Đầu tư công được tỉnh Quảng Ngãi xác định là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên, tiến độ giải ngân vốn đầu tư công của tỉnh vẫn chưa đạt yêu cầu, trong đó "điểm nghẽn" lớn nhất hiện nay là công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng và việc xác định giá đất cụ thể, khiến nhiều dự án chậm triển khai, ảnh hưởng trực tiếp đến mục tiêu tăng trưởng GRDP năm 2026.
Giá đất chưa có, công trình chưa thể thi công
Theo báo cáo của UBND tỉnh, tổng kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 là 7.454 tỷ đồng. Sau khi thực hiện tiết kiệm 5% nguồn vốn ngân sách địa phương theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, kế hoạch vốn còn 7.161 tỷ đồng, gồm 5.569 tỷ đồng vốn ngân sách địa phương và 1.592 tỷ đồng vốn ngân sách Trung ương.
Đến ngày 30/6/2026, toàn tỉnh giải ngân khoảng 2.115 tỷ đồng, đạt 28,4% kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao và 29,5% kế hoạch vốn sau khi thực hiện tiết kiệm 5%. Nếu không tính 180 tỷ đồng vốn Chương trình mục tiêu quốc gia mới được Thủ tướng giao thì tỷ lệ giải ngân đạt 30,3%. Theo báo cáo tại kỳ họp HĐND tỉnh, sau khi loại trừ thêm phần vốn đang đề nghị Trung ương giảm, tỷ lệ giải ngân đạt khoảng 31,4%, vẫn thấp hơn nhiều so với mục tiêu 46% đề ra đến hết tháng 6.
Giám đốc Sở Tài chính Nguyễn Văn Trọng cho biết, ngay từ đầu năm, tỉnh đã ban hành chỉ thị, kế hoạch, thành lập tổ công tác, thường xuyên kiểm tra hiện trường các dự án, tổ chức họp với các chủ đầu tư và đơn vị liên quan để tháo gỡ khó khăn, đồng thời điều hành linh hoạt kế hoạch vốn nhằm đẩy nhanh tiến độ thực hiện và giải ngân.
Tuy nhiên, kết quả giải ngân vẫn chưa đạt yêu cầu do nhiều nguyên nhân, trong đó công tác giải phóng mặt bằng là rào cản lớn nhất. Nhiều dự án chưa có mặt bằng để thi công vì việc bồi thường kéo dài. Đặc biệt, việc xác định giá đất cụ thể để làm căn cứ tính tiền bồi thường diễn ra rất chậm, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ giải phóng mặt bằng, tái định cư và khiến nhiều công trình không thể triển khai đúng kế hoạch.
Ngoài ra, tình trạng khan hiếm vật liệu xây dựng như đất đắp, cát, đá cùng với giá vật liệu tăng cao cũng tác động tiêu cực đến tiến độ thi công. Một số nhà thầu phải điều chỉnh hợp đồng, gặp khó khăn về tài chính, thậm chí thi công cầm chừng do chi phí đầu vào tăng mạnh.
Một số dự án trọng điểm có kế hoạch vốn lớn như Cầu Trà Khúc 1, Hệ thống thu gom, xử lý nước mưa, nước thải thành phố Quảng Ngãi lưu vực phía Nam hạ lưu sông Trà Khúc, Công viên cây xanh Thạch Bích... vẫn còn nhiều vướng mắc về thủ tục, phải xin ý kiến các bộ, ngành Trung ương nên chưa thể giải ngân theo kế hoạch.
Bên cạnh đó, việc tiếp nhận nhiều dự án chuyển tiếp từ cấp huyện sau sắp xếp đơn vị hành chính làm phát sinh khối lượng lớn thủ tục đầu tư ở cấp tỉnh, khiến nhiều dự án trong những tháng đầu năm chưa đủ điều kiện giải ngân. Một số chủ đầu tư và địa phương cũng chưa chủ động, thiếu quyết liệt trong tháo gỡ khó khăn, nhất là đối với công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng.
Khơi thông các "điểm nghẽn" để tạo động lực tăng trưởng
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Công Hoàng cho rằng, để thực hiện mục tiêu tăng trưởng GRDP năm 2026 và giai đoạn 2026 - 2030, bên cạnh việc phát huy các động lực tăng trưởng hiện có, nhiệm vụ quan trọng hơn là phải khơi thông các nguồn lực đang bị ách tắc, đồng thời hình thành các động lực tăng trưởng mới.
Qua rà soát, UBND tỉnh xác định có 5 điểm nghẽn lớn đang tác động trực tiếp đến tốc độ và chất lượng tăng trưởng, gồm: vướng mắc về thể chế, thủ tục hành chính; đất đai, giải phóng mặt bằng và hạ tầng phát triển; huy động và sử dụng các nguồn lực xã hội; chất lượng nguồn nhân lực gắn với khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo; và việc khai thác chưa hiệu quả các dư địa tăng trưởng mới.
Theo ông Nguyễn Công Hoàng, trên cơ sở nhận diện rõ các điểm nghẽn, trong 6 tháng cuối năm 2026, UBND tỉnh sẽ tập trung chỉ đạo quyết liệt việc thực hiện các nghị quyết, kết luận của Trung ương, của Tỉnh ủy và HĐND tỉnh; đồng thời tiếp tục cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính, rà soát, đơn giản hóa quy trình giải quyết hồ sơ, rút ngắn thời gian xử lý các thủ tục liên quan đến đất đai, môi trường, xây dựng và quy hoạch, tăng cường phối hợp liên thông giữa các cơ quan để đẩy nhanh quá trình chuẩn bị đầu tư.
Đáng chú ý, tháo gỡ vướng mắc về đất đai, giải phóng mặt bằng và đẩy nhanh tiến độ các dự án trọng điểm được xác định là nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới. UBND tỉnh sẽ thường xuyên làm việc với các nhà đầu tư, các sở, ngành và địa phương để xử lý từng khó khăn cụ thể; đồng thời yêu cầu các địa phương đẩy nhanh tiến độ xác định giá đất cụ thể làm cơ sở tính tiền bồi thường, giải phóng mặt bằng và tái định cư.
Song song với đó, tỉnh sẽ tăng cường phối hợp giữa các chủ đầu tư và chính quyền địa phương để sớm bàn giao mặt bằng cho các dự án, chủ động rà soát, điều chuyển vốn từ những dự án chậm triển khai hoặc không có khả năng giải ngân sang các dự án có tiến độ tốt hơn.
Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Công Hoàng, cùng với việc tháo gỡ các điểm nghẽn, tỉnh sẽ tiếp tục huy động hiệu quả các nguồn lực xã hội, nhất là khu vực kinh tế tư nhân, tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp mở rộng đầu tư, sản xuất, kinh doanh, qua đó góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư công.
Sau hơn 4 tháng triển khai Chiến dịch "500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ", Quảng Ngãi không chỉ đẩy mạnh công tác khảo sát, tìm kiếm trong nước và ở Lào, Campuchia mà còn đồng thời lấy mẫu sinh phẩm phục vụ giám định ADN, số hóa dữ liệu mộ liệt sĩ. Việc kết hợp nhiều giải pháp đang từng bước nâng cao hiệu quả xác định danh tính liệt sĩ, đáp ứng nguyện vọng của thân nhân và thể hiện đạo lý "Uống nước nhớ nguồn" của dân tộc.
Sau khi hoàn thành nhiều phần việc quan trọng trong công tác đo đạc, lập hồ sơ địa chính và làm sạch cơ sở dữ liệu đất đai, Quảng Ngãi đang bước vào giai đoạn tăng tốc triển khai. Mục tiêu của tỉnh là hoàn thành cơ sở dữ liệu đất đai trong năm 2026, tạo nền tảng phục vụ quản lý và chuyển đổi số trong lĩnh vực đất đai.
Giữa cao điểm nắng nóng, nhiều diện tích lúa Hè Thu tại thôn Mỹ Lại, xã Tịnh Khê (tỉnh Quảng Ngãi) bất ngờ khô héo, chết hàng loạt do xâm nhập mặn kết hợp đất nhiễm phèn. Dù đã tìm nhiều cách cứu lúa, hàng chục hộ dân vẫn đứng trước nguy cơ thiệt hại nặng nếu nguồn nước ngọt không sớm được bổ sung.
