Khơi dậy nội lực từ phát triển kinh tế hộ

Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, không gian phát triển của Quỳ Hợp có nhiều thay đổi. Địa phương mang tên huyện cũ nhưng không còn là vùng lõi khai thác khoáng sản như trước. Trong bối cảnh đó, việc tổ chức lại sản xuất, phát huy những lợi thế sẵn có và quan trọng hơn là khơi dậy sức dân đang được đặt ra rõ hơn.

Quỳ Hợp hiện có diện tích tự nhiên 90,07 km², với 3 dân tộc Kinh, Thái, Thổ cùng sinh sống; đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 42,4% dân số. Địa phương có điều kiện tự nhiên tương đối thuận lợi, đất đai và tài nguyên đa dạng, trong đó sản xuất nông nghiệp, chăn nuôi và kinh tế rừng vẫn là những sinh kế quan trọng của người dân.

Trong sản xuất nông nghiệp, tổng diện tích gieo trồng của xã đạt 1.088 ha, cơ bản bảo đảm kế hoạch thời vụ. Chăn nuôi duy trì ổn định, không xảy ra dịch bệnh lớn; diện tích nuôi trồng thủy sản khoảng 40 ha, trong đó một số mô hình nuôi các loại cá có giá trị kinh tế cao tiếp tục được duy trì.

Kinh tế rừng cũng được chú trọng với tổng diện tích rừng 2.586,24 ha, độ che phủ đạt 25,45%. Trong kỳ, địa phương trồng mới 163 ha rừng, đạt 85,78% kế hoạch. Cùng với đó, công tác phòng cháy, chữa cháy rừng được triển khai thường xuyên.

Để hỗ trợ người dân sản xuất, xã triển khai một số mô hình nông nghiệp phù hợp với điều kiện thực tế, đồng thời hỗ trợ giống lúa và vật tư sản xuất với tổng kinh phí hơn 515 triệu đồng. Những chính sách hỗ trợ này, dù chưa phải là nguồn lực lớn, nhưng góp phần giúp người dân có thêm điều kiện duy trì sản xuất và mạnh dạn thử nghiệm những cách làm mới.

Nói về kinh tế hộ, có thể kể đến mô hình trồng ổi của anh Nguyễn Văn Thắng, sinh năm 1987 ở xóm Đình Thắng là một ví dụ khá rõ về cách người dân tự tìm hướng đi cho mình.

Cách đây vài năm, trong một lần tham dự hội chợ nông nghiệp tại Hà Nội, anh Thắng bắt đầu chú ý đến giống ổi không hạt. Từ 20 cây mua về trồng thử, anh dần mở rộng diện tích, đến nay đã hình thành vườn ổi rộng hơn 7 sào.

Con đường này không phải lúc nào cũng thuận lợi. Những năm đầu, anh Thắng nhiều lần thất bại do chưa nắm được đặc tính sinh trưởng của cây, nhất là kỹ thuật chăm sóc trên đất đồi. Thay vì bỏ cuộc, anh tìm hiểu thêm về kỹ thuật, tự điều chỉnh cách chăm sóc và từng bước tìm ra phương pháp phù hợp với điều kiện đất đai của gia đình.

Đến nay, vườn ổi cho sản lượng khoảng 20 tấn quả mỗi năm. Sản phẩm được đưa đi tiêu thụ tại Hà Nội, Đà Nẵng và các khu vực lân cận. Vườn cây không chỉ tạo nguồn thu cho gia đình mà còn cần thêm lao động vào những thời điểm chăm sóc, thu hoạch.

Điều đáng nói ở mô hình này không nằm ở quy mô diện tích, mà ở cách một hộ dân mạnh dạn thử nghiệm một loại cây trồng mới, sau đó tự tích lũy kinh nghiệm để thích nghi với điều kiện sản xuất tại địa phương.

Không riêng gia đình anh Thắng, tại xóm Châu Đình, trang trại Minh Dũng của chị Bùi Thị Minh cũng là một trong những hộ phát triển kinh tế theo hướng đa dạng hóa sản xuất.

Hiện gia đình chị duy trì đàn dê khoảng 150 con, có thời điểm lên tới 500 con, chủ yếu là giống dê Saane có nguồn gốc từ Thụy Sĩ, được nuôi để khai thác sữa. Cùng với đó là khoảng 400 con vịt và 3.000 con gà.

Theo chị Minh, việc lựa chọn giống dê lấy sữa xuất phát từ nhu cầu thực tế của thị trường. Gia đình vừa tổ chức chăn nuôi, vừa tìm đầu ra cho sản phẩm, qua đó từng bước hình thành mô hình kinh tế kết hợp thay vì phụ thuộc vào một nguồn thu duy nhất.

“Dê gia đình tôi nuôi là giống Saane, nhập từ Thụy Sỹ để khai thác sữa. Người dân trong vùng khá ưa chuộng loại sữa này”, chị Minh chia sẻ.

Qua những mô hình như vậy đã phần nào cho thấy kinh tế hộ ở Quỳ Hợp đang có sự chuyển động theo hướng chủ động hơn. Người dân không chỉ sản xuất theo thói quen, truyền thống mà bắt đầu quan tâm đến giống cây, con, thị trường và hiệu quả đầu tư. Đây chính là hướng đi bền vững và hiệu quả, góp phần giảm tỷ lệ hộ nghèo trên toàn xã.

Ông Lê Hồng Thắng, Phó Chủ tịch Hội Nông dân xã Quỳ Hợp cho biết: Địa phương xác định phát triển kinh tế hộ là một trong những cách để khơi dậy nội lực trong nông dân.

Theo ông Thắng, mô hình trồng ổi không hạt của gia đình anh Nguyễn Văn Thắng là một trong những mô hình sản xuất có hiệu quả, đồng thời là mô hình tiên phong đưa cây ổi không hạt lên vùng đất đồi ở Quỳ Hợp. Với mức đầu tư không quá lớn, mô hình đã tạo nguồn thu khá cho gia đình và góp phần giải quyết việc làm cho lao động địa phương.