Trước diễn biến thời tiết bất thường trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ và bước vào cao điểm vụ Xuân 2026, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Phú Thọ chủ động triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm bảo đảm tiến độ gieo trồng, hạn chế thấp nhất thiệt hại do rét đậm, rét hại và sinh vật gây hại.
Chủ động ứng phó, không để gián đoạn sản xuất
Theo báo cáo của Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Phú Thọ, tính đến ngày 11/02/2026, toàn tỉnh gieo cấy được gần 66 nghìn ha lúa, đạt 82% kế hoạch; rau các loại 2,873 nghìn ha, đạt gần 23% kế hoạch; ngô trên 1,8 nghìn ha, đạt 8% kế hoạch. Trong khi đó, dự báo của Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia cho thấy trước, trong và sau Tết Nguyên đán, khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ tiếp tục chịu ảnh hưởng của các đợt không khí lạnh tăng cường, có khả năng xảy ra rét đậm, rét hại, thậm chí xuất hiện sương muối, băng giá tại vùng núi cao. Diễn biến thời tiết bất thường này tiềm ẩn nhiều rủi ro đối với sản xuất trồng trọt, nhất là trong thời gian nghỉ Tết kéo dài, khi các khâu chăm sóc, bảo vệ cây trồng có nguy cơ bị gián đoạn.
Ngay sau kỳ nghỉ Tết là thời vụ thuận lợi để nông dân tiếp tục gieo cấy lúa, trồng màu và cây ăn quả. Để hoàn thành kế hoạch gieo trồng, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Phú Thọ đề nghị UBND các xã, phường tập trung chỉ đạo sát sao, xử lý kịp thời các tình huống khẩn cấp do thời tiết bất lợi, thiếu nước sản xuất hoặc sinh vật gây hại phát sinh.
Các địa phương được yêu cầu bố trí lãnh đạo, cán bộ chuyên môn trực Tết; duy trì thông tin liên lạc thông suốt với Sở và các đơn vị trực thuộc để kịp thời tiếp nhận, xử lý và báo cáo các vấn đề phát sinh, bảo đảm sản xuất không bị đứt gãy.
Đối với diện tích lúa đã cấy, cần duy trì mực nước hợp lý trong ruộng; khi lúa bén rễ hồi xanh và thời tiết nắng ấm, thực hiện bón thúc đẻ nhánh kết hợp dặm, tỉa đảm bảo mật độ. Ngành nông nghiệp lưu ý tăng cường thăm đồng, theo dõi sát diễn biến thời tiết để phòng trừ kịp thời các đối tượng gây hại như ốc bươu vàng, bọ trĩ, ruồi đục lá, chuột và bệnh đạo ôn.
Với diện tích chưa cấy, các địa phương cần tập trung chăm sóc, chống rét cho mạ, có kế hoạch lấy nước, làm đất để khẩn trương gieo cấy khi điều kiện thuận lợi, kết thúc gieo cấy lúa Xuân muộn trong tháng 02/2026. Đặc biệt, tuyệt đối không cấy lúa khi nhiệt độ trung bình xuống dưới 15 độ C.
Tăng cường sản xuất rau màu, cây ăn quả theo hướng an toàn
Đối với ngô và rau màu, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Phú Thọ đề nghị các địa phương cần kịp thời thu hoạch diện tích đến kỳ, đồng thời chủ động làm đất, chuẩn bị giống cho vụ mới như ngô, lạc, đậu tương, rau quả các loại. Ngành nông nghiệp khuyến khích sử dụng phân bón hữu cơ, phân bón sinh học và thuốc bảo vệ thực vật có nguồn gốc sinh học, thảo mộc nhằm nâng cao chất lượng nông sản.
Với cây ăn quả, các vườn đang trong giai đoạn kiến thiết cơ bản cần tủ gốc giữ ấm, che chắn cây non, tưới rửa sương muối vào buổi sáng khi xảy ra rét đậm, rét hại. Khi cây bật mầm, cần bón thúc, nuôi lộc xuân và phòng trừ sâu bệnh kịp thời.
Đối với vườn kinh doanh, cần tăng cường bón phân hữu cơ hoai mục, lân, kali; vệ sinh vườn, phòng trừ sâu bệnh trước giai đoạn ra hoa, đậu quả; duy trì độ ẩm đất và bổ sung dinh dưỡng qua lá để nâng cao tỷ lệ đậu quả, chất lượng sản phẩm. Các diện tích trồng mới phải chuẩn bị đầy đủ từ thiết kế lô trồng, đào hố, giống, vật tư đến nguồn nước tưới, bảo đảm trồng đúng thời vụ và đạt tỷ lệ sống cao.
Riêng với cây chè, sau đợt mưa ngày 8 - 9/2 đã bổ sung lượng nước khá tốt giúp chè bật búp. Tuy nhiên, nếu thời tiết mưa ẩm kéo dài, cần theo dõi chặt chẽ bệnh phồng lá để không ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng chè nguyên liệu.
Với tinh thần chủ động, quyết liệt và sát cơ sở, ngành nông nghiệp Phú Thọ đặt mục tiêu hoàn thành kế hoạch sản xuất vụ Xuân 2026, bảo đảm an toàn cho cây trồng, góp phần ổn định sinh kế cho nông dân và duy trì tăng trưởng ngành nông nghiệp ngay từ những tháng đầu năm.