiện trạng năm 2025 nhưng lại được quy hoạch làm đất văn hóa, giáo dục hoặc y tế. Tại khu vực núi Múc và núi Thằn Lằn, thuộc xã Hòa Lạc, diện tích rừng nằm trong khu đất giáo dục đã bàn giao cho Đại học Quốc gia Hà Nội. UBND xã Hòa Lạc đề nghị chỉ công nhận hiện trạng rừng ngoài quy hoạch lâm nghiệp đối với diện tích này, không đưa vào cơ sở dữ liệu đất quy hoạch lâm nghiệp lâu dài của địa phương, nhằm tránh chồng lấn với quy hoạch giáo dục.
Đáng chú ý, có 102,68ha được địa phương xác định là phù hợp với quy hoạch lâm nghiệp nhưng vẫn đề xuất xem xét điều chỉnh. Theo Quy hoạch chung Thủ đô, các khu vực này được quy hoạch là rừng sản xuất, rừng đặc dụng hoặc có chức năng lâm nghiệp. Trong đó, UBND xã Ba Vì đề nghị xem xét điều chỉnh để phù hợp với hiện trạng và yêu cầu ổn định, phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.
Ngoài ra, diện tích còn lại là 309,57ha gồm hỗn hợp nhiều nhiều loại đất như đất ở, đất nông nghiệp, đất giao thông, mặt nước và đất công cộng, gây khó khăn cho các địa phương trong việc việc tổng hợp, phân loại chi tiết.