Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh nhiều lần căn dặn: "Rừng là vàng, nếu mình biết bảo vệ, xây dựng thì rừng rất quý". Lời dạy ấy đến nay vẫn vẹn nguyên giá trị, trở thành kim chỉ nam trong công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng. Tại Ban Quản lý rừng phòng hộ Cấm Sơn (tỉnh Bắc Ninh), tư tưởng ấy đang được cụ thể hóa bằng những việc làm thiết thực, từ tuần tra bảo vệ rừng, phòng cháy chữa cháy đến chăm sóc, làm giàu rừng và xây dựng quản lý rừng bền vững.
LTS: Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm tới vấn đề trồng cây, gây rừng, bảo vệ rừng, sống hài hòa với thiên nhiên.
Người chọn việc trồng cây là điểm xuất phát để bảo vệ môi trường và kêu gọi mọi người ra sức trồng cây, gây rừng: “Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây. Vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người”. Sự nghiệp trồng cây được Chủ tịch Hồ Chí Minh xem trọng như sự nghiệp trồng người, bởi trồng cây hay trồng người cũng là phục vụ lợi ích của con người.
Kể từ Tết Canh Tý năm 1960 cho đến hết cuộc đời, với tầm nhìn chiến lược, Người đã phát động và trực tiếp chỉ đạo “Tết trồng cây”, làm cho việc trồng cây gây rừng, bảo vệ rừng trở thành phong trào rộng khắp và thường xuyên của quần chúng.
Bác Hồ tuy đã đi xa nhưng những lời dạy: “Rừng là vàng, nếu mình biết bảo vệ, xây dựng thì rừng rất quý” của Người vẫn còn nguyên giá trị và tính thời sự.
Tuyến bài “Vận dụng tư tưởng của Bác Hồ về trồng cây, gây rừng và bảo vệ rừng” trên Tạp chí điện tử Nông nghiệp và Môi trường phản ánh những nỗ lực và kết quả thực hiện công tác trồng cây, gây rừng và bảo vệ rừng của các địa phương, lực lượng kiểm lâm, vườn quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên, rừng đặc dụng, phòng hộ và người dân. Qua đó tôn vinh những tập thể và cá nhân đã có những hành động thiết thực trong vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về trồng cây, gây rừng và bảo vệ rừng.
Lời dạy của Bác soi đường cho công tác bảo vệ rừng
Đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh, rừng không chỉ là nguồn tài nguyên thiên nhiên mà còn là nền tảng của phát triển bền vững, là lá chắn bảo vệ môi trường và cuộc sống của nhân dân. Từ nhiều thập niên trước, Người đã nhấn mạnh vai trò đặc biệt của rừng đối với đất nước, đồng thời kêu gọi toàn dân tích cực bảo vệ và phát triển rừng.
Thấm nhuần tư tưởng đó, Ban Quản lý rừng phòng hộ Cấm Sơn (Ban) đang quản lý hơn 10.512 ha rừng và đất lâm nghiệp, trong đó gần 9.900 ha là rừng và đất rừng phòng hộ trải rộng trên địa bàn các xã Tân Sơn, Sa Lý, Sơn Hải, Biên Sơn và Kiên Lao.
Đây đều là những khu vực có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong việc giữ nguồn nước, chống xói mòn, bảo vệ môi trường sinh thái và giảm nhẹ thiên tai. Chính vì vậy, mỗi cán bộ, nhân viên và lực lượng chuyên trách bảo vệ rừng đều xác định bảo vệ từng khoảnh rừng cũng chính là gìn giữ những giá trị mà Bác Hồ từng căn dặn.
Trong tháng 4/2026, đơn vị đã hoàn thành việc khảo sát, thiết kế và lập hồ sơ khoán bảo vệ rừng với tổng kinh phí hơn 4,47 tỷ đồng, tạo điều kiện để người dân cùng tham gia quản lý, bảo vệ rừng theo đúng quy định của Nhà nước.
Việc giao khoán không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý mà còn giúp người dân gắn lợi ích kinh tế với trách nhiệm bảo vệ tài nguyên rừng, xây dựng thế trận bảo vệ rừng ngay từ cơ sở.
Chủ động giữ rừng trong mùa cao điểm cháy
Ông Ngô Văn Hiếu, Phó Giám đốc Ban Quản lý rừng phòng hộ Cấm Sơn cho biết: “Tháng 4, 5 và 6/2026 là thời điểm thời tiết diễn biến khắc nghiệt. Nắng nóng kéo dài, nhiều ngày không mưa khiến cấp dự báo cháy rừng thường xuyên ở cấp IV và cấp V - mức nguy hiểm và cực kỳ nguy hiểm. Trong khi đó, tập quán phát dọn nương rẫy đầu năm của người dân cùng việc xử lý thực bì sau khai thác rừng sản xuất làm gia tăng nguy cơ cháy lan vào diện tích rừng phòng hộ”.
Trước thực tế đó, Ban Quản lý rừng phòng hộ Cấm Sơn đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Lực lượng chuyên trách bảo vệ rừng duy trì tuần tra thường xuyên, tăng cường kiểm tra các khu vực trọng điểm, tổ chức trực phòng cháy chữa cháy rừng 24/24 giờ khi cấp dự báo cháy ở mức cao. Các trạm bảo vệ rừng luôn duy trì chế độ trực, sẵn sàng huy động lực lượng và phương tiện khi có tình huống phát sinh.
Nhờ chủ động phòng ngừa, trong suốt tháng 6/2026, trên toàn bộ diện tích rừng do đơn vị quản lý không xảy ra vụ cháy rừng nào, đồng thời cũng không phát hiện vụ vi phạm Luật Lâm nghiệp.
Song song với đó, Ban đang triển khai xây dựng hồ sơ thiết kế cho các công trình làm mới và tu bổ đường băng trắng cản lửa nhằm tăng cường năng lực phòng cháy chữa cháy trong mùa khô. Những tuyến đường băng này sẽ góp phần ngăn chặn cháy lan, tạo điều kiện thuận lợi cho lực lượng chữa cháy tiếp cận hiện trường khi có sự cố.
Phát triển rừng theo hướng bền vững
Nếu bảo vệ rừng là nhiệm vụ trước mắt thì phát triển rừng là chiến lược lâu dài. Hiện Ban Quản lý rừng phòng hộ Cấm Sơn đang triển khai các thủ tục để chăm sóc hơn 57 ha diện tích làm giàu rừng tự nhiên phòng hộ và 90 ha rừng trồng phòng hộ theo nguồn vốn được giao.
Các diện tích này được chăm sóc theo từng chu kỳ sinh trưởng nhằm nâng cao chất lượng rừng, tăng khả năng phòng hộ, giữ đất, giữ nước và cải thiện đa dạng sinh học. Bên cạnh đó, đơn vị cũng đang xây dựng Phương án quản lý rừng bền vững giai đoạn 2026-2030.
Đây sẽ là cơ sở quan trọng để quản lý tài nguyên rừng theo hướng khoa học, hài hòa giữa bảo tồn thiên nhiên và phát triển kinh tế - xã hội, phù hợp với định hướng phát triển lâm nghiệp bền vững của Đảng và Nhà nước.
Còn theo ông Lý Văn Thịnh, Giám đốc Ban Quản lý rừng phòng hộ Cấm Sơn: "Lời dạy của Bác 'Rừng là vàng' luôn nhắc nhở mỗi cán bộ làm công tác lâm nghiệp phải nâng cao tinh thần trách nhiệm, chủ động bảo vệ từng cánh rừng. Chúng tôi xác định phòng ngừa là chính, tăng cường tuần tra, phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương và người dân để giữ vững diện tích rừng hiện có, đồng thời tiếp tục chăm sóc, phát triển rừng theo hướng bền vững".
Những kết quả đạt được trong thời gian qua cho thấy hiệu quả của việc kết hợp giữa quản lý nhà nước, trách nhiệm của chủ rừng và sự tham gia của cộng đồng. Đó cũng chính là cách hiện thực hóa lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh bằng những hành động cụ thể, thiết thực và bền bỉ.
Trong thời gian tới, Ban Quản lý rừng phòng hộ Cấm Sơn sẽ tiếp tục tăng cường tuần tra, bảo vệ rừng, duy trì trực phòng cháy chữa cháy rừng, hoàn thiện các công trình phòng cháy, triển khai chăm sóc rừng và xây dựng phương án quản lý rừng bền vững.
Giữ màu xanh cho những cánh rừng Cấm Sơn không chỉ là hoàn thành nhiệm vụ chuyên môn mà còn là góp phần gìn giữ "vàng xanh" của đất nước. Mỗi diện tích rừng được bảo vệ an toàn hôm nay chính là minh chứng sinh động cho việc vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh vào thực tiễn quản lý tài nguyên thiên nhiên, hướng tới phát triển bền vững và bảo vệ môi trường cho các thế hệ mai sau.
Bài 10: Sơn La làm theo lời Bác: Biến “vàng xanh” thành nguồn lực phát triển
>>>>> Xin vui lòng xem thêm:
- Bài 8: Giữ màu xanh cho Thủ đô từ lời dạy “Rừng là vàng”
- Bài 7: Vận dụng lời dạy của Bác vào bảo vệ và phát triển rừng ở Lạc Sơn
- Bài 6: Kiểm lâm Thái Nguyên - Để rừng mãi là “vàng”
- Bài 5: “Rừng là vàng” giữa đại ngàn Ngọc Sơn – Ngổ Luông
- Bài 4: Khi lời dạy của Bác xanh mãi cùng đại ngàn Lục Ngạn
- Bài 3: Giữ màu xanh từ lời dạy của Bác - Chuyện ở Hạt Kiểm lâm Cao Phong
- Bài 2: Giữ “vàng xanh” nơi đại ngàn Tây Yên Tử theo lời Bác
Ngày 20/12/2013, phiên họp lần thứ 68 của Đại Hội đồng Liên hợp quốc đã thông qua tuyên bố chọn ngày 3/3 hàng năm là Ngày động vật hoang dã thế giới nhằm mục đích nâng cao nhận thức công chúng về thế giới động vật, thực vật hoang dã.
Khu Bảo tồn thiên nhiên (KBTTN) Hòn Bà có hệ động vật hoang dã đa dạng, phong phú. Vì vậy, ban quản lý khu bảo tồn này đang triển khai nhiều giải pháp để bảo vệ động vật hoang dã.
WWF-Việt Nam đánh giá cao các cam kết về đa dạng sinh học Việt Nam gần đây đã thể hiện trên các diễn đàn toàn cầu và sự kiên định trong nỗ lực đưa quốc gia phát triển theo hướng kinh tế tuần hoàn, trung hòa các-bon, với nền nông nghiệp sinh thái thuận hòa với thiên nhiên.
Bảo tồn, phục hồi đa dạng sinh học là một trong 3 trọng tâm của Chiến lược quốc gia về đa dạng sinh học đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050 mà Thủ tướng vừa phê duyệt. Mục tiêu đến năm 2030, chúng ta phục hồi được ít nhất 20% diện tích hệ sinh thái tự nhiên bị suy thoái.
Ban Quản lý Khu Bảo tồn thiên nhiên (BTTN) Pù Luông được giao quản lý là 16.999,81 ha, nằm trên địa bàn 9 xã thuộc các huyện Quan Hóa, Bá Thước với nhiều động, thực vật quý hiếm. Hiện nay, xung quanh khu bảo tồn có hơn 18.000 người sinh sống.
