Giữa những cánh rừng trùng điệp của huyện Võ Nhai cũ của tỉnh Thái Nguyên, nơi địa hình hiểm trở, giáp ranh với nhiều tỉnh (Bắc Ninh và Lạng Sơn), lực lượng kiểm lâm vẫn ngày đêm bám địa bàn, giữ rừng. Năm 2025 đánh dấu một giai đoạn đặc biệt khi Hạt Kiểm lâm số 15 – Thái Nguyên (Hạt) chính thức được thành lập, tiếp nhận nhiệm vụ trên địa bàn mới. Dù còn nhiều khó khăn, đơn vị đã đạt được những kết quả nổi bật, góp phần quan trọng vào công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng.
LTS: Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng khốc liệt, thiên tai, suy thoái môi trường và suy giảm đa dạng sinh học đang trở thành những thách thức toàn cầu. Việc bảo vệ và phát triển rừng gắn với bảo tồn đa dạng sinh học không chỉ là trách nhiệm của một ngành, mà là sự lựa chọn chiến lược của Quốc gia. Việt Nam, với hệ thống rừng đặc dụng, phòng hộ và các vườn Quốc gia trải dài từ Bắc tới Nam, đang nắm giữ một kho tàng thiên nhiên vô giá.
Tuyến bài “Giữ rừng và bảo tồn đa dạng sinh học - nền tảng phát triển bền vững” trên Tạp chí điện tử Nông nghiệp và Môi trường sẽ phản ánh những nỗ lực, kết quả, thách thức trong công cuộc giữ rừng, phát triển rừng, bảo tồn và đa dạng sinh học của lực lượng Kiểm lâm và các vườn Quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên, rừng phòng hộ tiêu biểu của đất nước. Qua đó, tôn vinh vai trò của rừng trong việc phòng hộ đầu nguồn, điều hòa khí hậu, duy trì sự sống và sinh kế cộng đồng. Đồng thời khẳng định quyết tâm của Việt Nam trên con đường phát triển xanh, hài hòa với thiên nhiên.
Ổn định tổ chức, nhanh chóng bắt nhịp nhiệm vụ
Ngày 1/7/2025, Hạt Kiểm lâm số 15 – Thái Nguyên được thành lập trên cơ sở tách từ Hạt Kiểm lâm huyện Võ Nhai cũ, quản lý 4 xã gồm La Hiên, Võ Nhai, Tràng Xá và Dân Tiến của tỉnh Thái Nguyên mới. Với biên chế 12 cán bộ, công chức và lao động hợp đồng, đơn vị bước vào giai đoạn vừa kiện toàn tổ chức, vừa triển khai nhiệm vụ trong điều kiện không ít áp lực.
Ngay sau khi thành lập, Hạt đã nhanh chóng phân công lại nhiệm vụ, xây dựng các kế hoạch trọng tâm như theo dõi diễn biến rừng, phòng cháy chữa cháy rừng (PCCCR), cải cách hành chính, kiểm tra giám sát các dự án lâm nghiệp. Các quy chế phối hợp với chính quyền địa phương cũng được ký kết, tạo nền tảng cho công tác quản lý thống nhất.
Chỉ trong chưa đầy 6 tháng, đơn vị đã ban hành tới 232 văn bản chỉ đạo, điều hành. Điều này cho thấy sự chủ động và quyết liệt trong tổ chức thực hiện nhiệm vụ.
Ông Nguyễn Đức Quế, Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm số 15 – Thái Nguyên cho biết: “Việc tách đơn vị Hạt Kiểm lâm huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên cũ khiến khối lượng công việc tăng lên trong khi lực lượng còn mỏng. Tuy nhiên, chúng tôi xác định phải nhanh chóng ổn định tổ chức, bám sát địa bàn, không để gián đoạn công tác quản lý, bảo vệ rừng”.
Song song với đó, lực lượng kiểm lâm địa bàn được yêu cầu tăng cường bám cơ sở, phối hợp chặt chẽ với chính quyền xã trong tuyên truyền, kiểm tra, giám sát tài nguyên rừng. Đây được xem là “chìa khóa” giúp đơn vị giữ vững ổn định ngay từ giai đoạn đầu.
Những con số nổi bật năm 2025 của Hạt Kiểm lâm số 15 – Thái Nguyên: 232 văn bản chỉ đạo, điều hành được ban hành; 626,05 ha rừng trồng mới (đạt 208,68% kế hoạch); 148.010 cây được cập nhật lên phần mềm Smarttrees; 26 vụ vi phạm lâm nghiệp được xử lý (giảm 8 vụ so với 2024) và 0 vụ cháy rừng xảy ra trên địa bàn.
Giữ rừng bằng trách nhiệm và sự vào cuộc của cộng đồng
Một trong những điểm sáng của Hạt Kiểm lâm số 15 – Thái Nguyên trong năm 2025 là công tác bảo vệ rừng và PCCCR. Trên địa bàn không xảy ra cháy rừng – một kết quả đáng ghi nhận trong bối cảnh thời tiết diễn biến phức tạp.
Để đạt được điều đó, đơn vị đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp: xây dựng kế hoạch PCCCR, duy trì trực 50% quân số trong mùa cao điểm, theo dõi cảnh báo cháy rừng trên hệ thống trực tuyến, tổ chức tuyên truyền rộng rãi đến người dân.
Đáng chú ý, hơn 2.000 phương án PCCCR đã được hướng dẫn xây dựng cho các hộ dân, chủ rừng; 22 tổ bảo vệ rừng được tập huấn thực tập phương án. Công tác tuyên truyền cũng được đẩy mạnh với 13 buổi trực tiếp và hàng trăm lượt phát thanh trên loa xã.
Không chỉ dừng ở tuyên truyền, lực lượng kiểm lâm còn tăng cường tuần tra, truy quét tại các khu vực giáp ranh – nơi tiềm ẩn nguy cơ vi phạm cao. Các đợt kiểm tra liên ngành với lực lượng công an, quân sự, chính quyền địa phương đã giúp kịp thời phát hiện, ngăn chặn vi phạm.
“Giữ rừng không chỉ là nhiệm vụ của kiểm lâm mà cần sự chung tay của cả hệ thống chính trị và người dân. Khi người dân hiểu và đồng hành thì hiệu quả bảo vệ rừng sẽ bền vững hơn”, ông Nguyễn Đức Quế nhấn mạnh.
Bên cạnh đó, công tác xử lý vi phạm cũng được thực hiện nghiêm. Trong năm, đơn vị đã xử lý 26 vụ việc, trong đó có 1 vụ chuyển xử lý hình sự. Tổng số tiền thu nộp ngân sách hơn 209 triệu đồng.
Trong năm 2025, Hạt Kiểm lâm số 15 – Thái Nguyên đã xây dựng 2.078 phương án PCCCR; 22 tổ bảo vệ rừng được tập huấn; 150 lượt tuyên truyền qua loa phát thanh; 0 vụ cháy rừng trong năm và 17 lượt kiểm tra khu vực giáp ranh.
Hướng tới phát triển rừng bền vững
Không chỉ bảo vệ, Hạt Kiểm lâm số 15 – Thái Nguyên còn chú trọng phát triển rừng theo hướng bền vững. Năm 2025, diện tích trồng rừng đạt hơn 626 ha, vượt hơn 200% kế hoạch. Trong đó, đáng chú ý là diện tích trồng rừng gỗ lớn và trồng rừng thay thế.
Cùng với đó, công tác cấp chứng chỉ rừng FSC tiếp tục được mở rộng. Riêng trong năm 2025, đã có hơn 1.700 ha rừng được cấp chứng chỉ, nâng tổng diện tích giai đoạn 2021–2025 lên hơn 4.000 ha. Đây là bước tiến quan trọng giúp nâng cao giá trị kinh tế của rừng trồng.
Tuy nhiên, theo đánh giá của đơn vị, ngành lâm nghiệp địa phương vẫn còn nhiều hạn chế như sản xuất manh mún, giá trị rừng trồng chưa cao, thiếu liên kết chuỗi và công nghệ chế biến còn lạc hậu.
Đặc biệt, việc chuyển đổi sang trồng cây bản địa, cây gỗ lớn vẫn gặp khó khăn do người dân chưa mạnh dạn đầu tư.
“Muốn phát triển bền vững thì phải thay đổi tư duy sản xuất, từ trồng rừng ngắn ngày sang rừng gỗ lớn, có chứng chỉ, có liên kết tiêu thụ. Đây là hướng đi tất yếu trong thời gian tới”, ông Nguyễn Đức Quế chia sẻ.
Trong năm 2026, Hạt Kiểm lâm số 15 – Thái Nguyên đặt mục tiêu tiếp tục nâng cao hiệu quả quản lý rừng, đẩy mạnh chuyển đổi số, tăng cường kiểm tra giám sát và hoàn thành các chỉ tiêu phát triển rừng.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu và áp lực phát triển kinh tế, việc giữ rừng càng trở nên cấp thiết. Và ở nơi đại ngàn Võ Nhai, những người kiểm lâm vẫn đang lặng lẽ làm nhiệm vụ – giữ màu xanh cho hôm nay và cho cả mai sau.
Định hướng năm 2026 của Hạt Kiểm lâm số 15 – Thái Nguyên, gồm: tăng cường chuyển đổi số trong quản lý rừng; nâng cao hiệu quả PCCCR, không để xảy ra cháy lớn; mở rộng diện tích rừng có chứng chỉ FSC; đẩy mạnh trồng rừng gỗ lớn, cây bản địa và tăng cường phối hợp liên ngành trong bảo vệ rừng.
Dưới đây là một số hình ảnh tuần tra bảo vệ rừng của Hạt Kiểm lâm số 15 – Thái Nguyên:
Bài 43: Sơn La - Cuộc chiến giữ rừng nơi “sống lưng khủng long” Tà Xùa
>>>>>> Xin vui lòng xem thêm:
- Bài 41: Phú Thọ - Khi người dân cùng giữ rừng Yên Lập
- Bài 40: Cao Bằng – Nỗ lực bền bỉ giữ màu xanh Nguyên Bình
- Bài 39: Phú Thọ - Giữ vững an ninh rừng, tạo nền tảng phát triển lâm nghiệp bền vững ở Lạc Sơn
- Bài 36: Thái Nguyên – Bảo vệ màu xanh những cánh rừng ở trung tâm công nghiệp
- Bài 32: Thái Nguyên - Phát huy vai trò người dân trong bảo vệ rừng nơi vùng cao Ngân Sơn
- Bài 21: Hạt Kiểm lâm số 10 - Thái Nguyên: Chủ động ngăn chặn hành vi xâm hại tài nguyên rừng
- Bài 19: Hạt Kiểm lâm số 12 - Thái Nguyên: Giữ vững diện tích rừng, nâng cao hiệu quả phòng cháy chữa cháy
- Bài 17: Hạt Kiểm lâm số 14 – tỉnh Thái Nguyên quyết tâm giữ vững gần 36.000 ha rừng
Việt Nam được công nhận là một trong 25 quốc gia có đa dạng sinh học cao trên thế giới với nhiều kiểu hệ sinh thái, các loài sinh vật, nguồn gen phong phú và đặc hữu. Tuy nhiên, đa dạng sinh học ở nước ta đang phải đối mặt với nhiều thách thức như: khai thác trái phép và quá mức tài nguyên sinh vật; nạn cháy rừng; biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường... dẫn đến sự suy giảm nguồn tài nguyên đa dạng sinh học.
Sáng 25/3, Chi cục Kiểm lâm Lào Cai cho biết, tại Khu bảo tồn thiên nhiên Hoàng Liên-Văn Bàn vừa phát hiện loài cá cóc bụng hoa, ở khu vực ngã ba suối, trên độ cao gần 1.700 mét so với mực nước biển. Đây là loài động vật rừng thuộc danh mục nguy cấp, quý hiếm nhóm IIB.
Vườn quốc gia Vũ Quang (Hà Tĩnh) vừa tiếp nhận 39 cá thể động vật hoang dã quý hiếm từ Trung tâm cứu hộ, bảo tồn và phát triển sinh vật Hoàng Liên Sơn (Vườn quốc gia Hoàng Liên Sơn, tỉnh Lào Cai).
Cuộc thi nhằm tuyên truyền, nâng cao nhận thức và trách nhiệm của cộng đồng, hình ảnh, thói quen trong tiêu dùng, đồng thời bảo tồn các giá trị đa dạng sinh học đối với các loài động vật hoang dã.
Ngày 14/3, đại diện của 164 nước thành viên Liên hợp quốc đã có mặt ở thành phố Geneva, Thụy Sĩ để tiến hành vòng đàm phán cuối cùng về một hiệp ước đầy tham vọng nhằm ngăn chặn và đảo ngược sự thu hẹp môi trường sống của các loài động vật nguy cấp.
