Từ tăng lượng khách đến tăng giá trị

Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 22/8/2026 của Bộ Chính trị về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới đặt ra yêu cầu chuyển mạnh từ tăng trưởng về số lượng sang chất lượng, giá trị gia tăng, du lịch xanh, thông minh, sáng tạo và giàu bản sắc.

Đến năm 2030, Việt Nam đặt mục tiêu đón 45 - 50 triệu lượt khách quốc tế, phục vụ khoảng 160 triệu lượt khách nội địa, đưa đóng góp trực tiếp của du lịch lên 10 - 12% GDP. Trong định hướng đó, Khánh Hòa là một trong những địa phương có nền tảng khá rõ để chuyển sang một chu kỳ tăng trưởng mới.

Trong 9 tháng năm 2026, tổng lượt khách du lịch trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa đạt hơn 20,4 triệu lượt, tăng 45,66% so với cùng kỳ. Trong đó, khách lưu trú đạt khoảng 9,3 triệu lượt; khách quốc tế hơn 7,1 triệu lượt, tăng 69,05%. Tổng doanh thu du lịch ước đạt 67.951,7 tỷ đồng, tăng 21%; công suất phòng bình quân khoảng 65%.

Quy mô thị trường tiếp tục được mở rộng, nhưng theo cách tiếp cận của Nghị quyết 26, lượng khách không còn là thước đo duy nhất. Bài toán quan trọng hơn là thời gian lưu trú, mức chi tiêu, khả năng sử dụng nhiều dịch vụ tại điểm đến và tỷ lệ khách quay trở lại.

Khả năng kết nối với thị trường bên ngoài cũng được mở rộng. Trong 9 tháng năm 2026, Khánh Hòa đưa vào khai thác thêm các đường bay quốc tế Bangkok - Cam Ranh, Minsk - Cam Ranh và các đường bay nội địa Phú Quốc - Cam Ranh, Đồng Hới - Cam Ranh.

Du lịch tàu biển tiếp tục phục hồi khi từ đầu năm 2026 đến nay, Khánh Hòa đã đón 39 chuyến tàu biển quốc tế với hơn 62.363 du khách lên bờ tham quan. Theo lịch đăng ký từ các hãng tàu biển, dự kiến trong năm 2026 Khánh Hòa sẽ đón thêm 16 chuyến. Đây là tín hiệu tích cực cho sự phục hồi và phát triển hoạt động du lịch tàu biển của Khánh Hòa, góp phần cho sự thành công của ngành du lịch Khánh Hòa.

Khi các “cửa ngõ” hàng không và đường biển ngày càng rộng, vấn đề đặt ra không chỉ là đưa thêm khách đến Khánh Hòa mà còn phải hình thành đủ sản phẩm để giữ khách ở lại lâu hơn, từ nghỉ dưỡng biển, văn hóa, ẩm thực, thể thao, chăm sóc sức khỏe đến vui chơi giải trí và kinh tế đêm.

Festival Biển hướng tới điểm đến bốn mùa

Một thay đổi đáng chú ý trong cách tiếp cận phát triển điểm đến là phương án tổ chức Festival Biển Khánh Hòa 2027. Festival Biển Khánh Hòa 2026 diễn ra từ ngày 17 đến 19/7 đã thu hút khoảng 787.500 lượt khách, trong đó có khoảng 50.000 lượt khách quốc tế; doanh thu du lịch ước hơn 1.300 tỷ đồng. Công suất phòng toàn tỉnh đạt trên 85%, riêng các khách sạn, khu nghỉ dưỡng 4 - 5 sao trên 90%. Tuy vậy, hiệu ứng quảng bá chủ yếu vẫn tập trung trong những ngày diễn ra sự kiện.

Từ thực tế đó, Festival Biển 2027 được đề xuất đổi mới theo mô hình tổ chức xuyên suốt bốn mùa. Ngày 25/9, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Nguyễn Long Biên đã thống nhất chủ trương tổ chức Festival trong cả năm, mỗi quý có một hoạt động hoặc lễ hội điểm nhấn. Tỉnh cũng định hướng nghiên cứu một sự kiện mang tầm quốc tế tại khu vực phía nam, khai thác thêm không gian văn hóa và du lịch mới.

Điểm đáng chú ý không chỉ nằm ở việc kéo dài thời gian tổ chức, mà ở khả năng tạo thêm nhiều thời điểm thu hút khách trong năm. Khi mỗi hoạt động được kết nối với tour tuyến, lưu trú, mua sắm, ẩm thực, thể thao và giải trí, Festival có thể trở thành một trục kích hoạt dòng khách thay vì chỉ là một sự kiện ngắn ngày.

Theo bà Thái Thị Lệ Hằng, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Khánh Hòa, việc xây dựng Festival Biển 2027 theo hướng xuyên suốt bốn mùa nhằm tạo chuỗi hoạt động liên tục, giúp du khách có thêm lý do lựa chọn Khánh Hòa ở nhiều thời điểm trong năm.

Bà Hằng cho rằng mỗi mùa có thể gắn với một nhóm sản phẩm khác nhau, từ văn hóa, thể thao, ẩm thực đến nghỉ dưỡng và trải nghiệm đặc trưng của từng khu vực. Qua đó, mục tiêu không chỉ là tăng lượng khách mà còn kéo dài thời gian lưu trú, tăng mức chi tiêu và khả năng quay trở lại.

Cách tiếp cận này cũng phù hợp với tinh thần Nghị quyết 26 về phát triển sản phẩm chất lượng cao, xanh, thông minh, giàu bản sắc và hướng tới nhóm khách có khả năng chi tiêu cao.

Mở rộng không gian, làm mới sản phẩm

Nếu cơ quan quản lý tạo hành lang chính sách và không gian phát triển, doanh nghiệp là lực lượng trực tiếp chuyển lượng khách thành giá trị kinh tế.

Theo ông Phạm Minh Nhựt, Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Khánh Hòa, tốc độ tăng trưởng khách thời gian qua cho thấy sức hút lớn của điểm đến, nhưng hiệu quả của ngành du lịch trong giai đoạn tới cần được nhìn rộng hơn con số lượt khách.

“Điều quan trọng là du khách đến Khánh Hòa có ở lại lâu hơn, chi tiêu nhiều hơn và có muốn quay trở lại hay không. Muốn vậy, sản phẩm phải tiếp tục được làm mới, chất lượng dịch vụ phải được nâng lên và các doanh nghiệp cần liên kết chặt hơn để tạo thành một chuỗi trải nghiệm hoàn chỉnh”, ông Nhựt cho biết.

Theo ông Nhựt, sự kiện Festival Biển là là sự kiện thu hút khách du lịch khá tốt, nếu được tổ chức xuyên suốt theo chủ đề cụ thể sẽ tạo thêm nhiều thời điểm thu hút khách trong năm. Tuy nhiên, mỗi sự kiện cần được gắn với sản phẩm doanh nghiệp, tour tuyến và các không gian du lịch khác nhau trong toàn tỉnh để hiệu quả không chỉ dừng lại ở truyền thông.

Một điều kiện mới của Khánh Hòa là không gian phát triển du lịch đã rộng hơn. Theo bà Thái Thị Lệ Hằng, hiện tỉnh đang tiếp tục triển khai hồ sơ công nhận Khu du lịch quốc gia Bắc bán đảo Cam Ranh; thực hiện Đề án phát triển Khu du lịch Ninh Chữ thành khu du lịch quốc gia gắn với bảo vệ và sử dụng bền vững tài nguyên Khu dự trữ sinh quyển thế giới Núi Chúa, khu vực Đầm Nại; đồng thời triển khai Đề án phát triển du lịch cộng đồng giai đoạn 2026 - 2030.

Nếu các không gian này được kết nối thành những tuyến sản phẩm bổ trợ cho nhau, Khánh Hòa có thể kéo dài hành trình trải nghiệm và phân bổ dòng khách rộng hơn.

Nha Trang tiếp tục là hạt nhân du lịch, trong khi Cam Ranh, Ninh Chữ, Núi Chúa, Đầm Nại, không gian văn hóa Chăm và các vùng du lịch cộng đồng có thể tạo thêm những lớp sản phẩm khác biệt. Đây cũng là điều kiện để thương hiệu Khánh Hòa chuyển từ một điểm đến chủ yếu gắn với nghỉ dưỡng biển sang một hệ sinh thái trải nghiệm đa dạng hơn.

Chuyển đổi số và phát triển xanh

Cùng với sản phẩm và thị trường, chuyển đổi số đang dần trở thành một phần của hạ tầng du lịch Khánh Hòa. Tháng 7/2026, tỉnh công bố Nền tảng Du lịch số Khánh Hòa, tích hợp dữ liệu về điểm đến, lưu trú, lữ hành, ẩm thực, vận chuyển, vui chơi giải trí, văn hóa và lễ hội. Nền tảng ứng dụng bản đồ số đa lớp, công nghệ 3D, thực tế ảo, thuyết minh tự động và đa ngôn ngữ. Giai đoạn đầu, hơn 20 điểm đến, di sản và dịch vụ tiêu biểu được số hóa.

Song song với đó, tỉnh triển khai Bộ Tiêu chuẩn Du lịch xanh, các hoạt động giảm rác thải nhựa và truyền thông bảo vệ môi trường trong hoạt động du lịch.

Đây cũng là hai trụ cột quan trọng trong Nghị quyết 26: ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số và phát triển du lịch theo hướng xanh, bền vững.

Theo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Khánh Hòa trong 9 tháng năm 2026, Khánh Hòa tổ chức nhiều sự kiện văn hóa, thể thao và du lịch quy mô lớn, từ Festival Biển, các giải chạy, lướt ván diều đến đua thuyền buồm và các hoạt động quốc tế khác.

Trong quý IV, tỉnh tiếp tục đăng cai Miss Cosmo 2026, Diễn đàn Du lịch tàu biển quốc tế, các giải thể thao và chuỗi hoạt động chào năm mới 2027. Ngành Du lịch dự kiến quý IV đón khoảng 3,306 triệu lượt khách, trong đó khoảng 2,25 triệu lượt khách quốc tế; doanh thu ước đạt hơn 12.305 tỷ đồng.

Đáng chú ý, ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng đặt yêu cầu khai thác hiệu quả các sự kiện lớn để chuyển hóa hiệu ứng truyền thông thành lượng khách, doanh thu và mức chi tiêu thực tế.

Đây cũng là lý do mô hình Festival Biển bốn mùa được kỳ vọng tạo khác biệt: thay vì một “điểm nổ” trong vài ngày, Khánh Hòa hướng tới duy trì nhiều nhịp thu hút khách trong cả năm.

Theo dự kiến, năm 2026 Khánh Hòa có thể đón khoảng 23,72 triệu lượt khách, trong đó hơn 9,4 triệu lượt khách quốc tế; tổng doanh thu du lịch khoảng 80.257 tỷ đồng. Tỉnh cũng đã ban hành Nghị quyết số 14-NQ/TU ngày 14/5/2026 về phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Như vậy, Khánh Hòa đang có sự hội tụ giữa định hướng chính sách, nền tảng thị trường và không gian phát triển mới. Thước đo của giai đoạn tới vì thế không chỉ là bao nhiêu triệu lượt khách đã đến, mà còn là du khách ở lại bao lâu, chi tiêu bao nhiêu, trải nghiệm được gì và có muốn quay trở lại hay không. Đây cũng chính là điểm gặp nhau giữa tinh thần Nghị quyết 26 và yêu cầu nâng chất du lịch Khánh Hòa trong giai đoạn mới.