Các mô hình trường học không rác thải trong khuôn khổ Giải thưởng Trường học Sinh thái ASEAN Việt Nam 2025 khẳng định sự đồng lòng, sáng tạo và nỗ lực bền bỉ của tập thể cán bộ, giáo viên và học sinh nhà trường trong xây dựng môi trường học đường xanh, sạch, an toàn, thân thiện với môi trường; đồng thời cho thấy hiệu quả rõ nét của các mô hình, sáng kiến giảm thiểu rác thải nhựa, phân loại, tái chế, tái sử dụng và thay đổi thói quen tiêu dùng trong nhà trường.
Ngày 31/01/2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Lễ trao Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN Việt Nam năm 2025 với chủ đề “Trường học không rác thải nhựa”. Đáng chú ý, đại diện thầy cô giáo và học sinh của 60 trường đạt giải đã hội tụ tại Cung Thiếu nhi Hà Nội, mang theo các mô hình, sáng kiến xanh và tinh thần trách nhiệm của thế hệ trẻ, góp phần tạo nên không khí sôi nổi, khẳng định vai trò trung tâm của học sinh trong nỗ lực xây dựng xã hội không rác thải nhựa.
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lê Công Thành tham quan mô hình của các trường THCS Thanh Xuân TrungCác mô hình không chỉ mang ý nghĩa thực tiễn mà còn là lời nhắc nhở mỗi người về trách nhiệm công dân trong việc chung tay gìn giữ hành tinh xanh cho các thế hệ tương laiThứ trưởng Lê Công Thành đánh giá cao vai trò của các em học sinh - những chủ nhân tương lai của đất nước trong việc trực tiếp tham gia, khởi xướng và lan tỏa các hành động bảo vệ môi trường, hạn chế rác nhựa. Các em không chỉ là người thực hiện, mà còn là những “đại sứ môi trường”, góp phần truyền cảm hứng tích cực tới gia đình và cộng đồngBà Trương Thị Hải Lý, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Khởi Nguyên Genesis School cho biết, xuất phát từ triết lý giáo dục xanh, suốt 7 năm qua nhà trường đã triển khai và vận hành dự án vườn thủy canh, tạo điều kiện để học sinh cùng giáo viên học tập, nghiên cứu và tái chế rác thải từ bếp ăn bán trú thành nguồn dinh dưỡng trồng rau hữu cơRau hữu cơ được trồng từ rác thải bếp ăn của nhà trườngMô hình ứng dụng AI vào việc chế tạo hệ thống phân loại rác thông minh của Trường Tiểu học, Trung học cơ sở và Trung học phổ thông FPT Bắc Giang, phường Bắc Giang, tỉnh Bắc Ninh đạt giải Nhất hạng mục THPTTrường Tiểu học và Trung học cơ sở Tây Hà Nội không chỉ đặt trọng tâm vào bảo vệ môi trường mà còn chú trọng tái sử dụng, kéo dài vòng đời của các sản phẩm, đặc biệt là rác thải nhựa. Các chai nhựa và vật dụng đã qua sử dụng được thu gom, tái chế và đưa vào sử dụng lại một cách phù hợp, hiệu quảXà phòng được tái chế từ dầu ăn đã qua sử dụng
Thứ trưởng Lê Công Thành đề nghị, để tiếp tục phát huy kết quả của Giải thưởng, các Bộ, ngành, địa phương, các cơ sở giáo dục và các tổ chức liên quan tăng cường phối hợp, nhân rộng các mô hình Trường học sinh thái ASEAN; đồng thời tiếp tục lồng ghép giáo dục môi trường, kinh tế tuần hoàn và phát triển bền vững vào hoạt động dạy và học.
Theo số liệu thống kê, mỗi năm tại Việt Nam, khoảng 1,8 triệu tấn rác thải nhựa thải ra môi trường. Việc phân loại, thu hồi, tái chế và xử lý rác thải nhựa còn hạn chế, có đến 90% rác thải nhựa được xử lý theo cách chôn, lấp, đốt và chỉ có 10% còn lại là được tái chế. Trong khi đó, 90% người thu gom và nhặt phế liệu là phụ nữ là ngành nghề tiếp xúc với môi trường độc hại, ảnh hưởng tới sức khỏe.
Sáng thứ bảy, mặc dù thời tiết không thuận lợi, trời mưa khá nặng hạt nhưng từ sớm, các lực lượng đã tập trung đông đủ tại UBND phường Long Biên (quận Long Biên, TP Hà Nội) để ra quân hưởng ứng 'Ngày thứ bảy xanh'.
Hiện nay, công tác thu gom chất thải tại các đô thị, khu vực đông dân cư tại các thành phố đang được thực hiện tốt góp phần giữ gìn vệ sinh đô thị. Tuy nhiên, hoạt động này mới chỉ dừng lại ở việc thu gom chất thải hỗn hợp (chưa được phân loại, xử lý phù hợp) gây gánh nặng ngân sách để xử lý rác thải và gây ảnh hưởng tới môi trường - Đây cũng là vấn đề đang tồn tại tại TP. Tuy Hòa, Phú Yên. Vì vậy, nhận thấy lợi ích của việc phân loại tại nguồn, xử lý và tái chế rác thải sau phân loại, nhiều địa phương, đơn vị và người dân trên địa bàn Phú Yên đã thu gom, xử lý rác thải có thể phân hủy thành các loại phân bón hữu cơ sử dụng cho cây trồng. Điều này không chỉ mang lại lợi ích về kinh tế mà còn bảo vệ môi trường bền vững.
Làng Bát Tràng (xã Bát Tràng, huyện Gia Lâm) cách trung tâm Hà Nội 17km phía Bắc. Nghề gốm ở làng truyền từ đời này sang đời khác, làm nên thương hiệu gốm sứ và gạch nổi tiếng, đi vào ca dao và văn hóa người Việt. Từ một làng nghề khói bụi, Bát Tràng đã và đang xây dựng làng nghề xanh!
Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam huyện Chư Prông (tỉnh Gia Lai), Phòng Tài nguyên và Môi trường cùng các tổ chức tôn giáo ký kết chương trình phối hợp bảo vệ môi trường (BVMT) và ứng phó với biến đổi khí hậu giai đoạn 2023 - 2026.