Việc giết mổ lợn tại nhà không chỉ là hành vi lách luật để trốn tránh phí, kiểm dịch mà còn là “ngòi nổ” cho ô nhiễm môi trường và nguy cơ bùng phát dịch bệnh trên đàn vật nuôi. Mới đây, cơ quan chức năng phường Hà Huy Tập (tỉnh Hà Tĩnh) đã liên tiếp phát hiện và xử lý 02 hộ dân hành nghề giết mổ chuyên nghiệp ngay tại khu dân cư.
Vào lúc 1h45 sáng ngày 11/02, khi phần lớn người dân vẫn đang chìm trong giấc ngủ, một tổ công tác liên ngành gồm Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị thuộc UBND phường Hà Huy Tập phối hợp cùng Trạm Bảo vệ thực vật và Thú y khu vực VII (Chi cục Trồng trọt và Chăn nuôi Hà Tĩnh) đã ra quân kiểm tra công tác an toàn thực phẩm và vệ sinh thú y trên địa bàn.
Tại hộ bà Trần Thị Châu (SN 1967, trú tại TDP 17, phường Hà Huy Tập), đoàn kiểm tra đã bắt quả tang hành vi giết mổ lợn ngay trên nền sân nhà. Tại hiện trường, 02 con lợn với tổng trọng lượng 248 kg đang được giết mổ, hạ thịt.
Sau đó, đoàn tiếp tục tiến hành kiểm tra hộ ông Trần Văn Thành (SN 1971, trú tại TDP Trung Hòa). Tại đây, một con lợn trọng lượng 90 kg cũng đang trong quá trình giết mổ trái phép. Đáng chú ý, cả hai hộ gia đình này đều là những hộ hành nghề giết mổ gia súc chuyên nghiệp, cung cấp thịt lợn ra thị trường hàng ngày nhưng lại không thực hiện việc giết mổ tại các lò mổ tập trung theo quy định.
Theo biên bản hiện trường, hành vi của hộ bà Châu và ông Thành đã vi phạm quy định của pháp luật hiện hành theo quy định tại Khoản 4, Điều 20, Nghị định 90/2017/NĐ-CP ngày 31/7/2017 của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thú y quy định rõ: Phạt tiền đối với hành vi giết mổ động vật tại địa điểm không được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép với số tiền 6 – 8 triệu đồng.
Việc các hộ gia đình tự ý giết mổ tại nhà nhằm mục đích kinh doanh không chỉ là hành vi trốn tránh các loại thuế, phí mà còn trực tiếp thách thức các nỗ lực quản lý an toàn thực phẩm của địa phương. Khi thịt lợn không được đóng dấu kiểm dịch, người tiêu dùng chính là đối tượng chịu rủi ro cao nhất khi vô tình sử dụng sản phẩm không rõ nguồn gốc xuất xứ, chưa qua khâu kiểm soát giết mổ của cơ quan thú y.
Không dừng lại ở khía cạnh pháp lý, các cơ sở giết mổ “chui” ngay trong khu dân cư đang trực tiếp bức tử môi trường sống xung quanh: Tiếng lợn kêu vào rạng sáng cùng nước thải, tiết lợn và chất thải hữu cơ xả trực tiếp ra hệ thống cống rãnh dân sinh bốc ra mùi hôi thối nồng nặc, ảnh hưởng đến sức khỏe của các hộ lân cận. Giết mổ không có sự kiểm soát của nhân viên thú y là con đường ngắn nhất để các dịch bệnh nguy hiểm như: Dịch tả lợn châu Phi, bệnh Tai xanh (PRRS), hay Lở mồm long móng… dễ làm phát tán các loại mầm bệnh khác ra ngoài môi trường.
Trước những sai phạm rõ ràng, đoàn liên ngành đã tiến hành lập biên bản vi phạm hành chính đối với bà Trần Thị Châu và ông Trần Văn Thành. Hiện tại, cơ quan chức năng đang củng cố hồ sơ để ra quyết định xử phạt nghiêm minh theo khung hình phạt của Nghị định 90/NĐ-CP.
Ông Nguyễn Văn Ninh, Trưởng phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị (UBND phường Hà Huy Tập) cho biết: "Trong thời gian tới, địa phương sẽ tăng cường rà soát, kiểm tra đột xuất các hộ kinh doanh giết mổ. Chúng tôi kiên quyết không để tồn tại các cơ sở giết mổ trái phép trong khu dân cư, nhằm đảm bảo môi trường sống trong lành và an toàn vệ sinh thực phẩm cho người dân trên địa bàn".
Vụ việc này là hồi chuông cảnh tỉnh cho những hộ gia đình đang có ý định "làm liều" giết mổ tại gia. Để bảo vệ cộng đồng, người dân cần nâng cao ý thức, chỉ mua và sử dụng thịt gia súc có nguồn gốc rõ ràng, đã qua kiểm định của cơ quan thú y.
|
Thực tế cho thấy, tình trạng giết mổ gia súc nhỏ lẻ trong khu dân cư không phải là câu chuyện mới, song vẫn âm ỉ tồn tại ở nhiều địa phương do lợi nhuận trước mắt và tâm lý chủ quan của một bộ phận người dân. Việc đầu tư vào các lò mổ tập trung thường kéo theo chi phí thuê mặt bằng, phí kiểm dịch, phí vệ sinh môi trường và các khoản thuế liên quan. Chính vì vậy, một số hộ kinh doanh đã tìm cách né tránh bằng hình thức giết mổ “chui” tại nhà nhằm tối đa hóa lợi nhuận. Tuy nhiên, khoản lợi ích kinh tế nhỏ trước mắt không thể bù đắp cho những hệ lụy lâu dài về sức khỏe cộng đồng, môi trường và nguy cơ bùng phát dịch bệnh. |
Trong bối cảnh Việt Nam đang từng bước thực hiện các cam kết về bảo vệ môi trường, giảm phát thải và phát triển nông nghiệp bền vững, việc tìm kiếm và thúc đẩy các giải pháp thay thế đốt rơm rạ không chỉ là yêu cầu về mặt kỹ thuật, mà còn là một bài toán chính sách mang tính dài hạn. Từ thực tiễn đó, các mô hình thí điểm xử lý rơm rạ bằng chế phẩm vi sinh đã được triển khai, từng bước tạo ra những chuyển biến rõ nét trong tư duy và hành động của chính quyền địa phương và người nông dân.
Mỗi năm, Việt Nam phát sinh hàng chục triệu tấn rơm rạ từ sản xuất lúa gạo, song phần lớn chưa được tận dụng hiệu quả. Việc thu gom, xử lý rơm rạ để sản xuất viên nén sinh khối đang mở ra hướng đi mới, góp phần giảm ô nhiễm môi trường, gia tăng giá trị phụ phẩm nông nghiệp và thúc đẩy phát triển nông nghiệp tuần hoàn, bền vững.
Bảo vệ môi trường không bắt đầu từ những dự án lớn, mà khởi nguồn từ chính những hành động giản dị trong đời sống hằng ngày của mỗi người dân. Giữ gìn vệ sinh nhà cửa, quét dọn đường làng, ngõ xóm, thu gom rác đúng nơi quy định... tuy là những việc nhỏ nhưng nếu được duy trì thường xuyên sẽ tạo nên sự thay đổi lớn, góp phần xây dựng môi trường sống xanh – sạch – bền vững.
Các mô hình trường học không rác thải trong khuôn khổ Giải thưởng Trường học Sinh thái ASEAN Việt Nam 2025 khẳng định sự đồng lòng, sáng tạo và nỗ lực bền bỉ của tập thể cán bộ, giáo viên và học sinh nhà trường trong xây dựng môi trường học đường xanh, sạch, an toàn, thân thiện với môi trường; đồng thời cho thấy hiệu quả rõ nét của các mô hình, sáng kiến giảm thiểu rác thải nhựa, phân loại, tái chế, tái sử dụng và thay đổi thói quen tiêu dùng trong nhà trường.
Ngày 31/1, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Lễ trao Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN Việt Nam năm 2025: Trường học không rác thải nhựa.
