Giữa núi rừng Suối Giàng mây phủ, nơi những gốc chè Shan tuyết cổ thụ hàng trăm năm tuổi vẫn âm thầm bén rễ cùng đời sống người Mông, anh Giàng A Dê, một người con của thôn Pang Cáng, đang thổi làn gió mới vào vùng đất này. Mô hình du lịch cộng đồng gắn với văn hóa trà Shan tuyết của anh Dê đang trở thành điểm sáng trong hành trình bảo tồn và phát huy giá trị di sản Suối Giàng.
Toàn cảnh Suối Giàng từ trên cao với sương mù bao phủ, thấp thoáng những đồi chè Shan tuyết cổ thụChè Shan tuyết cổ thụ Suối Giàng, nơi phát triển mô hình du lịch cộng đồng gắn với văn hóa trà, góp phần gìn giữ và lan tỏa giá trị di sản địa phươngLò quay sấy thủ công dùng để chế biến chè Shan tuyết tại Suối Giàng. Bằng cách sử dụng củi đốt truyền thống, người dân địa phương giữ gìn phương pháp sao sấy cổ xưa, góp phần tạo nên hương vị đặc trưng cho loại chè cổ thụ quý hiếm Anh Giàng A Dê (phải) trao đổi về quy trình chế biến chè Shan tuyết tại Suối GiàngLò quay sấy chè dạng trống quay, sử dụng nhiệt gián tiếp từ than hoặc củi, kết hợp với chuyển động quay đều giúp lá chè được sấy khô đồng đều, giữ được màu sắc và hương vịAnh Giàng A Dê trao đổi với phóng viên Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường về phát triển du lịch cộng đồng gắn với gìn giữ và quảng bá hương sắc chè Shan tuyếtTrong chuyến công tác thực địa, anh Giàng A Dê, đại diện cộng đồng địa phương, dẫn đoàn cán bộ, phóng viên Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường đến khảo sát và tìm hiểu thực tế về cây chè Shan tuyết cổ thụ"Tôi muốn du khách đến uống chè, hiểu và cảm được cả linh hồn của cây chè Shan tuyết Suối Giàng”, Anh Dê chia sẻNhững búp chè non được lựa chọn kỹ càng, hái bằng tay để không làm tổn thương cây chè cổ thụChè Shan tuyết Suối Giàng là một sản vật, là linh hồn của núi rừng, là nhịp sống của cộng đồng người MôngCận cảnh búp chè Shan tuyết phủ lông tơ trắng như tuyết, đúng như tên gọiChè Shan tuyết Suối Giàng nổi bật với lớp lông tơ trắng mịn, biểu tượng của sự tinh khiết và khí hậu khắt khe vùng caoLò quay sấy chè hoạt động bên ánh lửa hồng, tạo nhiệt độ ổn định để sấy khô chè Shan tuyết theo phương pháp thủ công truyền thốngChè được sấy bằng lò quay hoặc phơi khô tự nhiên, giúp chè khô hoàn toàn nhưng vẫn giữ được mùi hương và vị đậm đàMô hình của anh Giàng A Dê là một minh chứng sống động cho sự kết hợp hài hòa giữa bảo tồn văn hóa, phát triển kinh tế và du lịch bền vữngSản phẩm chè Shan tuyết được dán nhãn, đóng gói thủ công nhằm đảm bảo chất lượng và truy xuất nguồn gốc rõ ràng, góp phần nâng cao giá trị thương hiệu chè vùng caoSau khi trải qua quá trình chế biến thủ công, chè Shan tuyết được cẩn thận đóng gói và dán nhãn để chuẩn bị đưa ra thị trườngTrong từng ngụm chè Shan tuyết nơi đây là câu chuyện về con người, đất và trời, về một Suối Giàng nguyên sơ nhưng đầy tiềm năng
Chè Shan tuyết Suối Giàng, nằm ở vùng núi cao Tây Bắc, là một trong những đặc sản quý giá của tỉnh Yên Bái (cũ) nói riêng và cả nước nói chung. Được trồng và chăm sóc trên những đỉnh núi cao, trong điều kiện khí hậu mát mẻ, không khí trong lành và đất đai giàu dinh dưỡng, chè Shan tuyết nơi đây mang hương vị đặc trưng không thể nhầm lẫn.
Cái tên “Shan tuyết” xuất phát từ việc những cây chè cổ thụ có tuổi đời hàng trăm năm, phủ đầy những lớp rêu mốc trắng như tuyết, tạo nên vẻ đẹp thiên nhiên kỳ bí và độc đáo. Hương chè Shan tuyết Suối Giàng thanh khiết, dịu nhẹ, hòa quyện với vị đắng chát tự nhiên đặc trưng của chè Shan, tạo nên dư vị sâu đậm và ngọt hậu lâu dài.
Quy trình chế biến chè Shan tuyết tại Suối Giàng được người dân địa phương gìn giữ theo phương pháp truyền thống, tỉ mỉ từ khâu hái, sao, vò đến sấy, nhằm giữ trọn vẹn hương sắc tự nhiên và giá trị dinh dưỡng của lá chè. Không chỉ là một thức uống tinh tế, chè Shan tuyết Suối Giàng còn mang đậm giá trị văn hóa và tinh thần của đồng bào các dân tộc nơi đây.
Chè Shan tuyết Suối Giàng là niềm tự hào của người dân bản địa, thu hút sự quan tâm của nhiều nhà nghiên cứu và du khách yêu trà trên khắp cả nước, góp phần phát triển du lịch cộng đồng và quảng bá hình ảnh vùng đất Tây Bắc hùng vĩ.
Sáng 17/4/2026, tại xã Hồ Thầu (tỉnh Tuyên Quang), hội thảo “Phát huy giá trị vùng chè Shan Tuyết cổ trong phát triển du lịch nông nghiệp tuần hoàn” do Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường đã quy tụ hơn 150 đại biểu là nhà quản lý, chuyên gia, doanh nghiệp và người dân địa phương. Không chỉ dừng lại ở một diễn đàn khoa học, sự kiện mở ra định hướng phát triển mới, đưa chè Shan Tuyết “vàng xanh” nơi đại ngàn trở thành trụ cột của kinh tế nông nghiệp đa giá trị, gắn với du lịch bền vững.
Ngày 17/4/2026, tại tỉnh Tuyên Quang, Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) phối hợp với UBND xã Hồ Thầu, tỉnh Tuyên Quang tổ chức Hội thảo “Phát huy giá trị vùng Chè Shan Tuyết cổ trong phát triển Du lịch nông nghiệp tuần hoàn ở xã Hồ Thầu”. Hội thảo quy tụ hơn 150 đại biểu, gồm đại diện lãnh đạo các cơ quan Trung ương, địa phương, các nhà khoa học, chuyên gia, doanh nghiệp và cơ quan báo chí.
Chiều 16/4/2026, tại thôn Chiến Thắng, xã Hồ Thầu (Tuyên Quang) lễ phát động trồng dặm cây chè Shan tuyết cổ thụ đã được tổ chức trang trọng với chủ đề: “Phát huy giá trị vùng chè Shan Tuyết cổ thụ trong phát triển du lịch nông nghiệp tuần hoàn tại xã Hồ Thầu”. Sự kiện là hoạt động thiết thực nhằm bảo tồn nguồn gen quý, phục hồi diện tích chè già cỗi, đồng thời mở ra hướng phát triển kinh tế nông nghiệp gắn với du lịch trải nghiệm bền vững.
Trong khuôn khổ chương trình “Hành trình Gieo mầm Trà Việt 2026” được tổ chức tại Trường Đại học Lâm nghiệp sáng ngày 8/4/2026 với các hoạt động trồng cây, thưởng trà và giao lưu về văn hóa trà Việt, phóng viên Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường đã có cuộc trao đổi với bà Lâm Diệu Linh - Giám đốc Viet Link Tea, một trong những đơn vị khởi xướng và đồng hành cùng chương trình, về hành trình lan tỏa giá trị của trà Việt trong đời sống hiện đại.
Một buổi sáng đầu tháng Tư, khuôn viên xanh mát của Trường Đại học Lâm nghiệp (Xuân Mai - Hà Nội) trở nên nhộn nhịp hơn thường ngày. Những cây giống nhỏ được nâng niu trên tay các đại biểu, doanh nhân, giảng viên và sinh viên. Những nhát cuốc nhẹ nhàng mở đất, từng gàu nước tưới đầu tiên được đổ xuống gốc cây.