Đóng góp ý kiến về Đề án phát triển Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường theo định hướng hội nhập quốc tế, GS, TS. Bùi Chí Bửu, Viện Nghiên cứu Nông nghiệp Công nghệ cao đồng bằng sông Cửu Long nhận định, mục tiêu đưa Tạp chí vào các cơ sở dữ liệu khoa học uy tín như Scopus là một hướng đi đúng đắn, thể hiện quyết tâm nâng tầm vị thế khoa học của ngành Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam. Tuy nhiên, để hiện thực hóa mục tiêu này cần một lộ trình phù hợp cùng sự đầu tư đồng bộ về nhân lực, học thuật và cơ chế vận hành.

Tóm tắt: Việc Quốc hội ban hành Nghị quyết số 205/2025/QH15 về thí điểm Viện kiểm sát nhân dân khởi kiện vụ án dân sự nhằm bảo vệ nhóm dễ bị tổn thương và lợi ích công được xem là bước tiến quan trọng trong tiến trình hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa tại Việt Nam. Trong bối cảnh các tranh chấp liên quan đến môi trường, đất đai, tài nguyên, hệ sinh thái và lợi ích cộng đồng ngày càng phức tạp, cơ chế tố tụng công ích không chỉ mang ý nghĩa đổi mới tư pháp mà còn mở ra công cụ quản trị hiện đại nhằm tăng cường bảo vệ lợi ích công cộng, thúc đẩy phát triển bền vững và nâng cao trách nhiệm giải trình trong quản lý nhà nước. Bài viết phân tích cơ sở lý luận, thực tiễn và yêu cầu đặt ra đối với tố tụng công ích trong lĩnh vực tài nguyên và môi trường; đồng thời đánh giá những khó khăn bước đầu trong quá trình triển khai Nghị quyết số 205/2025/QH15, từ đó đề xuất các giải pháp hoàn thiện cơ chế pháp lý theo hướng hiện đại, đồng bộ và phù hợp với yêu cầu quản trị quốc gia trong giai đoạn mới.

Nghị quyết 57 không chỉ tạo chuyển động trên đồng ruộng mà còn trở thành “cú hích” để doanh nghiệp mạnh dạn đầu tư công nghệ. Tập đoàn TH là ví dụ rõ nét khi đẩy mạnh ứng dụng chuỗi công nghệ phôi OPU–IVP–ET trong cải tiến di truyền, nâng cao năng suất đàn bò sữa.

Trong bối cảnh xu hướng bảo hộ thương mại gia tăng, chính sách thuế quan của Hoa Kỳ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc tái định hình chuỗi cung ứng dệt may toàn cầu. Là thị trường tiêu thụ hàng may mặc lớn nhất thế giới, mọi điều chỉnh thuế nhập khẩu của Hoa Kỳ đều có khả năng tạo ra tác động lan tỏa đến các quốc gia sản xuất và các thị trường nguyên liệu đầu vào, đặc biệt là bông. Cơ chế tác động của chính sách thuế quan Hoa Kỳ đến thương mại dệt may quốc tế ngày càng sâu rộng, từ đó ảnh hưởng trực tiếp đến nhu cầu bông nguyên liệu toàn cầu và hoạt động nhập khẩu bông của doanh nghiệp Việt Nam. Trên cơ sở đó, doanh nghiệp trong lĩnh vực cần nghiên cứu một số hàm ý quản trị rủi ro trong bối cảnh thương mại quốc tế nhiều biến động.

Được xem là nguồn dinh dưỡng quý, tảo Spirulina không chỉ tốt cho sức khỏe mà còn đòi hỏi quy trình sản xuất nghiêm ngặt. Với niềm say mê nghiên cứu, anh Bùi Bá Quát (xã Trần Phú, Hà Nội) đã hoàn thiện quy trình sản xuất khép kín, kiểm soát chặt chẽ từng khâu để nâng cao chất lượng sản phẩm.

Thị trường bông thế giới trong những năm gần đây chứng kiến nhiều biến động mạnh dưới tác động đồng thời của xung đột địa chính trị, biến đổi khí hậu, đứt gãy chuỗi cung ứng và thay đổi trong cán cân cung - cầu toàn cầu. Là quốc gia phụ thuộc lớn vào nguồn bông nhập khẩu phục vụ ngành kéo sợi và dệt may, Việt Nam chịu ảnh hưởng trực tiếp từ các cú sốc giá trên thị trường quốc tế. Mối quan hệ giữa rủi ro địa chính trị và biến động giá bông toàn cầu ngày càng ảnh hưởng rõ rệt, tác động mạnh đến hoạt động nhập khẩu của doanh nghiệp Việt Nam. Các doanh nghiệp trong bối cảnh thị trường ngày càng bất định cần tập trung vào công tác quản trị rủi ro nhằm nâng cao năng lực thích ứng.

Thông qua các nghị định thư hợp tác nông nghiệp, Việt Nam đã chuyển giao thành công nhiều giống lạc năng suất cao sang Cuba, mang lại hiệu quả rõ rệt cả về kinh tế và xã hội. Phóng viên Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường đã có cuộc trao đổi với TS. Nguyễn Ngọc Quất, Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Đậu đỗ (Viện Cây lương thực và Cây thực phẩm), để hiểu rõ hơn kết quả triển khai cũng như định hướng trong thời gian tới.

Tư tưởng đại đoàn kết toàn dân tộc của Chủ tịch Hồ Chí Minh từ lâu đã được khẳng định là nền tảng và động lực quyết định mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam. Trong bối cảnh hiện nay, khi cả nước đang triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp và sắp xếp đơn vị hành chính, yêu cầu củng cố và phát huy sức mạnh đoàn kết càng trở nên cấp thiết. Bài viết của Ths. Phạm Thị Bích Ngọc, Khoa Nhà nước và Pháp luật, Trường Chính trị tỉnh Ninh Bình làm rõ các nguyên tắc cốt lõi của tư tưởng đoàn kết: đoàn kết là sức mạnh, đoàn kết rộng rãi toàn diện và hướng tới mục tiêu chung của dân tộc. Bài viết đồng thời phân tích những thách thức mới như chuyển đổi số, hội nhập quốc tế, nguy cơ chia rẽ xã hội. Trên cơ sở đó, đề xuất các giải pháp nhằm phát huy đại đoàn kết gắn với xây dựng chính quyền tinh gọn, củng cố niềm tin nhân dân và phát huy dân chủ trong giai đoạn mới.

Hiện nay, nhu cầu sử dụng dược liệu ngày càng gia tăng, cùng với yêu cầu khắt khe về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và tiêu chuẩn quốc tế, việc đẩy mạnh nghiên cứu khoa học trong bảo tồn và phát triển nguồn dược liệu đang trở thành nhiệm vụ mang tính chiến lược. Thực tiễn cho thấy, chỉ khi làm chủ được khoa học công nghệ từ khâu bảo tồn nguồn gen, chọn tạo giống đến xây dựng quy trình trồng, sơ chế, chế biến thì ngành dược liệu mới có thể phát triển bền vững, đáp ứng yêu cầu chăm sóc sức khỏe nhân dân.

Trong bối cảnh sản xuất lúa thâm canh đang đối mặt với nguy cơ suy thoái đất do lạm dụng phân bón hóa học, một nghiên cứu thực hiện tại Thanh Hóa cho thấy phân bón NPK hữu cơ vi sinh TN1 không chỉ giúp cây lúa Bắc Thịnh sinh trưởng khỏe, tăng khả năng chống chịu sâu bệnh mà còn cho năng suất cao hơn từ 10,3–12,8% ngay cả khi giảm lượng bón tới 20%, qua đó mang lại hiệu quả kinh tế vượt trội và mở ra hướng canh tác lúa bền vững, thân thiện với môi trường

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, suy giảm tài nguyên đất và yêu cầu ngày càng cao của thị trường nông sản, việc đổi mới phương thức nghiên cứu, sản xuất giống cây trồng trở thành yêu cầu cấp thiết. Tại Việt Nam, Viện Sinh học và Công nghệ Nông nghiệp (Học viện Nông nghiệp Việt Nam) đang đẩy mạnh ứng dụng hệ thống nhà màng, canh tác không đất kết hợp Internet vạn vật (IoT) và trí tuệ nhân tạo (AI) trong nghiên cứu, tạo giống khoai tây. Cách tiếp cận này không chỉ nâng cao chất lượng giống, giảm lao động thủ công mà còn mở ra hướng phát triển chuỗi giá trị nông nghiệp hiện đại, bền vững, gắn kết chặt chẽ giữa nhà khoa học và doanh nghiệp.

Từ những kho hạt giống bảo quản ở nhiệt độ âm sâu đến các cơ sở dữ liệu di truyền ngày càng phức tạp, công tác bảo tồn nguồn gen cây trồng tại Việt Nam đang đặt lên vai Trung tâm Tài nguyên thực vật (PRC) một trọng trách đặc biệt: bảo vệ vốn di truyền, tài sản quốc gia - nền tảng của an ninh lương thực, thích ứng biến đổi khí hậu và chiến lược phát triển giống cây trồng dài hạn. Ở Kỳ 2 của tuyến bài, TS. Phạm Hùng Cương - Phó Giám đốc PRC chia sẻ thẳng thắn về những áp lực phía sau cánh cửa phòng lưu giữ gen, những kỳ vọng thực tế và hướng đột phá cần thiết để biến tài sản di truyền quốc gia thành động lực phát triển nông nghiệp hiện đại.

Giữa kỷ nguyên dữ liệu - khi “big data” được xem là “dầu mỏ mới” - công tác bảo tồn nguồn gen thực vật tại Việt Nam đang bước vào một giai đoạn chuyển đổi sâu sắc. Với hàng chục nghìn mẫu nguồn gen cây trồng cần được lưu giữ, đánh giá, số hóa và khai thác, bảo tồn ngày nay không còn dừng lại ở việc “giữ giống”, mà đòi hỏi cách tiếp cận dựa trên dữ liệu, công nghệ và tầm nhìn dài hạn. Trong cuộc phỏng vấn chuyên đề dưới đây, TS. Phạm Hùng Cương - Phó Giám đốc Trung tâm Tài nguyên thực vật (PRC) - chia sẻ những góc nhìn từ thực tiễn quản lý một trong những “kho tài sản di truyền” quan trọng của quốc gia, đồng thời phân tích cơ hội, thách thức và định hướng phát triển để biến nguồn gen cây trồng thành tài sản sống, phục vụ nông nghiệp hiện đại và bền vững..

Ô nhiễm dầu không chỉ xuất hiện qua những vệt loang dễ thấy, mà còn tồn tại ở dạng “vô hình” – hòa tan, khuếch tán và lắng sâu trong nước, đất, âm thầm gây hại hệ sinh thái và sức khỏe cộng đồng. Nghiên cứu thực hiện tại Quảng Ninh cho thấy 100% mẫu nước đều vượt quy chuẩn, nhiều vị trí cao gấp 3–5 lần mức cho phép, phản ánh khoảng trống lớn trong quản lý, giám sát và ứng phó dầu khó nhận biết. Từ đó, nhóm tác giả đề xuất loạt giải pháp kỹ thuật và thể chế nhằm kiểm soát dạng ô nhiễm đặc thù nhưng đang bị bỏ ngỏ này.

Tham luận của Bác sĩ Nguyễn Công Hân, người sáng lập Dragon Tea Suối Giàng, tại hội thảo "Phát triển và nâng tầm giá trị trà Shan Tuyết” do Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường đã mở ra góc nhìn đầy thuyết phục về giá trị khoa học và ứng dụng công nghệ để phát triển của loại trà đặc hữu này.