Các mô hình trường học không rác thải trong khuôn khổ Giải thưởng Trường học Sinh thái ASEAN Việt Nam 2025 khẳng định sự đồng lòng, sáng tạo và nỗ lực bền bỉ của tập thể cán bộ, giáo viên và học sinh nhà trường trong xây dựng môi trường học đường xanh, sạch, an toàn, thân thiện với môi trường; đồng thời cho thấy hiệu quả rõ nét của các mô hình, sáng kiến giảm thiểu rác thải nhựa, phân loại, tái chế, tái sử dụng và thay đổi thói quen tiêu dùng trong nhà trường.
Ngày 31/01/2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Lễ trao Giải thưởng Trường học sinh thái ASEAN Việt Nam năm 2025 với chủ đề “Trường học không rác thải nhựa”. Đáng chú ý, đại diện thầy cô giáo và học sinh của 60 trường đạt giải đã hội tụ tại Cung Thiếu nhi Hà Nội, mang theo các mô hình, sáng kiến xanh và tinh thần trách nhiệm của thế hệ trẻ, góp phần tạo nên không khí sôi nổi, khẳng định vai trò trung tâm của học sinh trong nỗ lực xây dựng xã hội không rác thải nhựa.
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lê Công Thành tham quan mô hình của các trường THCS Thanh Xuân TrungCác mô hình không chỉ mang ý nghĩa thực tiễn mà còn là lời nhắc nhở mỗi người về trách nhiệm công dân trong việc chung tay gìn giữ hành tinh xanh cho các thế hệ tương laiThứ trưởng Lê Công Thành đánh giá cao vai trò của các em học sinh - những chủ nhân tương lai của đất nước trong việc trực tiếp tham gia, khởi xướng và lan tỏa các hành động bảo vệ môi trường, hạn chế rác nhựa. Các em không chỉ là người thực hiện, mà còn là những “đại sứ môi trường”, góp phần truyền cảm hứng tích cực tới gia đình và cộng đồngBà Trương Thị Hải Lý, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Khởi Nguyên Genesis School cho biết, xuất phát từ triết lý giáo dục xanh, suốt 7 năm qua nhà trường đã triển khai và vận hành dự án vườn thủy canh, tạo điều kiện để học sinh cùng giáo viên học tập, nghiên cứu và tái chế rác thải từ bếp ăn bán trú thành nguồn dinh dưỡng trồng rau hữu cơRau hữu cơ được trồng từ rác thải bếp ăn của nhà trườngMô hình ứng dụng AI vào việc chế tạo hệ thống phân loại rác thông minh của Trường Tiểu học, Trung học cơ sở và Trung học phổ thông FPT Bắc Giang, phường Bắc Giang, tỉnh Bắc Ninh đạt giải Nhất hạng mục THPTTrường Tiểu học và Trung học cơ sở Tây Hà Nội không chỉ đặt trọng tâm vào bảo vệ môi trường mà còn chú trọng tái sử dụng, kéo dài vòng đời của các sản phẩm, đặc biệt là rác thải nhựa. Các chai nhựa và vật dụng đã qua sử dụng được thu gom, tái chế và đưa vào sử dụng lại một cách phù hợp, hiệu quảXà phòng được tái chế từ dầu ăn đã qua sử dụng
Thứ trưởng Lê Công Thành đề nghị, để tiếp tục phát huy kết quả của Giải thưởng, các Bộ, ngành, địa phương, các cơ sở giáo dục và các tổ chức liên quan tăng cường phối hợp, nhân rộng các mô hình Trường học sinh thái ASEAN; đồng thời tiếp tục lồng ghép giáo dục môi trường, kinh tế tuần hoàn và phát triển bền vững vào hoạt động dạy và học.
Đó là chủ đề mà Trung tâm Truyền thông tài nguyên và môi trường (Bộ Tài nguyên và Môi trường) đưa ra tại Lễ phát động cuộc thi ngày 5/12/2024 tại Hà Nội nhằm khơi dậy tiềm năng phát huy tư duy, sáng tạo những ý tưởng, giải pháp kiểm soát, giảm thiểu ô nhiễm không khí hiệu quả, nâng cao chất lượng môi trường không khí.
Phường Thuận An, thành phố Huế, không chỉ được biết đến với vẻ đẹp yên bình của biển mà còn là điểm sáng trong phong trào bảo vệ môi trường, đặc biệt là chiến dịch chống rác thải nhựa. Với sự chung tay của chính quyền, các đoàn thể, và đặc biệt là lực lượng thanh niên, Thuận An đã thực hiện nhiều mô hình sáng tạo, góp phần xây dựng môi trường xanh, sạch, đẹp và hướng tới sự phát triển bền vững.
Phần lớn của khoảng 400.000m3 nước thải sinh hoạt và hơn 1.000m3 rác thải không hề được xử lý đổ thẳng vào các ao hồ, sông ngòi. Từ lâu, nhiều con sông của Hà Nội trở nên đen ngòm, bốc mùi, hóa thành các dòng sông chết.
Thời gian gần đây, hoạt động tái chế, luyện kim loại màu của một số cơ sở sản xuất ở xã Chỉ Đạo (huyện Văn Lâm, tỉnh Hưng Yên) ngày càng phức tạp. Lượng khói bụi độc hại, chất thải, nước thải từ các cơ sở sản xuất hòa trong không khí, thẩm thấu vào đất, ngấm vào các dòng kênh… làm gia tăng nguy cơ nhiễm bệnh cho người dân. Trong khi đó, việc xử lý tồn dư nhiễm độc chì do những lò nấu chì thủ công của người dân làng nghề Đông Mai trước kia cũng chưa được quan tâm thỏa đáng.