Từng được xem là loại dược liệu khó trồng và kén điều kiện sinh trưởng, sâm bố chính đang dần khẳng định tiềm năng trên vùng đất Mộ Đức (tỉnh Quảng Ngãi). Sau nhiều năm kiên trì thử nghiệm, bà Nguyễn Thị Diệu không chỉ trồng thành công loại cây này mà còn phát triển theo hướng sản xuất hữu cơ, chế biến sâu và xây dựng thương hiệu, mở ra hướng đi mới cho nông nghiệp giá trị cao.
Ít ai nghĩ rằng khu vườn sâm bố chính xanh tốt rộng gần 1.500m² ở thôn Nam Hòa hôm nay từng trải qua nhiều lần thất bại. Những vụ trồng đầu tiên, cây sâm sinh trưởng kém, tỷ lệ sống thấp, có diện tích phải trồng lại. Đây cũng là khó khăn chung của nhiều người khi đưa loại dược liệu vốn thích hợp ở một số vùng chuyên canh về trồng tại Quảng Ngãi.
Không chấp nhận bỏ cuộc, bà Nguyễn Thị Diệu dành nhiều thời gian nghiên cứu tài liệu, học hỏi kỹ thuật từ các vùng trồng dược liệu trong cả nước và từng bước điều chỉnh quy trình canh tác để phù hợp với điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng địa phương. Sau gần 4 năm kiên trì, cây sâm bố chính đã thích nghi tốt, phát triển ổn định và cho năng suất vượt mong đợi.
"Suốt 4 năm qua, sau mỗi vụ thu hoạch tôi đều gửi mẫu đi kiểm nghiệm hàm lượng saponin. Kết quả cho thấy chất lượng sâm đạt mức tương đương nhiều dòng sâm nổi tiếng trên thị trường. Đó là động lực để tôi tiếp tục đầu tư phát triển", bà Diệu chia sẻ.
Theo bà Diệu, toàn bộ diện tích sâm hiện được chăm sóc theo hướng hữu cơ, hạn chế tối đa việc sử dụng hóa chất để bảo đảm dược tính của củ. Đây cũng là yếu tố quan trọng giúp sản phẩm tạo được sự khác biệt khi đưa ra thị trường.
Sau khoảng 14 - 16 tháng canh tác, mỗi sào sâm cho sản lượng khoảng 7,5 tạ củ. Tuy nhiên, thay vì chỉ bán củ tươi như nhiều nơi khác, bà Diệu lựa chọn hướng nâng cao giá trị bằng chế biến sâu.
Ngoài phần củ, thân, lá và hoa sâm đều được tận dụng để sản xuất trà thảo mộc, còn củ được chế biến thành cao sâm cô đặc. Cách làm này không chỉ kéo dài thời gian bảo quản mà còn đa dạng hóa sản phẩm, tăng giá trị kinh tế trên cùng diện tích canh tác.
Theo bà Diệu, cây sâm bố chính từ 6 - 7 tháng tuổi có thể sử dụng để hầm với gà và táo đỏ, phù hợp bồi bổ sức khỏe cho người mới ốm dậy hoặc sau phẫu thuật. Đây cũng là cơ sở để phát triển thêm các sản phẩm chăm sóc sức khỏe từ nguồn dược liệu địa phương.
Dù vậy, bà cho rằng, thách thức lớn nhất hiện nay không nằm ở khâu sản xuất mà là thị trường. Sâm bố chính Quảng Ngãi vẫn còn khá mới với người tiêu dùng. Vì vậy, bà chủ động cho khách hàng dùng thử sản phẩm để họ có thời gian trải nghiệm trước khi quyết định lựa chọn.
Chị Lê Thị Giang (phường Nghĩa Lộ) cho biết, sau khoảng một tháng sử dụng sản phẩm từ sâm bố chính, chị cảm nhận sức khỏe cải thiện rõ rệt, cơ thể phục hồi tốt hơn. Theo chị, đây là dòng sản phẩm cần sử dụng đều đặn trong thời gian dài mới phát huy hiệu quả.
Để mở rộng đầu ra, bà Diệu đang nghiên cứu thêm các sản phẩm mới như nước giải khát từ sâm bố chính, đồng thời hoàn thiện hồ sơ đăng ký sản phẩm OCOP. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm xây dựng thương hiệu và đưa sản phẩm tiếp cận thị trường rộng lớn hơn.
Không chỉ đầu tư vào cây sâm, bà Diệu còn phát triển mô hình trang trại tổng hợp trên diện tích khoảng 3 ha theo hướng nông nghiệp sạch. Trang trại hiện trồng khoảng 2.000 gốc ổi, 2.500 gốc cau và 150 gốc dừa, tạo nguồn thu ổn định trong thời gian chờ cây sâm cho thu hoạch.
Mô hình "lấy ngắn nuôi dài" này cũng tạo việc làm thường xuyên cho từ 5 - 10 lao động ở địa phương.
"Làm việc tại trang trại giúp chúng tôi có thu nhập vài trăm nghìn đồng mỗi ngày, không phải đi làm ăn xa. Nông sản được sản xuất bằng phân hữu cơ nên cũng yên tâm hơn về chất lượng", anh Bùi Văn Lực (xã Mộ Đức) chia sẻ.
Từ những thất bại ban đầu, sâm bố chính đã dần bén rễ trên vùng đất Mộ Đức. Việc kết hợp sản xuất hữu cơ với chế biến sâu và định hướng xây dựng sản phẩm OCOP không chỉ giúp nâng cao giá trị của cây dược liệu mà còn cho thấy tiềm năng phát triển một nền nông nghiệp xanh, tạo sinh kế bền vững và gia tăng thu nhập cho người dân địa phương.
Sau hơn 4 tháng triển khai Chiến dịch "500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ", Quảng Ngãi không chỉ đẩy mạnh công tác khảo sát, tìm kiếm trong nước và ở Lào, Campuchia mà còn đồng thời lấy mẫu sinh phẩm phục vụ giám định ADN, số hóa dữ liệu mộ liệt sĩ. Việc kết hợp nhiều giải pháp đang từng bước nâng cao hiệu quả xác định danh tính liệt sĩ, đáp ứng nguyện vọng của thân nhân và thể hiện đạo lý "Uống nước nhớ nguồn" của dân tộc.
Sau khi hoàn thành nhiều phần việc quan trọng trong công tác đo đạc, lập hồ sơ địa chính và làm sạch cơ sở dữ liệu đất đai, Quảng Ngãi đang bước vào giai đoạn tăng tốc triển khai. Mục tiêu của tỉnh là hoàn thành cơ sở dữ liệu đất đai trong năm 2026, tạo nền tảng phục vụ quản lý và chuyển đổi số trong lĩnh vực đất đai.
Giữa cao điểm nắng nóng, nhiều diện tích lúa Hè Thu tại thôn Mỹ Lại, xã Tịnh Khê (tỉnh Quảng Ngãi) bất ngờ khô héo, chết hàng loạt do xâm nhập mặn kết hợp đất nhiễm phèn. Dù đã tìm nhiều cách cứu lúa, hàng chục hộ dân vẫn đứng trước nguy cơ thiệt hại nặng nếu nguồn nước ngọt không sớm được bổ sung.
