Lão ngư và rặng san hô
(Một ngụ ngôn về con người, thiên nhiên và sự tỉnh thức)
Ngày xửa ngày xưa, ở một làng chài ven biển xanh, có một lão ngư tên Biển, người đã sống trọn đời mình cùng sóng gió, lưới cá và những buổi bình minh rạng rỡ. Lưng đã còng theo từng nhịp chèo, da sạm màu nắng gió, nhưng mắt lão vẫn long lanh như ánh nước rạng đông.
Mỗi sáng sớm, lão chèo ghe ra một vùng biển xa, nơi có một rặng san hô cổ xưa mà cha ông lão từng gọi là “trái tim của biển”. Ở đó, cá tôm đông đúc, nước trong như ngọc, và từng cụm san hô đủ màu sắc như một khu vườn cổ tích dưới đáy đại dương.
Lão thường nhắc bọn trẻ trong làng: “Đừng bao giờ quăng lưới bừa bãi. San hô là nhà của cá. Mất nhà, cá chẳng về đâu”.
Lũ trẻ cười toe, gật gù, nhưng rồi thời gian trôi, lời lão dần thành chuyện xưa.
Rồi một ngày, biển đổi. Những chiếc thuyền máy ùa về, lưới cào, mìn xung điện, rác thải trôi nổi. Rặng san hô bắt đầu úa màu, vỡ vụn. Cá lặn đâu mất, chỉ còn lại nước đục, xác rong và những mảnh gốm san hô như xương cốt lạnh lùng.
Lão Biển không ra khơi nữa. Lão ngồi trước hiên nhà, mài lại chiếc lưỡi câu cũ, nhìn ra biển mà không nói. Hỏi gì, lão chỉ buông một câu: “Biển đã từng hát. Giờ thì biển đang khóc”.
Một chiều nọ, cơn bão đến. Dữ dội như chưa từng. Sóng nhấn chìm đê chắn, cuốn trôi những căn nhà sát mép biển. Khi bão tan, cả làng mới sững sờ nhận ra chính rặng san hô ngày xưa, vốn bị xem là chướng ngại, mới là bức tường thiên nhiên đã từng chở che làng chài khỏi bao cơn giận dữ.
Người ta tìm đến lão Biển, mong nghe lời chỉ dẫn. Lão chỉ vào lòng biển, khẽ nói: “Không ai dựng nhà trên cát mà quên móng. San hô là móng của biển. Chúng ta đã tự chặt chân mình để chạy nhanh. Giờ phải học cách đứng lại mà chữa lành”.
Từ hôm ấy, cả làng bắt đầu không đánh bắt cạn kiệt, dựng khu bảo tồn nhỏ quanh rạn san hô cũ. Lũ trẻ thôi xem cá chỉ là “món ăn”, mà học cách nhìn cá như bạn. Và rạn san hô, dù chưa rực rỡ như xưa, đã bắt đầu hồi sinh, trong từng mầm san hô non nớt, từng đàn cá nhỏ rón rén trở về.
Lời nhắn cuối chuyện
Chúng ta, những con người hiện đại, đôi khi giống như ngư dân thời mới, mải mê “quăng lưới” để gom lợi ích trước mắt mà quên mất mái nhà sâu thẳm của tự nhiên. Rặng san hô kia không lên tiếng, nhưng vẫn là hàng rào âm thầm giữ gìn sự sống cho chúng ta. Chúng ta không chỉ cần cá, chúng ta cần cả đại dương được sống.
Liệu mỗi người có thể là một “lão Biển”, biết lắng nghe tiếng biển, biết gìn giữ điều tưởng chừng bé nhỏ mà thực ra là cội rễ của tương lai?
