Từ câu chuyện cá lưỡi trâu, loài cá sống thấp mà hiểu sâu, ta chợt nghĩ đến những trang sách cũng lặng lẽ như vậy. Có những cuốn không ồn ào, không nổi bật, nhưng đọc rồi lại nhớ hoài, ngấm lúc nào không hay. “Đọc sách cùng xích lô” cũng vậy, chậm rãi thôi, nhưng biết đâu lại chở mình đi xa, theo một cách rất thiệt lòng.
Ngày xưa, ở những con sông hiền hòa miền Tây, có một loài cá mang cái tên nghe vừa lạ vừa quen: Cá lưỡi trâu.
Thân mỏng, mình dẹp, nằm sát đáy sông.
Không bơi nhanh, không vươn cao, không tranh giành dòng nước.
Cá lưỡi trâu sống thấp.
Thấp đến mức nhiều khi người ta quên mất nó đang ở đó. Nhưng cũng chính vì sống thấp, cá lưỡi trâu hiểu rất rõ đáy sông. Nó biết chỗ nào là bùn mềm, chỗ nào là cát mịn, chỗ nào dòng nước xiết, chỗ nào yên ả. Nó không chống lại dòng chảy, mà nương theo dòng, lặng lẽ tồn tại.
Người miền Tây thương cá lưỡi trâu không phải vì nó hiếm, mà vì thịt ngọt, vì ăn rồi nhớ, và vì nó gắn với những bữa cơm đạm bạc sau buổi làm đồng, làm ruộng.
Có người từng hỏi: “Sao cá lưỡi trâu không bơi cao lên cho dễ thấy, cho khỏi bị quên?”. Nhưng có lẽ, cá lưỡi trâu chưa bao giờ muốn nổi bật. Nó chọn cách ở lại với đáy sông, nơi ít ánh sáng, nhưng nhiều sự bền bỉ.
Giống như nhiều người nông dân quê mình.
Không ồn ào.
Không phô trương.
Cúi xuống với đất, với nước, với công việc mỗi ngày.
Cá lưỡi trâu dạy ta một điều giản dị. Không phải cứ đi nhanh là đi xa. Không phải cứ nổi lên là có giá trị. Có những giá trị nằm rất thấp, nếu không cúi xuống, sẽ không bao giờ thấy.
Ngày nay, khi nói chuyện phát triển, người ta hay nói đến đỉnh cao, đến bứt phá, đến tăng tốc. Nhưng đôi khi, cần dừng lại để nhớ rằng: Muốn đi xa, phải hiểu đáy sông. Muốn bền, phải biết sống thấp.
Như cá lưỡi trâu lặng lẽ, hiền hòa, nhưng ở lại rất lâu trong ký ức của người đã từng ăn, từng thương, từng sống cùng con nước.
Phát biểu tại Hội nghị Khoa học, Công nghệ Chăn nuôi và Thú y toàn quốc lần thứ nhất, ông Nguyễn Văn Long, Vụ trưởng Vụ Khoa học và Công nghệ (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) nhấn mạnh, những năm qua, ngành Chăn nuôi và Thú y đã phát triển mạnh, chuyển từ thiếu hụt sang đáp ứng đủ tiêu dùng và xuất khẩu. Thành tựu này có sự đóng góp then chốt của khoa học công nghệ (KHCN) thông qua việc ứng dụng giống mới và kỹ thuật tiên tiến, giúp nâng cao năng suất, chất lượng cũng như đảm bảo an toàn dịch bệnh.
Phát biểu tại Hội thảo “Chuyển đổi số - xanh: Động lực phát triển doanh nghiệp trong kỷ nguyên mới” do Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) tổ chức sáng ngày 30/3/2026 tại Hà Nội, TS. Trần Nguyễn Thị Tâm Đan (Trường Đại học Tài nguyên và Môi trường Hà Nội) cho rằng thanh niên đang trở thành lực lượng quan trọng thúc đẩy đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp xanh, góp phần định hình mô hình phát triển bền vững trong bối cảnh chuyển đổi số.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng khốc liệt và các tiêu chuẩn quốc tế liên tục được siết chặt, nông nghiệp Việt Nam đang đứng trước yêu cầu phải chuyển đổi mạnh mẽ cả về tư duy và phương thức phát triển. Tham luận của ông Vũ Ngọc Tuấn tại hội thảo “Chuyển đổi số - xanh: Động lực phát triển doanh nghiệp trong kỷ nguyên mới” được tổ chức vào ngày 30/3/2026 đã nhấn mạnh một thông điệp then chốt: Hạ tầng số và dữ liệu không còn là công cụ hỗ trợ, mà đã trở thành nguồn tài nguyên chiến lược, quyết định năng lực cạnh tranh và khả năng phát triển bền vững của toàn ngành.
Trong bối cảnh ngành nông nghiệp đối mặt với áp lực kép: biến đổi khí hậu và cạnh tranh thị trường, chuyển đổi số gắn với chuyển đổi xanh không chỉ là xu hướng công nghệ mà đang trở thành động lực tái cấu trúc toàn diện ngành nông nghiệp Việt Nam, hướng tới nông nghiệp chính xác, nâng cao giá trị gia tăng, giảm phát thải và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
Sáng 30/3, tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Hà Nội, Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) tổ chức Hội thảo với chủ đề “Chuyển đổi số - xanh: Động lực phát triển doanh nghiệp trong kỷ nguyên mới”. Phát biểu tham luận tại hội nghị, đại diện Viện Chiến lược và Chính sách kinh tế - tài chính (Bộ Tài chính) nhấn mạnh, chuyển đổi số gắn với chuyển đổi xanh đã trở thành xu hướng tất yếu đối với các doanh nghiệp Việt Nam. Hai quá trình này không chỉ giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh mà còn góp phần bảo vệ môi trường, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.
