Từ chủ trương tích tụ đất đai và chuyển đổi cơ cấu cây trồng, xã Cẩm Tú (Thanh Hóa) đã hình thành nhiều mô hình sản xuất hiệu quả. Nổi bật nhất là mô hình trồng cam sạch của ông Nguyễn Văn Trọng, vừa nâng cao giá trị kinh tế vừa tạo thêm việc làm, đóng góp tích cực cho mục tiêu giảm nghèo bền vững.
Tích tụ đất đai tạo nền móng giảm nghèo
Sau khi sáp nhập bốn xã Cẩm Quý, Cẩm Giang, Cẩm Lương và Cẩm Tú (cũ), xã Cẩm Tú bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều lợi thế về hạ tầng và định hướng phát triển đồng bộ. Nhờ sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, địa phương đã đẩy mạnh tái cơ cấu kinh tế nông nghiệp, tập trung vào việc tích tụ đất đai, bước đi mang tính quyết định để hình thành nền nông nghiệp hàng hóa quy mô lớn.
Từ năm 2019 đến nay, Cẩm Tú đã tích tụ được hơn 165 ha đất, tạo điều kiện hình thành những vùng sản xuất tập trung, ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất. Những vùng cây ăn quả, lúa chất lượng cao và các mô hình trang trại tổng hợp tại Lương Thành, Cẩm Hoa, Liên Sơn, Bình Xuyên, Thái Bình, Thái Học đã giúp người dân mạnh dạn chuyển đổi sản xuất, nâng cao năng suất và chất lượng nông sản. Việc chuyển đổi diện tích lúa kém hiệu quả sang cây màu và cây ăn quả mang lại giá trị lớn gấp nhiều lần, đồng thời tạo nguồn thu ổn định cho các hộ dân tham gia mô hình.
Không chỉ tạo ra vùng sản xuất hàng hóa tập trung, chủ trương tích tụ đất còn mở ra cơ hội cho những hộ có tư duy làm nông nghiệp hiện đại được đầu tư quy mô lớn. Chính từ chủ trương này, mô hình trồng cam sạch của ông Nguyễn Văn Trọng đã có điều kiện ra đời và phát triển mạnh mẽ. Đây cũng là mô hình được đánh giá cao nhờ khả năng tạo sinh kế bền vững, thu hút lao động địa phương và góp phần giảm nghèo lâu dài. Với mức thu nhập bình quân đầu người của xã đạt gần 60 triệu đồng/năm và tỷ lệ hộ nghèo chỉ còn 1,68%, tích tụ đất đai rõ ràng đã trở thành động lực cho sự đổi thay toàn diện của Cẩm Tú.
Quyết tâm làm nông nghiệp sạch
Trong quá trình tích tụ đất đai và thâm nhập thực tế sản xuất cam trên địa bàn, ông Nguyễn Văn Trọng nhiều lần chứng kiến tình trạng người dân vì chạy theo lợi nhuận trước mắt đã lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật, thuốc kích thích sinh trưởng. Điều này không chỉ làm đất bạc màu, cây nhanh thoái hóa mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường và sức khỏe người tiêu dùng. Sự bức xúc trước thực trạng ấy trở thành động lực mạnh mẽ thôi thúc ông Trọng dấn thân vào con đường làm nông nghiệp sạch, dù phải đối mặt với vô vàn khó khăn ban đầu.
Không có sẵn vốn lớn, ông phải vay mượn, gom góp từng diện tích đất lâm nghiệp và tích tụ dần để tạo nên vùng sản xuất cam quy mô lớn. Từ những hecta đất đầu tiên, ông kiên định với hướng đi sản xuất hữu cơ, đầu tư bài bản từ khâu cải tạo đất, lựa chọn giống, đến lắp đặt hệ thống tưới tự động và sử dụng 100% phân hữu cơ nhập khẩu. Từng công đoạn chăm sóc cây đều được nghiên cứu kỹ thuật nhằm khắc phục những bệnh thường gặp như thối rễ, úng nước vào mùa mưa, nguyên nhân khiến nhiều hộ trồng cam trước đây thất bại.
Đến nay, ông Trọng đã sở hữu 12 ha cam với khoảng 1.000 gốc được chăm sóc hoàn toàn theo quy trình hữu cơ. Trang trại được tổ chức theo mô hình doanh nghiệp với tên Công ty TNHH Nông nghiệp Trọng Mai tạo việc làm ổn định cho khoảng 20 lao động địa phương với mức thu nhập khá, từ 7 đến 12 triệu đồng/tháng. Đây là nguồn sinh kế bền vững, giúp nhiều hộ dân có thu nhập ổn định ngay tại quê nhà, hạn chế tình trạng lao động trẻ phải rời địa phương đi làm ăn xa.
Sản phẩm cam của trang trại được thị trường đánh giá cao nhờ đảm bảo an toàn và chất lượng ổn định, được tiêu thụ tại nhiều siêu thị và thành phố lớn với giá khoảng 40.000 đồng/kg. Doanh thu trung bình đạt khoảng 2 tỷ đồng/năm, trở thành mô hình kinh tế dẫn đầu trong phong trào phát triển nông nghiệp sạch của xã. Hiện trang trại đang hướng tới chứng nhận VietGAP và xây dựng sản phẩm OCOP nhằm mở rộng thị trường chuỗi.
Mô hình trồng cam sạch của ông Trọng không chỉ là câu chuyện làm giàu chính đáng mà còn là minh chứng cho nông nghiệp bền vững: sản xuất an toàn, giữ gìn đất và môi trường, tạo việc làm và góp phần giảm nghèo. Đây cũng là mô hình điển hình cho hướng đi mà xã Cẩm Tú đang hướng tới nông nghiệp quy mô lớn, hiện đại, gắn với thị trường và phát triển an toàn lâu dài.