Bộ Nông nghiệp và Môi trường - Đại học Quốc gia Hà Nội: Hợp tác ứng dụng khoa học công nghệ vào nông nghiệp

Phát biểu tại cuộc họp, Thứ trưởng Hoàng Trung khẳng định, những tháng đầu năm 2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã đạt được những kết quả tích cực trong việc triển khai các nhiệm vụ khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số theo Nghị quyết 57-NQ/TW, trong đó có nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược, sản phẩm công nghệ chiến lược để phục vụ tăng trưởng của ngành và phát triển kinh tế đạt “2 con số”.

Thứ trưởng nhấn mạnh, để tạo đột phá và có được những sản phẩm cụ thể, việc triển khai hợp tác “3 nhà” là rất quan trọng, cần được triển khai theo hướng thực chất, đồng bộ, gắn kết chặt chẽ từ khâu đào tạo, nghiên cứu, chuyển giao, ứng dụng và thương mại hóa sản phẩm khoa học công nghệ.

Cụ thể, Bộ đóng vai trò kiến tạo cơ chế, chính sách, đặt hàng nhiệm vụ trên cơ sở yêu cầu thực thực tiễn sản xuất và quản lý; Trường Đại học Quốc gia Hà Nội, các viện, trường thuộc Bộ triển khai nghiên cứu, phát triển và chuyển giao khoa học, công nghệ; các doanh nghiệp tiếp nhận kết quả đưa vào sản xuất, thương mại hóa sản phẩm để thúc đẩy tăng trưởng ngành Nông nghiệp và Môi trường.

Đánh giá cao vai trò, vị thế và uy tín của nhà trường, Thứ trưởng Hoàng Trung đề nghị Đại học Quốc gia Hà Nội hợp tác triển khai các nhiệm vụ khoa học, công nghệ, nhất là phát triển công nghệ chiến lược, sản phẩm công nghệ chiến lược. Trước mắt, đề nghị Đại học Quốc gia Hà Nội chủ trì, phối hợp với các đơn vị thuộc Bộ, các địa phương và các doanh nghiệp để triển khai chuỗi các nhiệm vụ nghiên cứu toàn diện và đề ra các giải pháp phát triển bền vững ngành sầu riêng Việt Nam.

Về phía Đại học Quốc gia Hà Nội, Giám đốc Bùi Thế Duy khẳng định sẽ tiếp tục đồng hành cùng Bộ Nông nghiệp và Môi trường trong việc triển khai các nhiệm vụ khoa học công nghệ trọng điểm; đẩy mạnh mô hình nghiên cứu liên ngành, tập trung nguồn lực cho các lĩnh vực có khả năng tạo đột phá, đồng thời tăng cường gắn kết với doanh nghiệp để đưa nhanh kết quả nghiên cứu vào thực tiễn sản xuất và đời sống.

Ông Bùi Thế Duy nhấn mạnh, để các sản phẩm công nghệ chiến lược có thể đi đến ứng dụng và thương mại hóa thành công, cần sớm tháo gỡ một số điểm nghẽn trong tổ chức triển khai và đầu tư cho khoa học công nghệ. Trong đó, điểm nghẽn lớn nhất hiện nay là cơ chế tài chính và phương thức giao nhiệm vụ.

Theo đó, các nhiệm vụ công nghệ chiến lược thường có chu kỳ nghiên cứu - thử nghiệm - hoàn thiện - chuyển giao kéo dài, vượt ra ngoài khuôn khổ một năm ngân sách, do đó đòi hỏi phải có cơ chế bố trí nguồn lực đủ lớn, ổn định và dài hạn, đi kèm với phương thức quản trị linh hoạt, phù hợp với đặc thù của hoạt động nghiên cứu phát triển.

Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội cũng đề nghị tăng cường cơ chế phối hợp giữa cơ quan quản lý, cơ sở nghiên cứu và doanh nghiệp ngay từ khâu xác định nhiệm vụ; đồng thời xây dựng các chương trình khoa học công nghệ theo hướng tích hợp, liên ngành, có mục tiêu đầu ra rõ ràng, gắn trực tiếp với nhu cầu của thị trường và thực tiễn phát triển ngành Nông nghiệp và Môi trường.

Tại buổi làm việc giữa hai bên, PGS, TS. Tạ Thị Thảo, Trưởng Bộ môn Hóa Phân tích, Khoa Hóa học - Trường Đại học Khoa học Tự nhiên (Đại học Quốc gia Hà Nội) đã chia sẻ về nghiên cứu xây dựng hệ sinh thái nông nghiệp số - xanh - tuần hoàn, liên kết toàn chuỗi giá trị của ngành sản xuất sầu riêng. Nhấn mạnh từ trồng trọt đến kiểm soát chất lượng sau thu hoạch, chế biến đến tái sử dụng phế phẩm trên cơ sở ứng dụng khoa học kỹ thuật một cách toàn diện. Trong đó có AIOT, dữ liệu lớn, truy xuất nguồn gốc và nền tảng quản lý thông minh.

PGS, TS. Tạ Thị Thảo cũng nêu rõ các giải pháp vùng trồng, kiểm soát canh tác, giới thiệu hệ thống QR code & blockchain quản lý toàn chuỗi, mã số vùng trồng cơ chế luồng xanh, xuất khẩu đi các nước…

Cũng tại buổi làm việc, các đại biểu cũng dành nhiều thời gian trao đổi chia sẻ kinh nghiệm thực tế từ những mô hình cho hiệu quả từ việc ứng dụng khoa học - công nghệ vào sản xuất nông nghiệp. Nhiều đại biểu khẳng định việc ứng dụng khoa học vào nông nghiệp là chìa khóa tất yếu để chuyển đổi từ sản xuất truyền thống sang nông nghiệp hiện đại, bền vững. Quá trình này giúp tối ưu hóa tài nguyên, tăng năng suất vượt trội và đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường xuất khẩu.

Sau khi nghe các ý kiến trao đổi từ các chuyên gia, nhà khoa học, giảng viên, Thứ trưởng Hoàng Trung và Giám đốc Bùi Thế Duy thống nhất giao các đơn vị chức năng của Bộ chủ trì, phối hợp với Đại học Quốc gia Hà Nội tổ chức rà soát, đề xuất các nhiệm vụ cụ thể; trên cơ sở đó, ưu tiên triển khai các chương trình, dự án trọng điểm theo định hướng liên kết “3 nhà”, bảo đảm tính khả thi, hiệu quả và khả năng nhân rộng.

Việc tăng cường hợp tác giữa Bộ Nông nghiệp và Môi trường với Đại học Quốc gia Hà Nội không chỉ góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, mà còn thúc đẩy hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trong nông nghiệp và môi trường, tạo nền tảng vững chắc để triển khai các công nghệ chiến lược, hướng tới phát triển ngành theo hướng hiện đại, bền vững.