Phát triển chăn nuôi bền vững: Cần chuyển mạnh từ tăng trưởng số lượng sang nâng cao chất lượng

Theo ông, trong giai đoạn tới, ngành cần chuyển trọng tâm từ mở rộng quy mô sang nâng cao chất lượng, củng cố hệ thống an toàn sinh học, đồng thời xây dựng các chính sách hỗ trợ để ổn định thị trường và phát triển bền vững.

Tại hội nghị, ông nhấn mạnh rằng trong những năm qua ngành chăn nuôi đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Tốc độ tăng trưởng của ngành ở mức cao, quy mô sản xuất ngày càng mở rộng, số lượng trang trại và doanh nghiệp tham gia chuỗi sản xuất chăn nuôi không ngừng gia tăng.

Tuy nhiên, theo ông Trọng, sự phát triển thời gian qua chủ yếu theo chiều rộng. Việc gia tăng số lượng đàn vật nuôi, mở rộng quy mô sản xuất là cần thiết, nhưng trong bối cảnh hiện nay, những yếu tố về môi trường, dịch bệnh và yêu cầu thị trường đang đặt ra những thách thức mới. Chính vì vậy, ngành chăn nuôi cần có sự điều chỉnh chiến lược phát triển, chuyển dần trọng tâm sang nâng cao chất lượng thay vì chỉ chú trọng tăng trưởng về số lượng.

Ông Trọng cho rằng môi trường chăn nuôi ngày càng trở nên phức tạp. Dịch bệnh trên vật nuôi diễn biến khó lường, nhiều loại bệnh nguy hiểm vẫn tồn tại và có nguy cơ bùng phát. Bên cạnh đó, áp lực về bảo vệ môi trường và an toàn thực phẩm ngày càng cao, đòi hỏi người chăn nuôi phải đầu tư nhiều hơn cho hệ thống chuồng trại, công nghệ và quy trình sản xuất.

Trong bối cảnh đó, việc nâng cao chất lượng đàn vật nuôi, cải thiện năng suất và hiệu quả sản xuất là yếu tố then chốt. Không chỉ tăng về số lượng, ngành chăn nuôi cần hướng tới nâng cao năng suất, cải thiện chất lượng sản phẩm và đảm bảo an toàn sinh học. Đây là điều kiện quan trọng để ngành phát triển ổn định và đáp ứng được yêu cầu của thị trường trong nước cũng như xuất khẩu.

Theo ông Trọng, cơ cấu sản phẩm chăn nuôi hiện nay vẫn còn những bất cập. Một số sản phẩm chiếm tỷ trọng quá lớn trong tổng sản lượng, trong khi những sản phẩm khác có tiềm năng phát triển lại chưa được khai thác tương xứng. Thực tế cho thấy có những nhóm sản phẩm thịt lợn đang chiếm khoảng gần 63%, đối với gia cầm khoảng 3%.

Trong khi đó, định hướng phát triển ngành chăn nuôi đến năm 2030 đặt ra mục tiêu điều chỉnh lại cơ cấu này theo hướng cân đối hơn. Tuy nhiên, với tốc độ chuyển dịch hiện nay, mục tiêu này vẫn còn nhiều thách thức. Vì vậy, ông Trọng cho rằng cần có các giải pháp cụ thể và đồng bộ để thúc đẩy quá trình tái cơ cấu, từ khâu giống, thức ăn chăn nuôi đến tổ chức sản xuất và tiêu thụ sản phẩm.

Một trong những vấn đề lớn mà người chăn nuôi và doanh nghiệp đang phải đối mặt là sự biến động mạnh của giá cả thị trường. Ông Trọng dẫn chứng rằng chỉ trong vòng khoảng hai tháng, giá một số sản phẩm chăn nuôi đã giảm mạnh tới gần 20%. Có thời điểm giá từ mức trên 80.000 đồng/kg giảm xuống chỉ còn hơn 60.000 đồng/kg.

Sự biến động này khiến nhiều người chăn nuôi rơi vào tình trạng khó khăn, thậm chí thua lỗ. Đối với các doanh nghiệp và trang trại quy mô lớn, việc duy trì sản xuất trong bối cảnh giá cả biến động mạnh cũng là thách thức không nhỏ.

Theo ông Trọng, nguyên nhân của tình trạng này xuất phát từ nhiều yếu tố, bao gồm cung, cầu thị trường, chi phí đầu vào tăng cao, dịch bệnh và sự thiếu ổn định trong chuỗi cung ứng. Chính vì vậy, việc xây dựng các cơ chế và chính sách hỗ trợ để ổn định thị trường là rất cần thiết.

Ông đề xuất Nhà nước cần xem xét các chính sách hỗ trợ phù hợp nhằm giảm bớt rủi ro cho người chăn nuôi và doanh nghiệp. Những chính sách này có thể bao gồm hỗ trợ về tín dụng, điều tiết thị trường, cũng như xây dựng các cơ chế dự báo và cảnh báo sớm về biến động giá cả.

Theo ông Trọng, nếu có được các chính sách hỗ trợ kịp thời và hiệu quả, thị trường sẽ được cân đối tốt hơn, qua đó giúp giảm bớt những biến động lớn về giá. Điều này không chỉ có lợi cho người chăn nuôi mà còn góp phần ổn định nguồn cung thực phẩm cho xã hội.

Bên cạnh vấn đề thị trường, dịch bệnh vẫn là một trong những thách thức lớn nhất đối với ngành chăn nuôi. Ông Trọng cho rằng trong điều kiện hiện nay, việc kiểm soát dịch bệnh phải được đặt lên hàng đầu. Tuy nhiên, thực tế cho thấy nhiều loại dịch bệnh nguy hiểm vẫn chưa có vaccine hiệu quả.

Điều này khiến nguy cơ bùng phát dịch bệnh luôn hiện hữu, đặc biệt tại các trang trại có điều kiện an toàn sinh học chưa đảm bảo. Vì vậy, ông Trọng nhấn mạnh rằng việc xây dựng và áp dụng các tiêu chuẩn an toàn sinh học trong chăn nuôi là vô cùng quan trọng.

Theo ông, cần có hệ thống đánh giá và xếp hạng mức độ an toàn sinh học đối với các cơ sở chăn nuôi. Thông qua đó, các trang trại và doanh nghiệp sẽ có động lực nâng cao tiêu chuẩn sản xuất, đồng thời giúp cơ quan quản lý dễ dàng kiểm soát và hỗ trợ khi cần thiết.

Việc xếp hạng an toàn sinh học cũng sẽ tạo ra sự minh bạch trong sản xuất, giúp người tiêu dùng và thị trường nhận diện được những cơ sở chăn nuôi đáp ứng tiêu chuẩn cao. Đây là một bước đi quan trọng để xây dựng ngành chăn nuôi hiện đại, chuyên nghiệp và bền vững.

Ngoài ra, ông Trọng cũng cho rằng cần tăng cường công tác tuyên truyền, hướng dẫn và đào tạo cho người chăn nuôi về các biện pháp phòng chống dịch bệnh. Nhiều hộ chăn nuôi nhỏ lẻ vẫn chưa có đầy đủ kiến thức và điều kiện để áp dụng các quy trình an toàn sinh học, dẫn đến nguy cơ phát sinh và lây lan dịch bệnh.

Vì vậy, sự phối hợp giữa cơ quan quản lý, các hiệp hội ngành hàng và doanh nghiệp là rất cần thiết. Thông qua các chương trình hỗ trợ kỹ thuật, chuyển giao công nghệ và đào tạo, người chăn nuôi có thể từng bước nâng cao năng lực sản xuất và phòng chống dịch bệnh.

Theo ông Trọng, phát triển chăn nuôi bền vững không chỉ là nhiệm vụ của riêng người chăn nuôi mà cần sự tham gia của toàn bộ hệ thống, từ cơ quan quản lý, doanh nghiệp đến các tổ chức ngành nghề. Chỉ khi có sự phối hợp đồng bộ, ngành chăn nuôi mới có thể vượt qua những thách thức hiện nay.

Kết thúc bài phát biểu, ông Nguyễn Văn Trọng nhấn mạnh rằng ngành chăn nuôi Việt Nam vẫn còn nhiều tiềm năng phát triển. Tuy nhiên, để tận dụng được cơ hội này, ngành cần chuyển mạnh sang mô hình phát triển chất lượng cao, kiểm soát tốt dịch bệnh, ổn định thị trường và nâng cao giá trị sản phẩm.

“Chúng ta không chỉ tăng về số lượng mà quan trọng hơn là phải tăng về chất lượng, năng suất và hiệu quả. Khi làm được điều đó, ngành chăn nuôi mới có thể phát triển bền vững và đóng góp nhiều hơn cho nền kinh tế”, ông Trọng nhấn mạnh.