Từ thực tiễn triển khai dự án và ý kiến doanh nghiệp, người dân, có thể thấy việc hoàn thiện thể chế, đặc biệt là Luật Khoáng sản sửa đổi và Nghị quyết 66.4 đang mở hướng tháo gỡ căn cơ bài toán thiếu vật liệu xây dựng tại Thanh Hóa.
Thể chế mới, động lực thay đổi tư duy khai thác
Bà Phạm Thị Xuân, Giám đốc Công ty Cổ phần Xuân An Phú JMC cho rằng: Nghị quyết 66.4 cùng với Luật Khoáng sản sửa đổi năm 2025 đã và đang tạo ra bước chuyển quan trọng trong cách thức quản lý và khai thác tài nguyên khoáng sản tại Việt Nam. Điểm đáng chú ý là các quy định mới không chỉ siết chặt kỷ cương trong hoạt động khai thác mà còn hướng tới mục tiêu phát triển bền vững, hài hòa giữa lợi ích kinh tế và bảo vệ môi trường.
Trước đây, nhiều doanh nghiệp gặp khó khăn do các quy định chưa đồng bộ, thủ tục còn chồng chéo, gây ảnh hưởng đến tiến độ triển khai dự án. Tuy nhiên, với việc hoàn thiện khung pháp lý thông qua Luật Khoáng sản sửa đổi 2025, các quy trình đã trở nên minh bạch hơn, rõ ràng hơn, giúp doanh nghiệp chủ động trong việc xây dựng kế hoạch đầu tư, khai thác và phục hồi môi trường
Đặc biệt, Nghị quyết 66.4 đã nhấn mạnh yêu cầu nâng cao hiệu quả quản lý tài nguyên, chống thất thoát, lãng phí và tăng cường trách nhiệm của doanh nghiệp trong suốt vòng đời dự án. Điều này buộc các doanh nghiệp phải thay đổi tư duy, không chỉ khai thác đơn thuần mà còn phải đầu tư vào công nghệ, quản lý và bảo vệ môi trường.
Tại Công ty Xuân An Phú JMC, việc áp dụng các quy định mới đã giúp doanh nghiệp chuẩn hóa quy trình vận hành, từ khâu khảo sát, khai thác đến hoàn thổ và phục hồi môi trường. Công ty cũng tăng cường đầu tư vào thiết bị hiện đại nhằm giảm thiểu tác động đến môi trường, đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên.
Trong bối cảnh yêu cầu phát triển xanh ngày càng cao, doanh nghiệp nào thích ứng nhanh với các quy định mới sẽ có lợi thế cạnh tranh lớn. Nghị quyết và Luật không chỉ là công cụ quản lý mà còn là động lực thúc đẩy doanh nghiệp đổi mới, hướng tới mô hình khai thác khoáng sản bền vững, có trách nhiệm với xã hội và môi trường.
Nghị quyết số 66.4/2025/NQ-CP của Chính phủ, ban hành ngày 21/9/2025, là văn bản quy định các cơ chế, chính sách đặc thù nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai Luật Địa chất và Khoáng sản năm 2024. Nghị quyết tập trung rút ngắn thủ tục hành chính, tăng cường phân cấp cho địa phương, cho phép linh hoạt trong khai thác và thu hồi khoáng sản, đặc biệt là vật liệu xây dựng phục vụ các dự án trọng điểm, cấp bách. Đồng thời, vẫn yêu cầu kiểm soát chặt chẽ sản lượng, bảo vệ môi trường và sử dụng hiệu quả tài nguyên. Nghị quyết có hiệu lực từ ngày 21/9/2025 đến hết ngày 28/02/2027, góp phần khơi thông nguồn lực, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.… |
Minh bạch để phát triển bền vững
Đại diện HTX Công nghiệp Tân Sơn, đơn vị hoạt động trong lĩnh vực khai thác đá đánh giá cao những điểm mới của Nghị quyết 66.4 và Luật Khoáng sản sửa đổi 2025, đặc biệt là việc tăng cường tính minh bạch và siết chặt quản lý trong hoạt động khai thác.
Theo đó. trước đây tình trạng khai thác nhỏ lẻ, thiếu kiểm soát hoặc cạnh tranh không lành mạnh giữa các đơn vị vẫn còn tồn tại ở một số địa phương, gây ảnh hưởng đến môi trường kinh doanh chung. Tuy nhiên, với các quy định mới, đặc biệt là yêu cầu về giám sát sản lượng, lắp đặt thiết bị kiểm soát, cũng như quy định chặt chẽ về cấp phép và quản lý khai thác, môi trường hoạt động đã trở nên minh bạch và công bằng hơn.
HTX Tân Sơn đã chủ động đầu tư hệ thống cân điện tử, camera giám sát và phần mềm quản lý sản lượng nhằm đáp ứng yêu cầu của pháp luật. Việc này không chỉ giúp doanh nghiệp tuân thủ quy định mà còn nâng cao hiệu quả quản trị nội bộ, giảm thất thoát tài nguyên và chi phí vận hành.
Một điểm quan trọng khác được đại diện HTX nhấn mạnh là các quy định về bảo vệ môi trường và phục hồi sau khai thác. Theo đó, doanh nghiệp phải có trách nhiệm rõ ràng trong việc hoàn nguyên môi trường, xử lý bụi, tiếng ồn và đảm bảo an toàn cho người lao động cũng như cộng đồng xung quanh.
Dù ban đầu việc đáp ứng các tiêu chuẩn mới có thể làm tăng chi phí đầu tư, nhưng về lâu dài sẽ mang lại lợi ích bền vững, giúp doanh nghiệp hoạt động ổn định, giảm rủi ro pháp lý và nâng cao uy tín trên thị trường. “Chúng tôi coi đây không chỉ là quy định bắt buộc mà còn là cơ hội để nâng cao chất lượng hoạt động, hướng tới phát triển bền vững, gắn với trách nhiệm xã hội”, đại diện HTX chia sẻ.
Tuân thủ pháp luật, chủ động thích ứng
Ông Nghiêm Văn Chính, Giám đốc Công ty Cổ phần Cà gai leo Cán Khê: Tôi cho rằng việc triển khai Luật Địa chất và Khoáng sản đã tạo hành lang pháp lý rõ ràng, minh bạch hơn cho các doanh nghiệp khi thực hiện các dự án có liên quan đến hoạt động thu hồi khoáng sản trong phạm vi dự án. Đối với Dự án Cây cà gai leo công nghệ cao Cán Khê tại xã Xuân Du (Thanh Hóa), ngay từ khi bắt đầu triển khai, chúng tôi luôn xác định phải thực hiện nghiêm túc các quy định của pháp luật, vừa bảo đảm tiến độ dự án, vừa gắn với trách nhiệm bảo vệ môi trường và lợi ích của cộng đồng.
Trong quá trình triển khai dự án, công ty đã được cơ quan có thẩm quyền xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản đất làm vật liệu san lấp trong phạm vi diện tích dự án khoảng 49.989,6 m² với khối lượng khoảng 337.921 m³, phục vụ cho việc san lấp và hoàn thiện mặt bằng dự án. Đây là nguồn vật liệu phát sinh trong quá trình triển khai dự án nên chúng tôi luôn thực hiện theo đúng vị trí, khối lượng và thời gian đã được cơ quan chức năng cho phép.
Trong suốt quá trình thực hiện, chúng tôi đặc biệt chú trọng đến các yếu tố an toàn và môi trường. Công ty đã bố trí lực lượng thường xuyên quét dọn khu vực thi công và các tuyến đường vận chuyển để hạn chế bụi bẩn, bảo đảm vệ sinh môi trường và không ảnh hưởng đến sinh hoạt của người dân. Đồng thời, các biển báo, biển cảnh báo an toàn cũng được cắm đầy đủ tại khu vực thi công và dọc các tuyến đường vận chuyển, bố trí người phân luồng, kẻ vạch kẻ đường nhằm bảo đảm an toàn giao thông và an toàn lao động.
Chúng tôi cũng thực hiện nghiêm các quy định về quản lý sản lượng khoáng sản thu hồi, phối hợp với cơ quan chức năng và chính quyền địa phương để giám sát hoạt động thu hồi, vận chuyển theo đúng quy định. Các thiết bị kiểm soát như camera giám sát, trạm cân và hệ thống báo cáo sản lượng được triển khai đầy đủ nhằm bảo đảm minh bạch và tuân thủ pháp luật.
Bên cạnh việc triển khai dự án, chúng tôi luôn ý thức rằng doanh nghiệp phải có trách nhiệm đồng hành với sự phát triển của địa phương. Vì vậy, công ty cũng tích cực tham gia ủng hộ, đóng góp cùng chính quyền và người dân trong việc xây dựng, cải tạo các tuyến đường giao thông tại địa phương, góp phần tạo điều kiện thuận lợi cho việc đi lại, vận chuyển hàng hóa và phát triển kinh tế – xã hội của khu vực.
Đồng thuận nhưng không buông lỏng giám sát
Bên cạnh doanh nghiệp, người dân địa phương. những người chịu tác động trực tiếp cũng có những đánh giá thực tế về quá trình triển khai dự án. Ông Lê Văn Hùng (xã Xuân Du) cho biết, tình trạng bụi bẩn và mất an toàn giao thông đã được cải thiện rõ rệt nhờ các biện pháp kiểm soát của doanh nghiệp. Tuy nhiên, ông cũng mong muốn việc này được duy trì thường xuyên, đặc biệt trong những thời điểm cao điểm vận chuyển.
Trong khi đó, bà Nguyễn Thị Lan (xã Luận Thành) ghi nhận sự phối hợp tốt hơn giữa doanh nghiệp và chính quyền địa phương. Việc nâng cấp hạ tầng giao thông không chỉ phục vụ dự án mà còn mang lại lợi ích thiết thực cho người dân. Tuy nhiên, bà Lan cũng bày tỏ mong muốn cơ quan chức năng tiếp tục giám sát chặt chẽ, đảm bảo các cam kết về môi trường được thực hiện đầy đủ, tránh ảnh hưởng lâu dài đến đất đai và nguồn nước.
Ở góc độ người lao động, ông Phạm Văn Tuấn cho rằng các dự án đã tạo thêm việc làm và thu nhập cho người dân địa phương. Điều kiện làm việc, trang bị an toàn cũng được cải thiện đáng kể. Dù vậy, ông Tuấn kỳ vọng doanh nghiệp sẽ tiếp tục quan tâm hơn đến chế độ và môi trường làm việc, đảm bảo sự gắn bó lâu dài của người lao động.
Từ thực tiễn trên, có thể thấy bài toán thiếu vật liệu xây dựng tại Thanh Hóa không chỉ là vấn đề cung – cầu, mà còn là câu chuyện về quản lý tài nguyên, hoàn thiện thể chế và điều hòa lợi ích giữa các bên.
Luật Khoáng sản sửa đổi 2025 và Nghị quyết 66.4 đang từng bước tạo ra khung pháp lý minh bạch, giúp “khơi thông” nguồn vật liệu hợp pháp, đồng thời hạn chế những hệ lụy từ khai thác tự phát.
Tuy nhiên, để các chính sách này thực sự phát huy hiệu quả, cần sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống: từ cơ quan quản lý trong giám sát, doanh nghiệp trong tuân thủ, đến người dân trong giám sát cộng đồng. Khi doanh nghiệp coi tuân thủ là nền tảng, chính quyền đóng vai trò kiến tạo và người dân đồng hành, bài toán thiếu vật liệu xây dựng không chỉ được giải quyết trước mắt mà còn được xử lý một cách bền vững.
Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026–2031 đã diễn ra thành công tốt đẹp, thể hiện rõ quyền làm chủ của Nhân dân trong việc lựa chọn những đại biểu tiêu biểu, xứng đáng đại diện cho ý chí và nguyện vọng của cử tri.
Ủy ban bầu cử tỉnh Thanh Hóa vừa ban hành Quyết định công bố danh sách những người trúng cử đại biểu HĐND tỉnh khóa XIX, nhiệm kỳ 2026 - 2031.
Trong bối cảnh nhu cầu đầu tư hạ tầng tăng mạnh, thị trường vật liệu xây dựng tại Thanh Hóa đối mặt với tình trạng mất cân đối nghiêm trọng giữa cung và cầu, đặc biệt là đất san lấp và cát xây dựng. Trước áp lực này, tỉnh Thanh Hóa đã chủ động triển khai nhiều giải pháp tháo gỡ khó khăn trên cơ sở Luật Địa chất và Khoáng sản sửa đổi năm 2025 (có hiệu lực từ 1/1/2026) và Nghị quyết số 66.4 NQ-CP của Chính phủ về ban hành các cơ chế, chính sách đặc thù nhằm tháo gỡ vướng mắc trong triển khai Luật. Những động thái này không chỉ góp phần khơi thông nguồn cung vật liệu mà còn tạo nền tảng pháp lý thông thoáng, hướng tới ổn định thị trường và đảm bảo tiến độ các dự án phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn.
Trong bối cảnh du lịch nông nghiệp ngày càng được xem là hướng đi quan trọng nhằm đa dạng hóa sản phẩm du lịch và phát triển kinh tế nông thôn bền vững, Thanh Hóa đang từng bước hình thành nhiều mô hình gắn với lợi thế địa phương. Phóng viên Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường đã có cuộc trao đổi với TS. Nguyễn Thị Trúc Quỳnh, Trưởng khoa Du lịch, Trường Đại học Văn hóa, Thể thao và Du lịch Thanh Hóa về thực trạng, những yếu tố then chốt cũng như định hướng phát triển du lịch nông nghiệp của tỉnh trong thời gian tới.
