Hưởng ứng Ngày Thế giới chống sa mạc hóa và hạn hán năm 2026, ngày 16/6, tại tỉnh Lạng Sơn, Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lạng Sơn, Trường Cao đẳng Công nghệ và Nông lâm Đông Bắc và Công ty Cổ phần Chăn nuôi C.P. Việt Nam tổ chức Lễ mít tinh, phát động trồng cây và ký kết chương trình hợp tác trồng mới 1,5 triệu cây xanh giai đoạn 2026 – 2030.
Sự kiện thu hút sự tham gia của đại diện lãnh đạo UBND tỉnh Lạng Sơn, các đơn vị trực thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, tổ chức quốc tế, cơ sở nghiên cứu, doanh nghiệp, cơ quan báo chí cùng đông đảo cán bộ, giảng viên, học sinh, sinh viên và người dân địa phương.
Ngày 17/6 hằng năm được Liên hợp quốc chọn là Ngày Thế giới chống sa mạc hóa và hạn hán nhằm nâng cao nhận thức toàn cầu về bảo vệ tài nguyên đất, phục hồi hệ sinh thái và tăng cường khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.
Năm 2026, Ban Thư ký Công ước chống sa mạc hóa của Liên hợp quốc lựa chọn chủ đề “Rangelands: Recognize. Respect. Restore”, được Việt Nam hưởng ứng với thông điệp: “Nhận diện tài nguyên đất. Trân trọng thiên nhiên xanh. Phục hồi hệ sinh thái”.
Theo các chuyên gia, đất đai là nền tảng của sự sống và là nguồn lực thiết yếu cho phát triển kinh tế - xã hội. Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) cho biết, khoảng 95% lương thực của nhân loại phụ thuộc trực tiếp hoặc gián tiếp vào tài nguyên đất. Tuy nhiên, tình trạng suy thoái đất đang diễn ra trên phạm vi toàn cầu do biến đổi khí hậu, mất rừng, khai thác quá mức tài nguyên thiên nhiên và sử dụng đất thiếu bền vững.
Việt Nam tham gia Công ước chống sa mạc hóa của Liên hợp quốc từ năm 1998. Dù không phải là quốc gia có sa mạc hóa theo nghĩa truyền thống, nước ta vẫn chịu ảnh hưởng đáng kể của quá trình thoái hóa đất, khô hạn và hoang hóa cục bộ.
Trong nhiều năm qua, Chính phủ đã triển khai nhiều chương trình quản lý bền vững tài nguyên đất, bảo vệ và phát triển rừng. Từ mức 37% năm 2005, tỷ lệ che phủ rừng của Việt Nam đã tăng lên 42,03% vào năm 2025, góp phần giảm xói mòn, tăng khả năng giữ nước và hạn chế nguy cơ thoái hóa đất.
Tuy nhiên, diện tích đất chịu các dạng suy thoái vẫn chiếm hơn một phần ba diện tích lãnh thổ, đặt ra yêu cầu cấp bách phải tăng cường các giải pháp phục hồi đất, bảo vệ rừng và phát triển cây xanh.
Phát biểu tại buổi lễ, ông Trần Quang Bảo, Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm nhấn mạnh, phòng chống sa mạc hóa cần được nhìn nhận là một nội dung cốt lõi của an ninh quốc gia.
“Suy thoái đất không thể giải quyết chỉ bằng những văn bản chính sách hoặc giải pháp kỹ thuật đơn thuần, mà phải là cuộc chiến trường kỳ tại thực địa. Điều này đòi hỏi sự chung tay của cả cộng đồng, từ nhà hoạch định chính sách, nhà khoa học, doanh nghiệp, tổ chức quốc tế đến mỗi người dân”, ông Trần Quang Bảo khẳng định.
Đồng hành cùng các hoạt động bảo vệ môi trường, C.P. Việt Nam đã trao tặng 10.000 cây giống lâm nghiệp chịu hạn, có khả năng giữ đất cho quân và dân tỉnh Lạng Sơn. Gần 300 đại biểu tham dự chương trình cũng trực tiếp tham gia trồng cây tại khuôn viên và khu vực đồi thực hành của Trường Cao đẳng Công nghệ và Nông lâm Đông Bắc.
Cùng ngày, Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm và C.P. Việt Nam đã ký kết bản ghi nhớ hợp tác triển khai chương trình “C.P. Việt Nam – Hành trình vì một Việt Nam xanh” giai đoạn 2026 – 2030.
Theo đó, hai bên đặt mục tiêu trồng mới 1,5 triệu cây xanh trên phạm vi cả nước với tổng kinh phí dự kiến khoảng 35 tỷ đồng. Chương trình sẽ ưu tiên triển khai tại các tỉnh thuộc miền Bắc, miền Trung và miền Nam, đồng thời mở rộng đến những khu vực có nhu cầu phục hồi rừng và phát triển cây xanh phân tán.
Các hoạt động hợp tác bao gồm hỗ trợ cây giống cho các địa phương; phối hợp tổ chức các chương trình truyền thông hưởng ứng Ngày Thế giới chống sa mạc hóa và hạn hán; hướng dẫn kỹ thuật trồng cây, chăm sóc rừng và phục hồi hệ sinh thái, đặc biệt tại những vùng khô hạn, có điều kiện tự nhiên khó khăn.
Theo kế hoạch, cây giống sẽ được phân bổ đến các địa phương có nhu cầu, tập trung vào rừng ngập mặn, đất trống thuộc quy hoạch lâm nghiệp, vườn quốc gia và các khu vực có tiềm năng phát triển cây xanh phân tán.
Đánh giá về ý nghĩa của chương trình, ông Trần Quang Bảo cho rằng việc ký kết hợp tác là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của mô hình hợp tác công – tư trong huy động nguồn lực xã hội tham gia bảo vệ và phát triển rừng, thúc đẩy tăng trưởng xanh và thực hiện các mục tiêu quốc gia về môi trường.
Ông Vũ Anh Tuấn, Phó Tổng Giám đốc phụ trách ngành thức ăn chăn nuôi C.P. Việt Nam cho biết, phát triển bền vững là kim chỉ nam trong mọi hoạt động của doanh nghiệp.
“Thông qua chương trình hợp tác với Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm, C.P. Việt Nam hướng đến mục tiêu đóng góp tổng số 3 triệu cây xanh cho Việt Nam trong 10 năm, góp phần thực hiện các cam kết quốc gia và quốc tế về phòng chống hạn hán, suy thoái đất, nâng cao đa dạng sinh học, hướng tới một Việt Nam xanh và phát triển bền vững”, ông Vũ Anh Tuấn chia sẻ.
Theo số liệu công bố năm 2021, Việt Nam hiện có khoảng 11,838 triệu ha đất bị thoái hóa, tương đương 35,7% diện tích tự nhiên cả nước. Trong đó, khu vực trung du và miền núi phía Bắc là vùng chịu ảnh hưởng nghiêm trọng nhất, trong khi Bắc Trung Bộ và Duyên hải miền Trung là những điểm nóng về khô hạn và thoái hóa đất.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng gia tăng, những chương trình hợp tác giữa cơ quan quản lý nhà nước và doanh nghiệp được kỳ vọng sẽ tạo thêm nguồn lực để phục hồi hệ sinh thái, nâng cao khả năng chống chịu của cộng đồng và bảo vệ nền tảng tài nguyên cho phát triển bền vững.