Dự án cao tốc Nha Trang - Đà Lạt có điểm đầu giao với cao tốc Bắc - Nam phía Đông tại xã Diên Thọ, tỉnh Khánh Hòa; điểm cuối tại ngã ba Đarahoa, phường Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng. Tổng chiều dài đoạn tuyến đề xuất đầu tư khoảng 80,8 km, quy mô 4 làn xe, nền đường rộng 22 - 24,75 m, tốc độ thiết kế 80 - 100 km/h. Dự án dự kiến rút ngắn thời gian di chuyển giữa hai địa phương còn khoảng 1,5 - 2 giờ, thay vì 3,5 - 4 giờ như hiện nay.
UBND tỉnh Khánh Hòa vừa trình Thủ tướng Chính phủ xem xét chấp thuận triển khai Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường bộ cao tốc Nha Trang - Đà Lạt theo phương thức đối tác công tư PPP, hợp đồng BOT, trong giai đoạn 2026 - 2030. Đây là dự án quan trọng quốc gia, được kỳ vọng hình thành trục ngang chiến lược kết nối vùng Tây Nguyên với duyên hải Nam Trung Bộ, mở rộng không gian phát triển kinh tế, du lịch, logistics và bảo đảm quốc phòng - an ninh.
Theo tờ trình, dự án cao tốc Nha Trang - Đà Lạt có điểm đầu giao với cao tốc Bắc - Nam phía Đông tại xã Diên Thọ, tỉnh Khánh Hòa; điểm cuối tại ngã ba Đarahoa, phường Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng. Tổng chiều dài đoạn tuyến đề xuất đầu tư khoảng 80,8 km, quy mô 4 làn xe, nền đường rộng 22 - 24,75 m, tốc độ thiết kế 80 - 100 km/h.
Tuyến cao tốc này là một phần trong tổng thể cao tốc Nha Trang - Liên Khương, dài khoảng 99 km, gồm đoạn Nha Trang - Đà Lạt khoảng 80,8 km và đoạn Đà Lạt - Liên Khương khoảng 18,2 km. Việc ưu tiên đầu tư đoạn Nha Trang - Đà Lạt trước năm 2030 nhằm sớm kết nối hai trung tâm du lịch lớn của cả nước, đồng thời khắc phục những bất cập của Quốc lộ 27C hiện nay.
Hiện Quốc lộ 27C là tuyến đường độc đạo nối Nha Trang với Đà Lạt. Trên tuyến có đèo Khánh Lê dài khoảng 30 km, địa hình quanh co, hiểm trở, thường xuyên xảy ra sạt lở vào mùa mưa bão và tiềm ẩn nguy cơ tai nạn giao thông. Với quy mô hiện tại, khả năng thông hành tối đa của Quốc lộ 27C khoảng 10.000 PCU, trong khi dự báo đến năm 2029 - 2030, lưu lượng xe quy đổi đạt khoảng 9.800 - 10.900 PCU. Như vậy, tuyến đường này có nguy cơ mãn tải trước năm 2030.
Sau khi đầu tư, cao tốc Nha Trang - Đà Lạt dự kiến rút ngắn thời gian di chuyển giữa hai địa phương còn khoảng 1,5 - 2 giờ, thay vì 3,5 - 4 giờ như hiện nay. Điều này không chỉ tạo thuận lợi cho vận tải hành khách, hàng hóa mà còn mở ra dư địa phát triển các tour du lịch kết nối “biển và hoa”, giữa du lịch biển Nha Trang và du lịch cảnh quan núi rừng Đà Lạt.
Dự án cũng có ý nghĩa quan trọng trong việc kết nối Tây Nguyên với hệ thống cảng biển nước sâu Nam Trung Bộ, đặc biệt là Khu kinh tế Vân Phong và hệ thống cảng biển tại Khánh Hòa. Khi hoàn thành, tuyến đường được kỳ vọng góp phần giảm chi phí logistics, nâng cao năng lực cạnh tranh vùng, thúc đẩy phát triển công nghiệp, thương mại, dịch vụ, du lịch và thu hút đầu tư.
Khoảng 490 ha đất rừng trong phạm vi dự án
Theo sơ bộ nhu cầu sử dụng đất, dự án cần khoảng 627 ha đất. Trong đó, diện tích đất rừng khoảng 490 ha, gồm 99,9 ha đất rừng đặc dụng, 218 ha đất rừng phòng hộ và 172,1 ha đất rừng sản xuất. Riêng đất rừng đặc dụng nằm trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng.
UBND tỉnh Khánh Hòa cho biết trong các bước triển khai tiếp theo sẽ tiếp tục nghiên cứu các giải pháp kỹ thuật tiên tiến trong thiết kế và thi công như cầu cạn, tường chắn có cốt, hầm, cầu nhịp lớn… nhằm giảm thiểu phạm vi chiếm dụng đất và diện tích ảnh hưởng đến rừng.
Đối với nội dung chuyển mục đích sử dụng rừng, UBND tỉnh Khánh Hòa đã có văn bản gửi Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị hướng dẫn trình tự, thủ tục. Trên cơ sở hướng dẫn của Bộ, địa phương sẽ chỉ đạo các đơn vị liên quan thực hiện đầy đủ thủ tục quyết định chủ trương chuyển mục đích sử dụng rừng sang mục đích khác, đồng thời với thủ tục quyết định chủ trương đầu tư dự án, bảo đảm tuân thủ quy định đối với dự án quan trọng quốc gia.
Sơ bộ tổng mức đầu tư dự án khoảng 25.058 tỷ đồng. Trong đó, chi phí giải phóng mặt bằng khoảng 1.171 tỷ đồng; chi phí xây dựng, thiết bị khoảng 18.889 tỷ đồng; chi phí quản lý dự án, tư vấn và chi phí khác khoảng 1.511 tỷ đồng; lãi vay khoảng 427 tỷ đồng; chi phí dự phòng khoảng 3.060 tỷ đồng.
Về phương án nguồn vốn, vốn nhà đầu tư tham gia dự án dự kiến khoảng 8.772 tỷ đồng, chiếm 35% tổng mức đầu tư. Vốn nhà nước tham gia dự án khoảng 16.286 tỷ đồng, chiếm 65%. Trong đó, ngân sách tỉnh Khánh Hòa tham gia 1.500 tỷ đồng, ngân sách tỉnh Lâm Đồng 768 tỷ đồng và kiến nghị ngân sách trung ương hỗ trợ 14.018 tỷ đồng trong kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030.
Theo UBND tỉnh Khánh Hòa, tỷ lệ vốn nhà nước tham gia ở mức 65% được xác định trên cơ sở đặc điểm địa hình miền núi phức tạp, quy mô công trình lớn, nhiều hạng mục cầu, hầm kỹ thuật, thời gian thu hồi vốn dài và lưu lượng khai thác giai đoạn đầu chưa cao. Nếu giảm tỷ lệ vốn nhà nước, thời gian hoàn vốn sẽ kéo dài, ảnh hưởng đến tính khả thi tài chính và khả năng thu hút nhà đầu tư, tổ chức tín dụng.
Dự án dự kiến được chia thành 3 dự án thành phần, gồm: dự án thành phần xây dựng tuyến cao tốc theo phương thức PPP, hợp đồng BOT; dự án thành phần bồi thường, giải phóng mặt bằng đoạn qua Khánh Hòa; và dự án thành phần bồi thường, giải phóng mặt bằng đoạn qua Lâm Đồng.
UBND tỉnh Khánh Hòa kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chấp thuận chủ trương triển khai dự án trong giai đoạn 2026 - 2030; giao UBND tỉnh Khánh Hòa làm cơ quan có thẩm quyền; chấp thuận phương án phân chia dự án thành phần; xem xét hỗ trợ nguồn vốn ngân sách trung ương và giao các bộ, ngành liên quan phối hợp hướng dẫn địa phương hoàn thiện hồ sơ, thủ tục theo quy định.